Trump yönetimi, Federal Hükümet Bütçesi olarak bilinen Tahsisatlar Yasası’na dahil ettiği maddelerle Doğu Akdeniz’deki gelişmelere filen müdahil oldu
SİLAH AMBARGOSU: Yasa, Rum Yönetimine ABD’nin 1987’den beri uyguladığı silah ambargosunu, Rus gemilerine limanlarını kapatması koşuluyla kaldırdı. Yasa Yunanistan ile birlikte Rum Yönetimine her yıl aratacak olan 3 yıllık dış askeri finansman desteği de öngörüyor
DOĞU AKDENİZ’DE İŞBİRLİĞİ: Tahsisatlar Yasası, ABD’nin Rum Yönetimi, Yunanistan ve İsrail ile Doğu Akdeniz’deki iş birliğinin artırılmasını da hedefliyor. Bu çerçevede 4 ülkenin
Bölgedeki enerji iş birliğini kolaylaştırmak için ABD-Doğu Akdeniz Enerji Merkezi kurulacak
TRUMP ZAMAN KAYBETMEDİ: ABD Başkanı Tump, kongre tarafından kabul edilen yasa tarsısını hiç bekletmeden imzalayarak yürürlüğe koydu. Yasa’da Türkiye “tek taraflı, uluslararası hukuku ihlal eden ve iyi komşuluk ilişkilerini zedeleyen davranışlarda” bulunmakla suçlandı
ABD Kongresinde kabul edilen tahsisatlar yasa tasarısı, ABD’nin belirli koşullar ve sınırlamalar altında Kıbrıs Rum Yönetimi’ne silah ambargosunun kaldırılmasını öngörüyor.
ABD’de federal hükümet bütçe yasası olarak bilinen Tahsisatlar Yasa Tasarısına eklenen “Doğu Akdeniz Güvenlik ve Enerji İşbirliği Yasası”, Kongreden geçerek ABD Başkanı Donald Trump’ın önüne gitti. Trump, yasayı beklentmeden imzalayarak yürürlüğe koydu.
Yasanın ilgili bölümünde ABD’nin Kıbrıs Rum Yönetimi, Yunanistan ve İsrail ile Doğu Akdeniz’deki iş birliklerine vurgu yapılıyor.
Türkiye’ye “iyi komşuluk ilişkilerini” bozma suçlaması
Tasarının “Bulgular” kısmında Kıbrıs Rum Yönetimi, İsrail ve Yunanistan’ın önemine vurgu yapılarak, Akdeniz, Ege ve Ortadoğu’da (Türkiye kast edilerek) “tek taraflı, uluslararası hukuku ihlal eden ve iyi komşuluk ilişkilerini zedeleyen davranışlara karşı olunduğu” ifade ediliyor.
ABD’nin müttefikleri arasında enerji güvenliğini sağlaması gerektiği kaydedilen tasarıda, Avrupa’nın Rusya’ya olan enerji bağımlılığını azaltacak olan Güney Hattı ve Adriyatik Boru Hattının inşasının önemine dikkat çekiliyor.
Türkiye’nin Kıbrıs’taki askeri varlığı
Türkiye’nin Ada’da 40 bin askerinin bulunduğu ifade edilen tasarıda, ABD’nin ambargosundan dolayı Kıbrıs Rum Yönetimi’nin Rusya ve başka ülkelerden silah aldığı ve bunun ABD’nin çıkarlarıyla uyuşmadığı belirtiliyor.
Rus gemilerine limanları kapatma şartı
Tasarının doğrudan Kıbrıs Rum Yönetimi ile ilgili olan bölümünde ise ABD’nin 1987’den bu yana bu ülkeye uygulamakta olduğu silah ambargosunun şartlı olarak kaldırılması öngörülüyor.
Bu bölümde satılan silahların son alıcısının Kıbrıs Rum Yönetimi olması gerektiğine vurgu yapılırken, Kıbrıs Rum Yönetimi’nin kara para aklamayla mücadeleye devam ettiğinin ve Rus askeri gemilerinin Rum limanlarını kullanmadığının Kongreye tescil edilmesi şartı getiriliyor. Buna göre en az yılda bir kez ABD yönetiminin Kongreye, Kıbrıs Rum Yönetimi’nin bu şartlara uyup uymadığını tespit eden bir rapor sunması gerekiyor.
Tasarıda ayrıca, Rum Yönetimi’nin bölgede “ABD’nin Hasımlarıyla Yaptırımlar Yoluyla Mücadele Etme Yasası” (CAATSA) yaptırımları kapsamına girecek adımlardan uzak durulması gerektiği de dile getiriliyor.
Ortak Enerji Merkezi kurulacak
Aynı metinde ayrıca İsrail, Yunanistan ve Kıbrıs Rum Yönetimi ile birlikte Doğu Akdeniz’deki enerji iş birliğini kolaylaştırmak için ABD-Doğu Akdeniz Enerji Merkezinin kurulması öngörülüyor.
Askeri finansman desteği de verilecek
Yunanistan’a 3 milyon dolar “dış askeri finansman” desteği talep edilen tasarıda, “Uluslararası Askeri Eğitim ve Talim Yardımı” başlığı altında Yunanistan’a 2020 yılı için 1,3 milyon, 2021 yılı için 1,5 milyon ve 2022 için 1,8 milyon dolar; Kıbrıs Rum Yönetimi’ne ise 2020’de 200 bin, 2021’de 500 bin ve 2022’de ise 750 bin dolar yardımın aktarılması hesaplanıyor.
Buna ilaveten Kıbrıs Rum Yönetimi’nin münhasır ekonomik bölgesine ve Yunanistan’ın hava sahasına ilişkin herhangi bir “müdahalenin” ABD Dışişleri Bakanlığı ve diğer ilgili mekanizmalarca tespit ve rapor edilmesi de tasarıya eklenen maddeler arasında yer aldı.
