TÜRKAN YILMAZER
Giderek kilo almanızın tek nedeni, iştahınızın açık olması veya çok yemek yemeniz olmayabilir… Vücutta birdenbire ortaya çıkabilen ya da kendini göstermek için uygun zamanı bekleyen bazı hastalıklar, hormonlarınızın farklı çalışmasına, şişmanlamanıza ve hatta obez olmanıza bile neden olabilir. Avrasya Hospital’dan İç Hastalıkları Uzmanı Dr. Ali Vardar, “Bu tür hastalıklara karşı önlem alıp düzenli takip ve tedavilerle kilo alımının önüne geçebilirsiniz” diyor. Vardar obeziteyle ilgili şunları söylüyor:
GENETİK FAKTÖRLER DE ÖNEMLİ
“Obezite, vücuda besinlerle alınan enerjinin, harcanan enerjiden fazla olmasından kaynaklanan ve vücut yağ kitlesinin, yağsız vücut kitlesine oranla artmasıyla kendini gösteren kronik bir hastalıktır. Diğer bir deyişle vücutta aşırı miktarda yağ toplanmasıdır. Dengeli ve sağlıklı yemek yememenin dışında kimi hastalıklar ve durumlar da kişide obezite riskini artırabilir. Obeziteye sadece çok yemek yemek neden olmaz… Harcadığınızdan fazla kalori alınması durumunda alınan fazla enerji vücutta yağ olarak depolanarak şişmanlığa neden olur. Bunun yanı sıra; şişmanlığın oluşumunda genetik ve çevresel faktörlerin, psikolojik durumun da önemli etkileri vardır.”
İKİ ANA SEBEP VAR
Çevresel faktörler: Alınan birtakım ilaçlar ve hormonlar (kortizon kullanımı veya psikiyatride kullanılan bazı ilaçlar da dahil), yanlış beslenme alışkanlıkları, aşırı ve çok sık yemek yemek, yağlı besin tercihleri, hareketsiz yaşam.
İnsülin direnci: Günümüzde en sık obezite nedeninin insülin direnci olduğu düşünülüyor. Genetik yatkınlığı olan kişilerde çevre şartları sebebiyle insülin direnci oluşabiliyor. Hiperinsülinemi de hipoglisemileri tetikleyerek obeziteye sebep oluyor. Tüm dünyada obezite yaygınlığının altında insülin direnci yatıyor.
BUNLARI BİLİYOR MUSUNUZ?
– Obezite kişide hem fiziksel hem de psikolojik sosyal sorunlara yol açabilir.
– TURDEP’in (Türkiye Diyabet, Hipertansiyon, Obezite ve Endokrinolojik Hastalıklar Prevalans) yaptığı araştırmaya göre; bölgesel dağılımlar göz önüne alındığında obezite Doğu Anadolu’da en düşük (yüzde 17,2) ve İç Anadolu’da en yüksek (yüzde 25,0) oranda görülüyor. Bu oran, güneyde yüzde 24, kuzeyde yüzde 23.5 ve batıda ise yüzde 21,6.
– Obezitenin Afrika ve Asya ülkelerinde görülme oranı daha az. Kırsal bölgelere göre kentlerde daha yaygın.
– Batı toplumlarında erişkinlerin yarısının kilo sorunu var. Şişmanlık kadınlarda daha yaygın görülüyor.
– Dünya Sağlık Örgütü (WHO) verilerine göre; dünyada 400 milyonun üzerinde obez ve 1,6 milyar civarında da hafif obez birey var. 2015 yılında bu oranın sırasıyla 700 milyon ve 2,3 milyar seviyesine ulaşacağı tahmin ediliyor.
