YEM STOKLARI TÜKENDİ: Hayvan üreticileri, yem sıkıntısı ile karşı karşıya. Yem stokları tükendi. Küçükbaş hayvanlarda yetersiz beslenme nedeni ile düşük olayları başladı. Bazı sürülerde ise yetersiz beslenme ölümler neden olmaya başladı
Duygu ALAN
Akaryakıta üst üste yapılan zam, artan yem fiyatları, işçilik derken zaten zor şartlarda üretim yapan hayvan üreticileri şimdi de yem sıkıntısı ile karşı karşıya kaldı.
Dilekkaya’da hayvan üreticileri, bu yıl devletten aldıkları tohumların büyük çoğunluğunun çimlenmediğini söyledi. Hayvan üreticilerinin ifadelerine göre, devletin verdiği tohumdan yana yüzü gülmeyen çok sayıda üretici, ekstra borçlanmayı göze aldı ve tarlasını ikinci kez ekti. Talihsiz üretici bu kez de kuraklık karşısında çaresiz kaldı.
Üretici yağmur bekliyor
KKTC’de ocak ayında beklenen yağış olmadı, arpalar da istenilen miktarda büyümedi. Dilekkaya’da hayvan üreticileri, mart ayına kadar iklim koşullarının bu şekilde devam etmesi halinde KKTC’de bu yıl arpa hasadının yapılamayacağını ve buna bağlı olarak küçükbaş hayvan ölümlerinin artacağını kaydetti.
Hayvan üreticileri, devletin şimdiden kuraklık önlemi alması gerektiğini söyleyerek, iklim koşullarının mevcut şekilde devam etmesi durumunda hayvancılığın devamı için arpa ithalin yapılması gerektiğini söyledi.
Kuraklık tazminatlarına da değinen hayvan üreticileri,”Devlet geçen yıl Dilekkaya’ya dönüm başına 20 TL kuraklık verdi. Eğer arpada verim olmazsa bu yıl 20 TL üreticiyi tazmin etmeye yetmeyebilir” dedi.
Naimoğulları: Derhal önlem alınmalı
Hayvan Üreticileri ve Yetiştiricileri Birliği Başkanı Mustafa Naimoğulları, KKTC genelinde bu yıl yağış miktarının mevsim normallerinin altında seyrettiğini söyleyerek, devletin, kuraklık nedeni ile derhal bir kriz masası oluşturması gerektiğini savundu.
Naimoğulları, “Hayvancının elinde sap, saman kalmadı. Hükümet çimlenme kontrolü yapmadan tuhum verdi, borç harç tarlasını eken üretici hüsrana uğradı. Üzerine bir de yağış olmayınca tutan arpalar da büyümedi” dedi.
“Hayvancı tazmin edilmek istiyor” diye konuşan Mustafa Naimoğulları, “Devletin üreticinin tazmini konusunda henüz bir çalışması yok. Birçok üretici mecburen yem bitkileri alıyor, borç harç ekiyor. Bu halk, devletine, bakanına güvenmeyecekse kime güvenecek? TÜK tohumda çimlenme kontrolü yapıldığını iddia ediyor. Eğer bu kontroller yapılsaydı bu tohumlar üreticiye yemlik olarak verilecekti. Ama tonu 800 TL’ye tohumluk verdi. Bu da ciddiyetsizliği gösterir.”
Naimoğulları ayrıca yeşil yem yememekten ve düzensiz beslenmekten küçükbaş hayvanlarda ölümlerin başladığını söyleyerek, ölüm sayısının artmaması için gerekli önlemlerin bir an önce alınmasını istedi.
Üreticiler ne dedi? Üreticiler ne dedi? Üreticiler ne dedi? Üreticiler ne dedi?
Cemil Cemiler
“Devletin yanlış politikalarının ceremesini köylü çekiyor. Üretici kaderine terk edildi. Ne bakanlık yetkilileri ne de bir mühendis gelip halimizi sormuyor. Hayvancılar Birliği ve Çiftçiler Birliği de olmasa halimiz nedir bilen yok. Devletin bize tohum diye verdiği arpayı ektik, tarlada toprağı çoğalttık. O tohumlar kuşları bile doyurmaya yetmedi. Üstüne bir de kuraklık perişan olduk. İmkanı olan borç harç yeniden tarlalarını ekti, imkanı olmayan elini açtı tutan tohumlar çıksın diye yağmur bekliyor. Bu gidişi dur deme zamanı geldi. Devlet bir an önce kuraklık önlemi almalı. Yoksa hayvanlarımız bu yıl açlıktan ölecek.”
Özkan Özipek
“Arpamız yok, samanımız kalmadı. Satın alacak paramız da yok. Küçükbaş hayvanlar yeşil ot yemediklerinden düşük yapıyor ya da ölü doğum yapıyor. Bu yıl devletin verdiği tohumların büyük kısmı tutmadı. Birçok hayvancı mecburen binlerce lira borca girdi tarlasını yeniden ekti. İmkanı olmayan hayvancı ise tarladan çıkacak mahsule razı oldu. Ancak tohumdan yüzü gülmeyen hayvancıya bir darbe de iklim koşulları vurdu. Yeterince yağış olmadı. Arpalar büyümedi. Büyük bir sıkıntı ile karşı karşıyayız. Böyle devam ederse hayvan ölümlerinde bilanço artacak.”
Mustafa Kemal Dilekkaya
“Devletten aldığımız tohumların birçoğu tutmadı, tutan tohumlar da yeteri kadar yağış olmayınca büyümedi. Arpaların boyu şimdiye kadar en azından 10-15 cm olmalıydı. Birçoğunun stokları tükenmek üzere birçoğumuzda tükendi bile. 60-70 tane büyükbaş hayvanım var, her bir hayvan günlük 15 kilo yem yiyor. Eğer mart ayına kadar kuvvetli miktarda birkaç kez yağış olmazsa bu yıl hiç arpa hasadı olmayacak. Devlet şimdiden önlemini almalıdır. Geçen yıl bizim bölgeye dönüm başı 20 TL kuraklık verildi. Böyle devam ederse çiftçinin tazmin edilmesi için bu yıl bu rakamın bayağı yükselmesi gerekecek.”
Kamil Şenocaklı
“Hayvancılıkta sıkıntılar çok büyük. Yem ve girdi maliyetleri sürekli artıyor, süt fiyatları aynı duruyor. Hayvancı borç batağında. Bu yıl yeterli yağış da olmadı, zaten devletin verdiği tohumlar da büyük oranla tutmadı. Küçükbaş hayvanlar yanlış ve yetersiz beslenmekten verimsizleşti ve hayvan ölümleri başladı. Erken zamanda devlet ciddi politikalarla ciddi çalışmalar yapmalıdır. Öte yandan ülkeye giren et ve süt ürünlerine fon uygulanmadıkça yerli, üretici batmaya mahkumdur. Geçmişteki başarılı icraatlarından Tarım Bakanımızdan beklentimiz büyüktü ancak umduğumuzu henüz bulamadık.”
Hasan Yüzçelik
“Mazot fiyatları sürekli yükseliyor, girdi maliyetlerine güç yetmiyor. Ama süt fiyatlarına bir türlü dokunulmuyor. Hayvancının derdi saymakla bitmez ancak şuan en büyük sorunumuz kaba yem eksikliğidir. Elimizde ancak 15-20 gün yetecek kadar kaba yem kaldı. Yağış olmadığından bu yıl ekilen arpalar da istenildiği verimi vermedi. Bu duruma en kısa zamanda çözüm bulunmaması gerekirse arpa ithal edilmelidir. Aksi halde hayvan üreticisi batacak, küçükbaş hayvanlarda da ölüm sayısı artacak.”
Kemal Yaman
“Çiftçi, sırf kuraklık alsın diye tohumu az atıyor diyorlar, hiç kimse kendi ipini çekmez. Perişan durumdayız. Devletten aldığımız tohumlar bu yıl çoğunlukla tutmadı. Parası olan tarlasını yeniden ekti olmayan da tuttuğu kadarına razı olacaktı ama bu kez de yağış yeterince olmadı. Eğer mart ayına kadar kuvvetli birkaç kez daha yağmur yağmazsa tutan arpalardan da verim alınamayacak ve hayvanlar aç kalacak. İnsana dert anlatabiliriz ama hayvana anlatamayız. Çaresiz durumdayız. Devletin bu duruma önlem alması gerekir. Çiftçiye verilen tohumun da daha önceden ilgili bakanlık tarafından test edilmemesi de ayrı bir sorun. Binlerce lira borca girdik, verim alamadık.”
