Eğitimde problemler ve sorunlar oluştuğunda ve buna bağlı olarak reformlar gündeme geldiğinde ilk akla gelen ‘öğretmen’dir. Sanki eğitimdeki başarısızlığın tek nedeni öğretmenmiş gibi. Halbuki başarının ya da başarısızlığın bağımsız değişkenleri çok; öğretmen yanında öğrenci, müdür, yönetici, yasalar, tüzükler, bina, araç-gereç, veli, sosyal yapı ve daha pek çok değişken sayılabilir. Ancak hem TC’de hem de buralarda başarısızlığın tek nedeni öğretmenmiş gibi hareket etmek gelenektir ve büyük bir yanlıştır.
Başarının düşmesi veya bir türlü yakalanamamasının nedeni olarak ‘öğretmen’ görülür. Başarıyı yükseltmek için de ‘öğretmen nitelikleri’ni artırmak akla gelir. Bunun için de TC’de ‘öğretmenlik meslek formasyonu eğitimi’ sürekli olarak değiştirilmektedir. TC’deki değişiklik anında buralara da yansıdığı için bu olgu tartışılmalıdır.
Öğretmenlik konu alanı bilgisi, genel kültür ve öğretmenlik meslek bilgisi gerektiren, profesyonel bir meslektir. Konu alanı bilgisi ilgili alanın fakültelerinde kazandırılır ve aynı zmanda fakültede genel kültür de aktarılmaktadır. Öğretmenlik meslek bilgisi ise eğitim fakültelerinde verilmektedir.
Günümüze kadar yapılan değişiklikler çok fazla ve çeşitli olmuştur. Önceleri alan lisans dersleri alındığı 4 yıl sürecinde eğitim fakültesinden de öğretmenlik meslek bilgisi dersleri alınırdı. Mezun olunca ‘öğretmenlik sertifikası’ da veriliyordu. Sonraları alandaki lisans eğitimi bittikten sonra bir yıllık bir program sonrası eğitime dönüştürüldü. Devamında lisans sonrası bir buçuk yıllık ‘Tezsiz Yüksek Lisans’ programına dönüştürüldü. Sonrasında bir yıla düşürüldü. Şu anki programda eskiye dönülerek alanda lisans dönemi içerisinde alınmaya başlandı.
Tüm bu değişik programlarda dersler de sürekli değiştirildi. Önceleri Eğitim Psikolojisi, Eğitim Sosyolojisi gibi genel dersler mevcuttu. Sonraları Öğrenme Psikolojisi, Özel Öğretim Yöntemleri gibi daha dar konulardan oluşan özel dersler programa kondu.
Önceleri derslerin kredileri genelde 3 idi. Sonraki değişikliklerde bazı uygulamalı derslere iki uygulama ders saati eklenerek, teorik 2 ders ve 2 uygulama olacak şekilde, toplam 4 ders saatine dönüştürüldü.
YÖK ‘Pedagojik Formasyon Eğitimi Sertifika Programına İlişkin Usul ve Esaslar’ ile 2015 yılında bazı değişiklikler yapmıştı. Teorik dersler 2 saat oldu*. Eğitim Psikolojisi geri geldi. Öğrenme Psikolojisi ve Gelişim Psikolojisi dersleri zorunlu derslerden çıkarıldı. Gelişim Psikolojisi seçmeli ders oldu. Seçmeli dersler geriye dönüş yaptı. Genel dersler seçmeli olarak eklendi: Eğitim Sosyolojisi gibi. Önceki programda kredisi yüksek olan ‘Alan Eğitiminde Araştırma Projesi’ dersi programdan çıkarıldı.
YÖK Başkanı Sayın Prof. Dr. Yekta Saraç ile Milli Eğitim Bakanı Sayın Ziya Selçuk yaptıkları toplantıda konuyu ele aldılar**. Anlaşılan odur ki pedagajik formasyonla ilgili yeni değişiklikler kapıda.
Sayın Saraç’ın açıklamasında ‘Eğitim Bilimleri ve Öğretmen Yetiştirme Alanında Lisansüstü Eğitim Çalıştayı’ sonucunda, ‘lisansüstü programlarda yer alan çoğu dersin teorik mahiyette, uygulamadan uzak, içerik yönünden birbiriyle örtüşen mahiyette olduğunun belirlendiğini anımsattı’.
Bu anımsatma, pedagojik formasyonda uygulamaya ağırlık verileceği, teorik derslerin saat ve kredilerinin azaltılacağı ve bazı derslerin yine programdan kaldırılacağı sinyalini verdi; izeyip göreceğiz. Yapılacak değişikliklerin ardından KKTC de pedagojik formasyona el atacaktır.
Pedagojik formasyon, öğretmen eğitiminin sadece üçte birlik unsurudur. Öğretmenlik bölümlerini seçen öğrencilerin lise başarıları, alan lisans eğitiminin niteliği gib daha pek çok değişken öğretmenlik mesleğinde etkilidir.
Pedagojik formasyondaki en önemli problem, lisans eğitimi sürecinde pedagojik formasyon derslerini almaktır. Tarih, matematik, coğrafya lisans eğitimi devam ederken, gidip eğitim fakültesinden pedagojik formasyon derslerini almak büyük külfettir. Yoğunluk içerisinde formasyon dersleri önemsiz görülür. Dolayısıyla öğretmen adayları, derslerdeki içerikleri yeterli nitelikte alamıyor ve başarı da yükselmiyor.
TC’de yapılacak değişiklik buradaki eğitim kalitesini de etkileyeceğinden, umarım kalıcı ve etkili bir program ortaya çıkar. İkide bir değişiklik yapmak başarıyı artırmaz düşürür.
*http://www.yok.gov.tr/web/guest/icerik/-/journal_content/56_INSTANCE_rEHF8BIsfYRx/10279/7052802
**https://www.akademikpersonel.org/anasayfa/pedagojik-formasyon-konusunu-sarih-bir-zemine-oturtacagimiza-inaniyorum.html?fbclid=IwAR057dRKt7Knhnmcd7Qi0yHZkyZYFzBBtcw1CmTWioZQ-G1m7nv7LdkGMlY
