Toprak bütünlüğü olmalı, dil bütünlüğü falan olmalı deniyordu.
Bir millet ancak böyle millet olabilirdi.
Özellikle 20’inci yüzyıl bu tartışmalarla geçti.
Akıl karışıklıkları içinde…
…
Kim bilir belki de milleti millet yapan ya da bir halkı halk yapan şey hep birlikte şarkı söyleyebilmekti!
…
Lenin döneminde bu sorunlar tartışılırken,
Rus topraklarındaki (Ya da Sovyet) Yahudiler kendilerini böyle hissetmiyorlardı.
Bir millet olduklarını düşünüyorlardı,
Devrimin lideri de buna karşı çıkıyordu.
Hatta Marx ve Engel bile.
Onlara göre Yahudilerin millet olma yetenekleri yoktu…
…
Ama ilerleyen tarih içinde Yahudiler onları şaşırtacak,
Bunun üzerine yine Marx’a ait şu sözler hatırlatılacaktı:
“Fikir, bir kere kitlelere mal oldu mu, bizatihi kendisi maddi bir kuvvet haline dönüşür.”
…
Konumuz bunlar değil tabii.
Ama ilgisi de yok değil.
Bir arada yaşayıp da, belirli şeyleri birlikte paylaşıp da, hatta birlikte gelecek kurmak isteyip de,
Bir şarkıyı,
Evet yanlış duymadınız,
Sadece bir tek şarkıyı hep birlikte,
Başından sonuna hep birlikte,
Okuyamayan, söyleyemeyen bir topluluk var mı?
Yoktur denemez…
…
Bunlar Kıbrıs’ın kuzeyinde yaşarlar.
Şarkısız, sözsüz…
…
Herhangi bir “fikir” bile kitlelere mal olup bu fikrin kendisi maddi bir kuvvet haline gelememiştir bu adada.
Her fikir, neredeyse yerle bir olmuş, uzun müddet yaşayamamıştır…
…
Çok eskiden bile daha iyiydi.
Çiftetelli buna benzer müzikleri bilinir,
Folklör ekiplerine ihtiyaç duyulmadan,
Ortaya atılan o dizlikli insanlar usulünce oynarlardı.
O kırık ritimlerdeki müzikler halkın kendisini anlatırdı.
Bu ve bu tür şeyler insanların elinden alınmış,
Kendinin değilmiş gibi festivallerde izleniyor ancak…
…
Çocukların yaş günlerinde hep birlikte söyleyebilecekleri şarkıları yoktur.
Yetişkinlerin aile toplantılarında,
Düğünlerde, barlarda, meydanlarda hep birlikte iştirak edecekleri şarkıları yoktur.
…
Hep birlikte büyük bir uyum içinde yapılan tek şey var, o da alkışlamak; el çırpmak…
…
Bir zamanlar Yahudilerin toprağı yoktu, egemenlikleri yoktu, dil bütünlüğünde bile sorun yaşamaktaydılar.
Bildikleri tek şey kendi tarihleri ve hep birlikte okudukları ayinlerdi…
…
Günümüzde burada durum ne? Gidişat ne?
Düş kırıklığına uğramaya gerek yok yine de.
Yahudiler uğramamıştı…
…
Hep birlikte şarkı söylendiğinde, her şey daha güzel olacak…
