REFERANS FİYAT DOĞRU BİR YÖNTEM Mİ? - Havadis Gazetesi | Kıbrıs Haber
Çarşamba, Şubat 8, 2023
EkonomiKöşe Yazarları

REFERANS FİYAT DOĞRU BİR YÖNTEM Mİ?

Mahmut Sezinler

Seçim öncesi yine her zaman olduğu gibi siyasilerimiz ve özellikle de hükümeti oluşturan partiler halka şık gözükmek için bir yarış içine girdiler. Özellikle sayın başbakanın fiyat denetimi yapacak olması ve sebze ve meyve fiyatlarının bir referans fiyat politikasıyla belirlenmesi siyasetini öne çıkarması tam bir popülist yaklaşımdır.

Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyetinde arz darlığından dolayı yükselen fiyatlara tüketicinin ulaşması mümkün olmaktan çıkmış ve bu konuda tam bir popülist yaklaşımla halka şık gözükülmeye çalışılmaktadır.


KKTC’nin ekonomik modeli Neo liberal olup bu modelde fiyatlara müdahale etmek mümkün olmadığı gibi başarıya ulaşmaz. Ne üreticiyi ne ithalatçıyı ne de tüketiciyi tatmin edemezsiniz. Piyasadaki dengeyi de kontrol altına alamazsınız. Bu yöntem piyasa dengesini engelleyici ve bozucu unsur olur. Piyasa ekonomisi ve/veya liberal ekonomi kontrolsüz bir ekonomi değildir. Elbette fakat kontrol bu şekilde olmaz dengeleri korumak zorundasınız. Bu modelde kontrollü arz ve taleble yapıp piyasanın dengeye gelmesini sağlamamız lazım.

-Nedir piyasa dengesi? (Market Equilibrium)

Talep miktarının arz edilen miktara eşit olduğu durum.

Biraz ders notlarımızı karıştırdığımızda şunu görüyoruz;

-Nedir denge fiyatı?

Piyasa dengesinin gerçekleştiği fiyat düzeyidir.

Fiyat denge fiyatından farklı olduğu zaman piyasada fazla veya noksan vardır.

Piyasa denge fiyatı arz ve talep denklemiyle hesaplanır. Arz ve talep piyasa dengesini beraber belirler. Piyasa dengesinde ki değişme için arz veya talebin değişmesi yeterli olur.

Demek ki piyasa da bir denge yaratmak gerekiyor. Piyasa da fiyatların referans fiyat diye belirlenmesi fiyatların dengeye gelmesini sağlamaz. Hatta daha da karmaşık hale sokar.

Eğer talep sabitken arz artıyorsa denge fiyatı azalır. Talep fazlaysa denge fiyatı artar. Hatta arz ve talep eşitse denge fiyatı yine artar.

Demek ki liberal ekonomilerde piyasa fiyatlarının düşmesi veya dengeye gelmesi referans fiyat belirlemesiyle olmaz. Üretimi artırmak ve üretimi ucuz kılmak fiyat dengesinin oluşmasını sağlar. Ve tüketicinin mal ve hizmetlere daha kolay ulaşması mümkün olur.

İktisat biliminin dışına çıkmak ve popülist söylemlerle halka şık gözükmek sadece halkın gözünü boyamaktan başka hiçbir işe yaramaz.

Tepki göster
Bayıldım
0
Bayıldım
Huzurlu
0
Huzurlu
Hahaha
0
Hahaha
Üzüldüm
0
Üzüldüm
Hayran Kaldım
0
Hayran Kaldım
Facia
0
Facia
Web tasarım ve geliştirme : Baba Bilgisayar