1927 yılında Türk Lirası dolardan daha kıymetliydi. 1940’lı yıllarda 1.3 düzeyindeydi ve neredeyse birbirine eşitti. O günden beri Türk Lirası dolar karşısında 9 milyon kat değer kaybetti. 1 ocak 2015 tarihinde Türk lirasından atılan 6 sıfırı da hesaba koyarsak bugün itibariyle bir dolar 9 milyon Türk lirası değerinde.
Türk lirasının bu durumu karşısında piyasa 4 paralı bir hal aldı. Hem Sterlin hem Euro hem Dolar hem de Türk lirası geçiyor. Birçok yerde Türk lirası geçmiyor bile yani Türk lirası geçerli akçe olmaktan çıkmış neredeyse. Türk lirası döviz karşısında hep ringden aşağı düşen bir boksör gibi.
Türk lirası Türkiye’deki ekonomi politikalarının kurbanı. Hep dışardan borç parayla yaşamını sürdürmeye çalışıyor ekonomiden sorumlular.
Osmanlı imparatorluğu “ haraç sistemi “ üzerine kurulmuştur hep dıştan gelen ganimet parayla yaşamını sürdürdü. Bu bitince de borç para almaya başladı borçları ödeyemeyince de battı. Türkiye halen aynı politikayla hareket ediyor. Halen dışarıdan borç para alarak ekonomiyi yönetiyor. Dışarıdan alınan borç ödenemeyince de “ cari açık “ oluyor. Cari açık olduğu müddetçe bu yapı değişmez. Yani her zaman ekonomik krize açık bir yapı bizi bekler. Her zaman ekonomik krizler yaşarız. Şu anda Türkiye cari açıkla borç alıp ithalat yapıyor zamanı gelince de ödeyemiyor.
Çok ilginç bir durum var hem Türkiye’de hem de “bir parçası” olarak baktığı Kuzey Kıbrıs’ta Türkiye’ye dıştan gelen para lüks harcamalara ve altına gitmiş ya da yurtdışı banka hesaplarına. Aynı durum Kuzey Kıbrıs içinde geçerlidir. Dıştan gelen paralar lüks harcamalara ve yurt dışı varlıklara gitmiş. Bu durumda hem Türkiye’nin hem de Kuzey Kıbrıs devletinin cari açığı var ve git gide büyümekte.
Şimdi Türkiye Osmanlı döneminden gelen gelenekle hayatını idame ettirmeye çalıştığına göre cari açığı sürekli olacaktır. Cari açık sürekli olacağına göre de sorunlar devam edecek gibi gözüküyor.
Sorunlar devam edeceğine göre Türk lirasının da yabancı para birimlerine karşı değer kaybı hep olacaktır. Biz de Türk lirasını kullandığımız için sorunlar bizimde peşimizi bırakmayacaktır.
Türk lirası paranın 4 fonksiyonunun 3 fonksiyonunun yerine getirememektedir. Bunlar;
- Saklama aracı
- Ölçü birimi
- Sözleşme Enstrümanı
İşte Türk lirasının geçerli olduğu ülkelerde Türkiye ve Kuzey Kıbrıs’ta bu yüzdendir ki çok paralı bir sistem vardır. Yabancı paralar ve Türk lirası. Türk lirası bizim bugünkü durumumuzda güven vermediği için kullanılmıyor geleceği de maalesef yok. Türk lirası para olma özelliğini kaybetmiş olduğundan uzun vadede kullanımdan da kalkabilir.
