Şimdilerin trendi iPadler ya da diğer bir deyişle tabletler. Tabletler çocuklar için bilgisayarların işlevini üstlendi. Çocuklar, akıllı telefonlar ve tabletler ile her yerde. Günün ne kadarını tabletler ve akıllı telefonlar ile geçirdikleriyse gelişimleri için çok önemli. Bu köşede, ekranların çocuklar üzerindeki olumsuz etkilerini “Televizyon ve Çocuk Eğitimi” adlı makalede aktarmıştık. ABD’deki araştırmalar 2 yaş altındaki çocukların TV izledikleri her saatin dikkat gelişiminde %10’luk bir risk oluşturduğunu ortaya koymakta. Televizyonun diyabetten beyin hücrelerinin gelişimini engellemeye kadar, on beş değişik etkisi olduğunu belirleyen, araştırma sonuçları da var. Hatta 3 yaş altındaki çocuklarda elektronik medya, televizyon veya başka bir formu izlemenin, beyin gelişimiyle doğrudan ilişkili olduğu da aktarılmakta*.
Tabletler, televizyon ve masa üstü bilgisayara ek bir teknolojik araç. Çocuklar için ulaşılması ve taşınması ise artı bir avantaj. Çocuklar sürekli tabletler ve akıllı telefonlar ile birlikte. Bütün bu teknolojik araçlar birer ekran ve sürekli radyasyon yaymakta. Çocuklar da radyasyona sürekli maruz kalmakta. Beyin hücrelerinin gelişimine bile etki edeceği vurgulanan araçlar, ne yazık ki daha da uzun süreler, çocuklar tarafından kullanılmaya başlandı.
Yurt dışından gelen araştırma sonuçları işin ne kadar ciddi olduğu konusunda bir uyarı. Mirror yazarı Gemma Aldridge’in, “İngiltere’nin dört yaşındaki en genç iPad bağımlısı” adlı makalesi, işin nerelere kadar geldiğini gözler önüne sermekte. 2013 yılında, dört yaşındaki kız çocuğu iPad bağımlısı olmuş ve kompulsif davranışları için psikiyatrik tedavi almaya başlamış. Bağımlılık septomlarıysa, tabletle oyun oynarken çok fazla obsesif (saplantılı) davranışlar sergilemek. Aile, tablet elinden alındığı zaman avutulamayacak bir duruma geldiği için terapiye başvurduklarını belirtmiş**.
İngiltere’de küçük kızın olayı ile aynı tarihte yapılan bilimsel çalışmada, ankete katılan ailelerin yarıdan fazlası kendi bebeklerinin, akıllı telefon ya da tablet kullanmasına izin verdiklerini belirtmişler. Anketi cevaplayan ebeveyinlerin yedide biri, küçük çocuklarının akıllı telefon veya tablet gibi oyuncakları 4 saatten fazla kullanmasına izin verdiklerini belirtmişler. Aynı şekilde küçük kız da 3 yaşından itibaren günde 4 saatten fazla tablet kullananlar arsındaydı, terapi öncesi.
Tablet ve akıllı telefonlar önlem alınması gereken teknolojik araçların başında gelmekte. İngiltere’deki durum ortada. Buralardaki durum da pek farklı değil. Küçük yaştaki çocukların sürekli tablet ve akıllı telefonlarla günlük yaşamda restoranlarda, alışveriş merkezlerinde oyun oynadıklarına şahit olunmakta. Evdeki kullanım süreleri de eklenince, işin vahameti daha da artmakta.
Çocukların interaktif teknolojik araçlarla kuşatılmış bir çevrede yaşadıkları bir gerçek. Bu araçlardan kaçınmaları da mümkün görünmemekte ancak ailelerin çocuklarının sağlığı için daha dikkatli olmasında yarar var. Çocuklardaki beyin gelişimi üzerindeki etkileri çok ciddi. Bu nedenle ailelerin çok dikkat etmesi gerekmekte. Buna ek küçük yaşlardaki ‘bağımlılık’ da eklenince işin korkunçluğu ortaya çıkmakta.
Çocuğun doktoru psikiyatris Dr Richard Graham 4 yaşındaki bağımlılığının, yatılı hasta bakımı gerektirecek kadar olmadığını belirtmekte. Ancak bu bağımlılığı, akıllı telefonlar ve internet gibi platformlara gireceği 11 yaşına kadar devam etseydi, yatılı tedavi gereketirecek bir durum olacağını belirtmekte**.
Tabletler ve akıllı telefonlar ciddi tehlikeler taşımakta. Aileler olarak çocukları sağlıkları açısından bu aletlerden korumak gerekir. Bilişsel, psiko-motor ve duyusal olarak çocuklar üzerindeki olumsuz etkileri bilim insanları tarafından sürekli araştırılıp ortaya konmakta. Bilinçli kullanılması için uyarılar yapılmakta. Buna rağmen aileler daha küçücük bebek iken çocuklarına hediye olarak tablet almakta. Bu hediyeler ile kendi çocuklarının ruh ve akıl sağlıklarını bozma ihtimalleri olduğunu bilseler, yine de bu hediyeleri alırlar mıydı? Diye insan düşünmeden edemiyor.
*Kemal Akkan Batman (2013) Televizyon ve Çocuk Eğitimi. Örtük Dersler. Lefkoşa: Mavi Basım Yayıncılık.
** https://www.mirror.co.uk/news/uk-news/girl-aged-four-britains-youngest-known-1844779
