Türkiye ve KKTC dışındaki ülkelerde üniversite okuyan öğrencilere burs yok çünkü onlar Kıbrıslı Türk değiller! Lisans düzeyinde onlara burs yok. Ne gariptir ki yüksek lisans ve doktorada burs var. Tam Aziz Nesin’lik; ‘Sizin Memlekette Eşek Yok Mu?’ kitabındaki olaylara bile kal onda diyen bir uygulama. Öğrenci maddi sıkıntılar nedeniyle lisans eğitimini tamamlayamazsa, yüksek lisansa nasıl girme olanağı bulacak; trajikomik bir uygulama. Ancak ve ancak buralarda böyle uygulamalar olur.
Türkiye ve KKTC dışında lisans okuyan öğrenciler, bakana konu ile ilgili mektup yolladı. Yanılmıyorsam Sayın Arabacıoğlu’na yollandı ancak bu konuda hiçbir gelişme olmadığından şikayetçiler. Öğrenciler konu ile ilgili bir bilgi almamışlar. Öğrenciler bizlere ulaştı; konuyu tekrar gündeme getirmemizi istedi, biz de konuyu bir kez daha gündeme aldık. Almaya da devem etme niyetindeyiz; çarpık burs tüzüğü düzelene kadar konuyu sürekli gündemde tutacağız.
Daha önce bu köşede, yasal boyut temelinde “Burs tüzüğü eşitlik ilkesine aykırı, düzeltilmeli” adlı makaleyle konuyu kamuoyunun bilgisine getirmiştik. Gerçekten bu konu “eşitlik ilkesine aykırı”. Öğretmen Akademisi ve Hemşirelik Yüksek Okulu öğrencilerine ayrıcalık tanınmıştır. Onlar için ekonomik durum değerlendirilmesi yapılmaz koşulu bile var. Bu okullar dışındaki üniversitelerde okuyan öğrencilerin, ekonomik durumları değerlendirildikten sonra, lisan döneminde de burs verilmektedir. Gerçi bu konuda da yasalar delinmektedir; örneklerini önceki makalede aktarmıştık.
TC ve KKTC dışında lisans eğitimi alan öğrencilere neden burs verilmiyor? Bu öğrenciler başarılı değil mi? Okudukları alanlarda KKTC’nin insan kaynağı ihtiyacı yok mu? Bu öğrencilerin aileleri KKTC denen bu garip olguya vergi ödemiyor mu? Araştırması yapılmış mıdır? Neden onların çocuklarına da diğer ailelerin çocuklarına verildiği gibi burs verilmiyor? Hani anayasada eğitimde fırsat eşitliği korunacak diye bir madde vardı? Eğer fırsat eşitliği olacaksa, onlara da aynı kriterler uyarınca burs verilmelidir. Aksi durumda “eğitimde fırsat eşitliği” diye bir şeyden bahsedilmemeli.
En büyük çelişki ise şu noktada ortaya çıkmakta; TC ve KKTC dışında lisans eğitimi düzeyinde öğrencilere burs verilmezken, yüksek lisans ve doktora düzeyinde burs verilmektedir. Konu araştırıldığında akıllara durgunluk veren bir noktaya kadar ulaşılır. İddialar şu; ilgili burs tüzüğü hazırlanırken, ilgili siyasi parti yetkililerinin çocukları yurt dışında yüksek lisans ve doktora yapmaktaydı. O nedenle yüksek lisans ve doktora düzeyinde de TC ve KKTC dışında öğrenim gören öğrencilere burs verilmesini sağlamak için, burs tüzüğünde değişiklik yapılmıştı. Ne yazık ki yetkili kişilerin lisans düzeyinde, yurt dışında öğrenim gören çocukları yoktu eğer olsaydı şimdi lisans düzeyinde de burs verilmesi olanağı olacaktı.
Yurt dışında öğrenim gören öğrenciler, sosyal medyada bir araya gelmiş. Burs tüzüğündeki anomalilerin kaldırılması ve onlara da aynı kriterler doğrultusunda burs verilme olanağının yaratılması için bir girişim başlattılar; sayın bakana da mektup yolladılar ama ciddiye alınmadılar.
Öğrenciler KKTC’de iş olanağının gittikçe azaldığını bu nedenle iş bulmanın daha da nitelikli olmakla elde edilebileceğini, daha nitelikli bir eğitim içinse yurt dışını tercih ettiklerini belirtmekteler. KKTC’nin dünyalı olabilmesi için öğrencilerin düşüncesi doğru. Çağdaş ülkelerle yarışmanın koşulu ancak onlarla aynı eğitimi almaktır. Buralarda üniversite eğitiminin niteliği ortada; TC’nin YÖK’ü bile KKTC üniversitelerinin pek çok bölümünü tanımıyor. YÖK hemen hemen her dönemde uyarılarını sürdürmekte; Üniversitelerinizin niteliğini artırmanın yollarını arayınız diye. Üniversitelerdeki nitelik tartışılır durumda.
Bilinçli öğrenciler ise nitelikli eğitim almak adına yurt dışını tercih etmekte. Öğrenciler yurt dışında maddi sıkıntılar çektiklerini, hatta bu nedenle pek çok arkadaşlarının eğitimini yarıda kesip geri döndüklerini, mektupta kamuoyu ile paylaştılar. Nitelikli eğitim almak için yurt dışını tercih ediyorlar ama maddi sıkıntı çekmekteler. Avrupa Birliği, Fullbright, Commonwealth gibi enternasyonal kuruluşların bile Kıbrıslı Türk öğrencilerin maddi sorunlularının farkına vardığını, alternatif burs ve kredi imkanı sağlamaya çalıştıklarını fakat kendi devletlerinin bunu görmezden geldiğini belirtmekteler.
Öğrenciler öneri de getirmişler; eğer devlet onlara burs verecek maddi kaynağın temininde sorun yaşıyorsa, AB’nin verdiğine benzer nitelikte kredi verilebileceğini belirttiler. Dünyalı olmak işte bu tarz düşünceyle mümkün. Problemlere mantık kuralları içerisinde öneri getirmek.
Ne yazık ki buraları hala daha dünyalı olamamış. Hala daha buralarda sanayi öncesi toplumsal dinamikler hakim. Bizdensen çok yaşa; sana her şey layık. Değilsen kimsenin ruhu bile kıpırdamaz. Gençlerin istekleri haklı, eminiz onlar için maddi kaynak da sorun değil. Beş bin (RHA 5000) civarındaki RHA araçları haftada bir gün trafiğe çıkmasa, bir yılda toplam öğrencilere ödenecek burs miktarı temin edilmiş olur. Sadece “devlet vatandaş içindir” felsefesi kabul edilsin yeter.
