Kripto para piyasası bildiğimiz gibi. - Havadis Gazetesi | Kıbrıs Haber
Perşembe, Aralık 1, 2022
Köşe Yazarları

Kripto para piyasası bildiğimiz gibi.

Yrd.Doç.Dr Erdem ÖNCÜ, erdem öncü,Yrd.Doç.Dr Erdem ÖNCÜ, erdem öncü,

İlk olarak Satoshi Nakamoto tarafından tanıtılan Bitcoin, çevrimiçi ödemelerin bir finansal kurumdan geçmeden doğrudan bir taraftan diğerine gönderilmesine izin veren eşler arası bir elektronik nakit sistemi olan yeni bir finansal varlıktır. Bitcoin gibi kripto para birimleri de aynı şekilde, çevrimiçi ödemelerin bir finans kurumundan geçmeden doğrudan bir taraftan diğerine gönderilmesine izin veren elektronik nakit sistemleridir. Blok zinciri özünde dağıtılmış bir veritabanıdır. Bloklar halinde bir araya getirilmiş ve sürekli genişleyen bir zincirde kriptografik bir prosedürle birbirine bağlanan bilgi parçalarını günlük olarak kaydetmektedir. Blok zincirinin en eski uygulaması Ocak 2009’da piyasaya sürülen Bitcoin’dir. Bitcoin veya Ethereum gibi kripto para birimlerinde, ilgili blok zincirlerinde depolanan en basit bilgi parçaları, iki taraf arasındaki kripto para işlemleridir. Yatırımcıları Bitcoin’in son yıllarda büyük bir finansal yenilik olduğunu düşünmektedirler. Savunucularına göre Bitcoin’in nihai amacı, mevcut ödeme sistemine bir alternatif olarak hizmet etmek ve bağımsız kuruluşların veya merkez bankalarının müdahalesi olmadan ulusal sınırlar ve para birimi değerlerinde işlem yapılmasını sağlamaktır (Oncu, 2021).

 


Kripto para ticaretinde karşılaşılan en büyük problem kripto paraların doğası gereği merkeziyetçi olmamasıdır. Yapısından dolayı bankacılık sektöründeki gibi düzenlemeler ile korunmamaktadır. Böylece kripto borsalar birçok şoka açık olmaktadır. Bu durum fiyatlarda büyük oynaklığa neden olmaktadır.

 

Mt. Gox, Shibuya, Tokyo, 2010 yılında faaliyete geçen Japonya merkezli bir bitcoin borsasıydı. 2014’ün başlarında dünya çapındaki tüm Bitcoin (BTC) işlemlerinin %70’inden fazlasını yönetiyordu. 650.000 Bitcoin’in kaybolmasına/çalınmasına karıştığının ortaya çıkmasıyla aniden faaliyetlerini durdurmuştur.

Cryptopia kripto borsası, Yeni Zelanda’da 2014 yılında iki genç programcı ve oyuncu, Rob Dawson ve Adam Clark tarafından kuruldu. Borsa 2017’de hızla büyüdü ve 100 çalışana ulaştı. 2019 yılında yaklaşık 30 milyon dolarlık tüm müşterilerin varlıklarının %15’i hesaplarından çalındı. Halen tam olarak açıklanmasa da hırsızlık işleminin iç kaynaklı olduğu söylenmektedir. 2019 yılı itibari ile Cryptopia kripto borsası kapanmıştır.

Sam Bankman-Fried, FTX’i 2019’da kurdu ve kripto türevlerini alıp satmak için önde gelen borsalardan biri haline getirdi. Sam’in alameti fabrikası Bitcoin fiyatlarındaki ülkeler arası fiyat farklılıklarını farkederek arbitraj ile getiri etmekti. 2022’nin başlarında, FTX ve ABD’deki varlıkları toplam 40 milyar dolara ulaştı. Söylenti o ki şirket 7 milyar dolarlık kredi için kendi çıkardığı tokenları teminat gösterdi. Piyasaya bağlı düşüşe bağlı olarak teminat yetersiz hale gelerek FTX’i batırdı. Böylece geçen sene 60.000 dolar seviyesini gören Bitcoin fiyatı 15.000 dolar seviyesine kadar düştü. Çok hızlı bir şekilde değer kazanan Bitcoin değerini aynı şekilde kaybetti.

Kaynakça

Öncü, E. (2021), Bankacılık ve Finans Çalışmaları, Unvan, Y., Kripto Paralar Arasındaki İlişkinin Araştırılması: Granger Nedensellik Analizi (S.39-57), Lyon: Livre de Lyon.

 

 

Tepki göster
Bayıldım
0
Bayıldım
Huzurlu
0
Huzurlu
Hahaha
0
Hahaha
Üzüldüm
0
Üzüldüm
Hayran Kaldım
0
Hayran Kaldım
Facia
1
Facia
Web tasarım ve geliştirme : Baba Bilgisayar