Köşe Yazarları

İNGİLİZLER GELİDİĞİNDE EĞİTİMİN DURUMU


Eskilere gidelim ve eğitim sürecine bir bakalım…

Sene 1879.

İngiliz adaya geleli bir yıl olmuştur.

Dönemin İngiliz okul müdürü Canon Newham, kaleme aldığı bir raporda  Kıbrıslı Türklerin eğitimi hakkında şunları yazar:

“Müslüman okullarının tatminkar olduğunu söylemek olanaksızdır.

Lefkoşa’daki 15 İslam okulundan 8’i, Kur’an ezberlemekten başka hiçbir şey yapmamaktadır. Sadece biri okuyup yazmayı öğretebilecek durumdadır.

Çocukların çoğu, küçük yaşta aileleri ile birlikte çalışmak üzere okuldan ayrılırlar.

Bunun sonucu çocukların pek çoğu ta baştan eğitime başlayamaz ve asla Türkçe okuyup yazmayı da öğrenemez.”

Sene 1902.

Ada çoktandır İngiliz İdaresi altında.

Kraliçe Victorya’dır.

Victorya o sene ölür.

Onun ölümü ile adına bir kız okulu açılacak ve bu okul Victorya Kız Lisesi’nin temelini oluşturacaktı.

Yararlandığımız kitap 1902’de açılan okul hakkında Fadıl Niyazi Korkut’un anılarına başvurur.

Bu anılarda şunlar yazılıdır:

“O zamana kadar Kıbrıs’ta hiçbir yerde resmi kız okulumuz yoktu.

Yalnız Lefkoşa’da Fatma Hanım’ın kendi evinde bir özel ilkokul devam ettiriliyordu. (Doğrusu, Fatma Hanım hakkında daha çok bilgi edinilmeli ve anısı yaşatılmalıdır. A.O). Kraliçe Victorya’nın hatırasını anacak bir eser için Türklere 500 Kıbrıs Lirası vereceği haberini alan Osman Nuri Efendi, mezkur para ile Victorya adına Lefkoşa’da bir ilkokul inşa edilmesi tezini ileri sürerek Vali’yi iknaya muvaffak olur.

İşte bu para esas alınarak, Eski Saray Sokağında Eski Saray denilen boş arsanın üzerine dört odalı bir bina inşa edilerek ‘Victorya’ adı altında ilk resmi kız okulu açılmıştı.”

Yıl 1913.

Bu kez Kıbrıs Maarif Dairesi adına bir rapor hazırlanır.

Raporda Kıbrıs’taki Kıbrıslı Türklerin eğitimi üzerine şunlar belirtilir:

“Birkaç sene öncesine kadar İslam okullarında sadece Kur’an ezberletilirdi.

Hala daha, dini eğitim, müfredatın büyük bir kısmını kapsamakla birlikte, kısıtlı da olsa yüksek sınıflarda okuma, yazma, aritmetik, az coğrafya ve gramer okutulmaya başlanmıştır.” (Alıntılar: Bülent Fevzioğlu, Kıbrıs Türk Sosyal Yaşam Tarihinden Belgesel Notlar -1-)

 



Etiketler

İlgili Makaleler

Bir cevap yazın

E-posta hesabınız yayımlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir

Başa dön tuşu
Kapalı