Küreselleşen dünyada ayakta kalmak zor olacak. Toplumlar yerelden hareket edip global insan nitelikleri peşinde koşmalıdır. Evrensel veya küreselleşen dünyanın insanı hangi nitelikleri barındırması gerekiyorsa, ülkeler kendi insan niteliklerini ona yaklaştırmalıdır. Aksi halde küresel dünyada var olmak, diğer ülkeler arasında kabul görmek zorlaşacaktır.
Bu amaçla eğitim sistemleri yeniden reform edilmelidir. Reformlar da eğitim ve öğretim programlarından başlamalıdır. Sürdürülebilir bir gelecek için gerekli nitelikler araştırılıp programlara gömülmelidir. Geleneksel eğitim sistemlerinin ‘konu temelli’ ve ‘bilgi’ ezberleme yetileri sürdürülebilir bir gelecekte yoktur. Onun yerini başka yetiler aldı.
Eğitim Sistemlerinde Beceri Genişliği Hareketinin Görselleştirilmesi adlı proje bu konuyu hedef aldı* (Sayın Kemal Bağzıballı hocamız sayesinde ulaştık, teşekkürler). Bu proje Brookings Enstitüsü’nde Evrensel Eğitim Merkezi’nin, ‘Değişen Dünya İçin Beceriler’ adlı araştırmanın odaklandığı konulardan bir tanesidir. 102 ülke araştırmaya konu edildi. 120 ülkenin eğitim sistemlerinde ilk olarak hangi becerilerin, programların içerisinde vizyon ve misyonlar belirlenip yazılırken üst düzeyde yansıtıldığı tarandı. Hemen belirtleim KKTC eğitim sisteminin ne vizyonu ne de misyonu yok; belirlenmemiş ve yazılmamıştır.
Taramada geleneksel olan sözel ve sayısal akademik becerilerin dışında, hangi becerilerin yer aldığı ortaya konmaya çalışıldı. Bulgular ise şöyle:
- Ülkelerin çoğunluğu beceri genişliğinin önemini kendi resmi dökümanlarında kabul etmekte ve çoğu ülke eğitim sisteminde vermeyi amaçladığı spesifik beceri veya yetileri liste olarak vermektedir,
- Sadece birkaç ülkede bu becerilerin, misyon ve vizyonlar ile program çerçevelerinin yer aldığı ve öğrencilerde beceri gelişiminin nasıl olduğuyla ilgili açıklamaların yer aldığı, ulusal dökümanlarda sürekli olarak belirtildiğiyle ilgili kanıtlar vardır.
- Ülkeler tarafından 21. Yüzyıl becerileri olarak en sıklıkla belirttikleri beceriler iletişim, yaratıcılık, kritik düşünme ve problem çözmedir.
Araştırmada 120 ülkenin ulusal web siteleri, 2016 Mayıs – Ağustos tarihleri arasında incelendi. Araştırmacılar 4 kriter kullanarak, ülkelerin kendi vizyonları ve ulusal politikalarının beceri genişliğini nasıl içerdiğini belirlemeye çalıştılar. Kriterler şunlar: 1) Eğitim web sitelerinde vizyon ve misyon var mı? 2) Misyon ile ilgili spesifik yetiler veya beciriler misyon veya vizyonda veya başka dökümanlarda belirlenmiş mi? 3) Programlarda becerilerin entegrasyonunun kanıtı var mı? 4) Becerilerin gelişmişlik düzeyleri hakkında varsayımların kanıtı var mı?
Araştırmacıların hipotezi de şu; bu kriterlerle elde edilecek bilgi, bir ülkenin gerçek eğitimsel değişiklik için harekete geçildiğinin derecesinin göstergesidir. Ayrıca programlarda yetilerin bir entegre yaklaşımı yoluyla düşünmenin de derecesinin göstergesidir.
Sonuçlar: 120 ülke arasında 76 tanesinde spesifik beceriler belirlenmiş ve dökümanlarının bir yerinde yazılmıştır. Sadece 36 ülke vizyon ve misyonlarında becerilerden bahsetmiş. 51 ülke program dökümanlarında becerileri yazmış. 11 ülke becerilerin yaş grupları ve konular arasındaki gelişimini de aktarmış.
Diğer bir sonuç da şu: ülkeler 21. Yüzyıl becerisi olarak en sıklıkla (30 ülke) iletişimi, daha sonra sırasıyla 23 ülke yaratıcılığı, 20 ülke kritik düşünmeyi ve 19 ülke problem çözme’yi kabul etmiştir.
Peki tüm bunlardan çıkarılacak sonuç ne olmalıdır? KKTC sürdürülebilir gelecek için yapılan bu araştırmada yok; tanınmamıilık nedeniyle. Kıbrıs Cumhuriyeti ile Türkiye Cumhuriyeti var. TC’nin dökümanlarında sadece 2 başlıkta bilgi var, Kıbrıs Cumhuriyeti’nin ise 4 başlıkta da bilgileri mevcut!
KKTC kendini sürdürlebilir geleceğe nasıl hazırlayacak? 120 ülkenin en önemli olarak kabul ettiği 21. Yüzyıl becerisi iletişim ve daha sonra gelen yaratcılık, kritik düşünme ve problem çözmeyi yeni nesle nasıl kazandıracak. Yeni temel eğitim programıyla mı? Yoksa bilgileri ezberleme ve kolejle üniversiteye giriş nedeniyle, öğrencileri mahkum ettikleri ezber becerisi ile mi? Bunlarla KKTC eğitim sistemi ancak bir asır geride kalmaya mahkumdur; sürdürülebilir bir gelecek ve çocuklarımız için üzülmemek elde değil.
*https://www.brookings.edu/research/visualizing-the-breadth-of-skills-movement-across-education-systems/?
