Bertuğ TOPAL
TOPLAMDA 160 BİN: Kuzey devletine kalacak toprak parçasına, 60 bin civarında Kıbrıslı Rum'un geri dönmesi öngörülüyor. Verilecek topraklara ise 100 bin civarında Kıbrıslı Rum yerleşecek. Bu rakamlar, Annan Planı içerisinde de yer almaktaydı
TALEP EDİLMEZSE KULLANICIYA: Öneriye göre, kuzeydeki mal talep edilmezse, tahsis mal belirlenecek bir süreden sonra malın şimdiki kullanıcısı adına kaydedilecek. İhtilaflı mallar için Taşınmaz Mal Komisyonu fonu devreye girecek. Talep edilmeyen tahsissiz mal ise belirlenecek bir sürede Taşınmaz Mal Komisyonu'na devredilecek
TAZMİNAT- TAKAS- İADE DURUMU: Malından edilen kişi, hak iddiasında bulunması halinde, mevcut seçenekler temelinde hak talebi incelenecek. Akabinde, tazminat, takas, alternatif mülk seçme ya da iade talebinde bulunabilecek
KRİTİK BEŞ MADDE: Kuzeyde kalacak toprak üzerindeki Rum malları ile ilgili beş kritik madde şöyle:
1- Malından edilmiş kişi (Rum) tazminat tercihini kullanırsa mevcut kullanıcı (Türk) malın satın alabilir
2- Malından edilmiş kişi takas yoluna gitmek isterse mevcut kullanıcı da takas yoluna başvurabilir
3- Malından edilmiş kişi derhal boş malın mülkiyetini değil, iadesini isterse, malın kullanıcısı uzun vadeli kiralama ya da ömür boyu oturma hakkı alabilir
4- Malından edilmiş kişi, derhal mülkiyet talep ederse, malın kullanıcısı kişiye alternatif mal sunacak
5- mülk esaslı bir şekilde iyileştirilmişse, ve malından edilmiş kişi tazminat yoluna giderse, malın kullanıcısı iyileştirme için tazminat alacaktır
ALTERNATİF MÜLKİYET: Talep edilen mal üzerinde kullanıcı varsa, mülkiyetteki değer geliştirmeye bakılacak. Varsa; şu andaki kullanıcıya yapılmış olan geliştirme için tazminatın ödenmesinin ardından malın iade edilmesi, Uzun vadeli kiralama veya Yerinden edilmiş mal sahibi tazminatı tercih edebilir. Ayrıca, yerinden edilmiş mal sahibi alternatif mülkiyeti tercih edebilecek
HİSSEDARLIK GÜNDEMDE: Kuzeyde kalan ve tahrip olan mallar için, arsanın iadesi, orijinal halinin şu anki değeri üzerinden tazminatla ödenmesi, takas veya üzerine ekonomik bir değer inşa edilmişse, (site, turizm tesisi) malından edilen kişi yatırıma hissedar olabilecek
HEMEN İADE: Kuzeydeki malın, şu anki kullanıcısının tek kalacağı yer veya hayatını kazandığı yer/ticari ofis veya tarım için mi kullandığı mal için, Şu anki kullanıcı X yıl boyunca kirada oturduktan sonra veya başka bir yere yerleştirildikten sonra iade ve malın boş bir şekilde geri verilmesi ya da iade ama hemen boşaltım değil uzun vadeli kira ve hayat boyu faiz gündeme gelecek. Tek mal değilse, iade ve hemen boş şekilde geri verilmesi kuralı uygulanacak
