'Bayramınız zehir olmasın' - Havadis Gazetesi | Kıbrıs Haber
ManşetSağlık

‘Bayramınız zehir olmasın’

sabiha-gökçen-zeybek
Sabiha Gökçen Zeybek

Uzman Diyetisyen Sabiha Gökçen Zeybek, sağlıklı bayram sofraları için deneyimlerini Havadis okurları ile paylaştı.

Zeybek, kurban etinin nasıl saklanması, pişirilmesi ve tüketilmesi gerektiği konusunda bazı uyarılarda bulundu.

ZOR SİNDİRİLİYOR: Zeybek: Yeni kesilmiş hayvanların etlerindeki sertlik, hem pişirmede hem de sindirimde zorluğa yol açar. Bu nedenle özellikle mide-bağırsak hastalığı olan kişiler kurban etlerini hemen tüketmemeli, buzdolabında birkaç gün beklettikten sonra, haşlama veya ızgarada pişirme yöntemiyle pişirerek tüketmelidir


HASTALIK BULAŞABİLİR: Zeybek: Hayvanlarda görülen ve zoonoz olarak adlandırılan bazı hastalıklar insanlara bulaşabilir. Kesim öncesi ve sonrası hijyen kurallarına dikkat edilmemesi, kesilen hayvanlara ait etlerin saklaması, hazırlaması ve pişirilmesinde gerekli hassasiyetin gösterilmemesi birçok hastalığın yayılmasına zemin hazırlar

Duygu ALAN

Uzman Diyetisyen Sabiha Gökçen Zeybek, Kurban Bayramı’nda şeker ve şekerli besin tüketiminin yanı sıra et tüketimi de arttığını belirterek bayram süresince beslenmeye bağlı sağlık problemlerinin yaşanmaması için özellikle şişmanlık, yüksek tansiyon, kalp-damar, mide ve şeker problemleri olan kişilerin beslenmelerine dikkat etmeleri gerektiğini kaydetti.

Etlerin sindirimi zor bir besin olduğunu ifade eden Sebiha Gökçen Zeybek, “Etler sindirimi zor olan besinlerdir. Yeni kesilmiş hayvanların etlerindeki sertlik, hem pişirmede hem de sindirimde zorluğa yol açar. Bu nedenle özellikle mide-bağırsak hastalığı olan kişiler kurban etlerini hemen tüketmemeli, buzdolabında birkaç gün beklettikten sonra, haşlama veya ızgarada pişirme yöntemiyle pişirerek tüketmelidir” diye konuştu.

beslenme1

Uzman Diyetisyen Sabiha Gökçen Zeybek, “Yağlı etlerin doymuş yağ ve kolesterol içeriğinin daha yüksek olduğu için; kalp-damar hastalığı, diyabet (şeker hastalığı) ve yüksek tansiyonu olan kişiler, Kurban Bayramı’nda yağsız veya az yağlı etleri tercih etmeli, kısıtlı miktarlarda tüketmeli ve aşırıya kaçmamalıdır” uyarısında bulundu.

“Pişirme yöntemleri önemli”

Sabiha Gökçen Zeybek, Kurban Bayramı’nda, etin tüketim miktarının yanı sıra pişirme yöntemlerine de dikkat edilmesi gerektiğini kaydetti.

Etlerin pişirilmesinde haşlama ve ızgara gibi yöntemlerin tercih edilmesi gerektiğini dile getiren Zeybek, “kızartmalardan kaçınılmalıdır” uyarısında bulundu.

Sabiha Gökçen Zeybek, çok yüksek ısıda, uzun süre pişirme ve kızartma yöntemi çeşitli kanserojen maddelerin oluşumuna neden olabileceği için tercih edilmemesi gerektiğini söyledi.

“Etlerin tek başına değil de sebzelerle birlikte pişirilmesi veya tüketilmesi, besin çeşitliliğinin sağlanması açısından sağlıklı bir yöntemdir” diyen Zeybek şunları kaydetti: “Etle yapılan yemekler kendi yağı ile pişirilmeli ve ilave yağ eklenmemelidir. Özellikle kuyruk yağı veya tereyağının et yemeklerinde kullanılmasından kaçınılmalıdır. Etler ızgarada pişirilirken, etle ateş arasındaki uzaklık eti yakmayacak ve “kömürleşme” sağlamayacak şekilde ayarlanmalı.

Yüksek ateş yüzeydeki proteinleri birdenbire katılaştırır ve ısı etin iç kısmına ulaşamaz. Bu nedenle etlerin iç sıcaklığı en az 75 ºC olmalıdır. Çok yüksek ısı, etin dış yüzeyinin yanmasına ve su kaybının fazla olmasına yol açarak besin öğesi kaybını artırır.”

beslenme2

“Hayvandan insana bulaşan hastalıklara dikkat”

Uzman Diyetisyen Sabiha Gökçen Zeybek, hayvanlarda görülen ve zoonoz olarak adlandırılan bazı hastalıkların insanlara bulaşabildiğini söyleyerek bunlardan kist hidatik, toksoplazmozis, teniyoz, brusellozis, şarbon ve verem gibi hastalıkların ülkemiz açısında önem arz ettiğine vurgu yaptı.

Zeybek, “Ancak, bu hastalıkların birtakım basit kuralları uygulamakla önlenebileceği de unutulmamalıdır” dedi.

Sabiha Gökçen Zeybek, şunları söyledi: “Özellikle bayramlarda çok sayıda hayvanın kesilmesi, kesim öncesi ve kesim sonrası gereken kontrol ve hijyen kurallarına dikkat edilmemesi, kesilen hayvanlara ait etlerin tüketiminde (saklama, hazırlama, pişirme) vb.) gerekli hassasiyetin gösterilmemesi birçok zoonoz hastalığın yayılmasına zemin hazırladığı gibi çok sayıda insanımızın da bu hastalıklara yakalanmasında neden olabilmektedir. Etler kesinlikle çiğ veya az pişmiş olarak tüketilmemeli, bazı zoonoz hastalıkların çiğ veya az pişmiş etlerin yenmesiyle bulaştığı akıldan çıkarılmamalıdır.  Hayvanların kesilmesi, yüzülmesi, karkasın parçalanması, etin nakli, muhafazası, pişirilmesi ve tüketime sunulması aşamalarında kişisel hijyen kuralları ihmal edilmemelidir.”

“Etin korunma koşulu önemli”

Kesilen etlerin korunması ve saklanması konusunda da uyarılarda bulunan Sabiha Gökçen Zeybek, kurban etlerinin büyük parçalar şeklinde değil, birer yemeklik olacak şekilde küçük parçalara ayrılarak buzdolabı poşetine veya yağlı kağıda sarılması ve buzdolabının buzluk kısmında veya derin dondurucuda saklanması gerektiğini kaydetti.

Zeybek, “ Bu şekilde hazırlanan etler, buzlukta -2 derecede birkaç hafta, -18 derece derin dondurucuda ise daha uzun süreyle saklanabilir. Etler kolaylıkla bozulabilen potansiyel riskli besinlerdir. Etlerin dondurulduktan sonra tekrar çözünmesi bazı “mikroorganizmalar” için üreme ortamı oluşturur ve bu da sağlığımızı tehdit eder. Çözünen et hemen pişirilmeli ve tekrar dondurulmamalıdır” diye konuştu.

Sabiha Gökçen Zeybek, etlerin, “oda ısısında açıkta bırakılacak şekilde değil”, yine buzdolabının alt bölmesinde çözünmesi gerektiğini belirterek, “Derin dondurucuda saklanan etin buzdolabının sebzelik kısmının üstüne konularak çözünmesi beklenebilir. Etin çabuk çözünmesi amacıyla uygulanan kalorifer, soba üzerinde çözünme, oda sıcaklığında bekletme gibi yöntemler, insan sağlığı açısından tehlikeli sonuçları da beraberinde getirmektedir” dedi.

Web tasarım ve geliştirme : Baba Bilgisayar