Havadis Gazetesi | Kıbrıs Haber
Köşe Yazarları

14 Kaya Artemis daha olsa?

Bafra, Çayırova’ya komşu, Mehmetçik Belediyesi’ne bağlı bir köy. Köyün Güney Doğu kısmında ise, 14 otel yeri ayrılmış.

14 otel yeri ayrılmış…

14 konsept belirlenmiş…

Yatırımcıların da “düz bina” oteller yerine bu konsepte uyması istenmiş.

Şu ana kadar sadece 2 otel faaliyette.

Kaç yıl geçmiş aradan?

Düşünün Kaya Artemis Otel 10 Haziran 2007’de açılmış…

10 sezonu geride bırakmış.

Nerden girdim bu konuya biliyor musunuz?

Sadece Artemis

Yıl 2003.

KKTC’de yatak kapasitesi yerlerde sürünüyor.

Bir şey yapmak gerek.

Bafra Projesi gündeme geliyor.

2003 yılında Bafra’da Turizm Yatırım Bölgesi oluşturuluyor. 15 bin yatak  hedefi konuluyor.

Başvurular alınıyor.

En geç 2007 yılında 2007 yılına kadar  hotellerin tamamlanması öngörülüyor.

Bir de “ciddi devlet” edası ile… “Yatırım yapmayan, yatırımını tamamlamayan şirketlerin elinden parseller alınacak, yeni yatırımcılara verilecek” deniyor.

Başvurular alınıyor…

İlk etapta 2003 yılında kendilerine turizm arazisi tahsis edilen şirketler ise şunlardı:

  • Koçoğlu Turizm
  • Limak Turizm
  • Goçay A.Ş.
  • Kaya Holding
  • Eksen Turizm
  • Yayöz Turizm
  • Şimşekler A.Ş.
  • Ada Kıbrıs
  • SunnyWalley
  • Bilgi Turizm
  • Güral Porselen

11 kocaman şirket…

2007 yılında yatırımı konsepti ile birlikte tamamlayan tek şirket Kaya Artemis.

Sonra yaklaşık 6 yıl geriden Nuh’un Gemisi tamamlanıyor, Eksen Turizm tarafından.

Gerisi…

Ya yarım yamalak, ya da parseli- projeyi satma derdinde…

Arşivlerime baktım.

Serdar Denktaş, 2013 yılında Turizm Bakanı olur olmaz, Havadis Gazetesi’ne şu açıklamayı yapıyor:

 “2003 yılında Bafra’da 13 parsel dağıtıldı, zaman içinde 19’a çıktı. Sadece  2 otel bitirildi, 2 otel inşaatı da yarım kaldı. Gerisi boş. Arazi alıp içine yatırım yapmayan ve hava parasına satmak isteyenler var.  13 parselde iptal gündemde. Bakanlık araziyi satmak isteyenlerin üzerine yürüyecek.”

Sonuç? Yok öyle bir şey…

Ayrı karede

Yılda 50 milyon TL…

Nihat Berkan’ı aradım.

Dedim ki: “Müdür, bir yılda, iç piyasaya ne kadar ödeme yaptınız? Bölgeye tek otelin katkısı ne oldu?”

Neden Nihat Berkan?

Zira Nuh’un Gemisi ve yönetimi ulaşılmaz da ondan.

Bana bir liste iletti.

Bakınız…

Üşenmeden o listeyi buraya yazacağım. Ki anlaşılsın, Bafra’da 13 otel hatta gündemde olan yeni parsellerle, daha fazla otel olsaydı, katkısı ne olurdu.

İşte 2015 yılındaki o liste:

  • Şans Oyunları Vergisi: 1 milyon 465 bin 62.71 TL
  • Stopaj: 1 milyon 668 bin 75.93 TL
  • Katma Değer vergisi: 164 bin 609.46 TL
  • Belediye Konaklama Vergisi: 164 bin 279.75 TL
  • Belediye Vergiler (Eğlence- Çöp Evlak Levha) 141 bin 542.42 TL
  • Sosyal Sigortalar Dairesi: 1 milyon 885 bin 771.14 TL
  • İhtiyat sandığı Dairesi: 633 bin 562.95 TL
  • İthalata Ödenen Stopaj: 58 bin 75.79 TL
  • Su İşleri Dairesi: 804 bin 571.74 TL
  • Elektrik Kurumu: 2 milyon 211 bin 664.73 TL
  • Orman Dairesi kira: 49 bin 404.13 TL
  • Personel Maaşları: 9 milyon 481 bin 986.29 TL
  • Devlet Emlak Malzeme Dairesi: 3 milyon 297 bin 274.03 TL
  • Piyasadaki firmalara ödenen: 27 milyon 895 bin 061 TL
  • TOPLAM 49 MİLYON 920 BİN 942.07 TL

Rakamlara dikkat

Rakamları dikkatle okumakta fayda var.

13 otel olması gereken yerde, bir otelin ülke içerisine ödediği para 50 milyon TL.

  • “E ama otelde çalışanlar Türkiye’den geliyor…”

Kaya Artemis’te çalışan 600 personelin 400’e yakını KKTC vatandaşı, önemli bir kısmı da bölgeden. Zira, yurt dışından gelen personel, işletmeler için çok daha masraflı…

Otel açıldığı zaman, 2007’de yani, yerli çalışan sayısı 4- 5 kişiymiş. Zaman içerisinde, baişka otellerden iş teklifi alan, yönetim kadrolarına tırmanan elemanlar yetiştirilmiş. Bölgeye turizm kültürü yerleştirilirken, gençler de turizmin bir parçası olmayı öğrenmiş… Giyiminden, traşına kadar.

  • “E ama tüm alımlar yurt dışından yapılıyor…”

Et yüzde yüz iç piyasadan ve Karpaz Bölgesinden… Kaya Artemis’e özel kuzu ve keçi besleyen mandralar yaratmış üretici.

Zeytin yağının tamamı Mehmetçik’ten. İlgili fabrika ürün yetiştirebilsin diye, fabrikaya ek bir sıkma tesisi daha tasarladı.

Patatesin tamamı bölgeden. Derince’debuzluklu yeni ekim alanları hazırlandı.

  • “E ama otel kendi yolcusunu dahi kendisi taşıyor…”

Bölgedeki taksi durağında taksici sayısı 50 oldu. 15 otobüs ve minibüsten oluşan özel bir girişimci, tamamen Kaya Artemis için çalışıyor.

  • “E ama Girne varken, Bafra’ya turist neden gitsin?”

Sıkı durun… Kaya Artemis, kendi sistemi içerisinde yurt dışından ortalama 40 bin turist getiriyor. Şu anda otel full dolu. İtalyan, Slovak, Belçikalı ve Hollandalı turistler, Bafra’nın serin plajında eğleniyor.

Yani…

Yanisi şu…

Şu anda Bafra’da Kaya Artemis iddiasında 13 otel olsaydı…

Yılda 520 bin turist ağırlanacaktı…

Piyasaya ödenen para 650 milyon TL yılda olacaktı.

Sadece Mehmetçik Belediyesi konaklamalardan 2.2 milyon TL yıllık pay alacaktı…

2 milyon TL de verdiği hizmetlere karşılık vergi…

Tablo yukarıda.

Bakınız isterseniz ayrıntı da var…

Kaya Artemis, bölgeden:

  • 285.565 bin TL’lik kırmızı et
  • 665 bin 768 TL’lik tavuk eti
  • 707 bin 537 TL’lik balık
  • 315 bin TL’lik un
  • 1 milyon 290 bin TL’lik süt mamulü

Bunlar sadece bazıları…

Yanisi ne diye sordum ya…

Bölge halkı da, bugüne kadar Turizm bakanlığı yapanlar da rakamlara bakıp bakıp ağlasın.

“Neler kaybetti 10 yılda ülke ve Bafra ve Karpaz?” diye sorsun kendi kendine…

Ayrı karede

Teşekkürler

Fazla uzatmaya gerek yok sanırım.

Nihat Berkan’a rakamları kısa sürede paylaştığı için teşekkür ederim.

Bafra’daki projeler, hedeflenen 15 bin yatak, özelde bölge, genelde ülke için olmazsa olmaz.

Önce Kaya Artemis’i, sonra da Nuh’un Gemisi’ni yatırıma dönüştüren işinsanlarını bu ülke “götürüp oraya attı…”

Diğerleri ya yatırım yapmıyor, ya yatırımı satma derdinde…

Her yatırım kıymetlidir.

Hele yatırıma muhtaç bölgelere yapılanlar daha da kıymetlidir.

Kaya Artemis’i yaratanlar sözlerinde durdular…

Şimdi 11 yeni yatırımcının daha sözünde durması…

Ya da parsellerine el konulması…

Ciddi yatırımcıların bölgeye yönlendirilmesi gerekiyor.

Dediğim gibi.

Rakamlar ortada…

Ki, elinde benzer rakamlar olan ve paylaşmak isteyen tüm otellere de bu köşe açık.

Önyargıları yıkmak için, rakamlar önemli…