Hem kapitalist hem de serbest piyasa teorisinde sermayenin ve üretim faktörlerinin özel şahısların mülkiyetine odaklanır. Serbest piyasada teorik olarak mal ve hizmet alışverişlerinin devlet tarafından değil de özel teşebbüs tarafından yapılmasını devlet müdahalesinin olması gerektiğini savunur. Kapitalizm de aynı şekilde özel teşebbüsü savunan devletin hiçbir müdahalesi olmayan bir ekonomik sistemdir. Tamamıyla arz ve talep dengesine göre Pazar şekillenir ve fiyatlar da ona göre şekil alır. Rekabet ön koşul olur, büyük Pazar büyük kar ile şekillenen bir ekonomi. Buna karşılık planlı bir ekonomi de fiyatlar ve Pazar planlama yoluyla hükümet tarafından belirlenir ve hangi ürünlere ihtiyaç duyulduğunu daha büyük bir fayda için hangi fiyatların ve miktarların tedarik edilmesini belirler. Modern gelişmiş ülkeler hiçbir şekilde tamamen serbest piyasa ilkelerine göre yönetilmez. Modern melez olmayan demokrasiler ürün güvenliği, çalışma koşulları ve
diğer konularda düzenlemeler getirir. Kapitalist sistem ile serbest piyasa sistemi temelde farklılık göstermez zaten serbest piyasa sistemi kapitalizmin olduğu ekonomik modelde vardır. Modern dünyada modern ekonomiler kapitalist sisteme sahip olmuş olabilirler ancak serbest piyasa uygulamaları sömürüyü önlemek için değiştirilmiş ve/veya önlemler alınmıştır. Tüm nüfusun yararına birçok sosyalist özellikler ve kontroller yani kontrollü ekonomi unsurları benimsenmiştir. ABD’de bile ki serbest piyasanın özünü yansıtıyor yüzde yüz saf bir serbest piyasa olduğu söylenemez. Birçok uygulamalar kontrollü
ekonomiden alınmış sosyalist sistemden çalınmıştır. Serbest piyasa ekonomisi tamamen kontrolsüz bir ekonomi olmayıp devlet tarafından kontrol edilen ve/veya devlet tarafından müdahalenin olabildiği bir yapıdır. Fakat bireylerin kararlarına dayalı tamamen kar güdüsü ile giden kapitalist sistemde devlet
müdahalesi teorik olarak yoktur.
Sizce biz Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nde hangi sistemi uyguluyoruz?
