Fiziki sermaye beşeri sermaye ve benzeri faktörler ülkeler arasındaki gelişmişlik seviyesi farkının nedenleridir. Bunlar ekonomik gelişmişliğin yakın belirleyicisidirler.
Bazı ülkelerin ekonomik gelişmişlik farkının arkasında bazı temel belirleyiciler olduğunu görüyoruz. Kurumsal yapının kalitesi bu temel belirleyicilerin en önemli unsurudur. Kurumsal yapı kanunlardan, düzenlemelerden ve devletin denetimlerinden ibaret değildir. Devletin kurumsal yapısı var gibi gözükebilir. Önemli olan bu kurumsal yapının çalışmasıdır. Kurumsal yapı siyasi sosyal ve ekonomik ilişkilerimizi belirleyen unsurları da içerir.
Kurumsal yapıda en önemli unsur güven olup güveni sadece arkadaş, dost, aile gibi tanıdığımız kişilere yönelik düşünmeyelim. Güven konusunda asıl önemli olan insanların tanımadıkları insanlara karşı yani birbirlerine karşı besledikleri duygudur.
Ekonomik gelişmenin hızlanabilmesi ve şirketlerin kurulabilmesi ve de yatırımların yapılabilmesi için kurumsal yapının ve güvenin boyutunu arttırmak gerekiyor. Ülkelerin kendi aralarında güvenle ilgili olarak farkları vardır.
Kuzey Avrupa ülkelerinde güven %70 iken Türkiye’de %10 dur. Bu yüzden Kuzey Avrupa ülkelerini zengin, ekonomik ve siyasal olarak çok gelişmiş ülkelerdir. Toplumsal güven ekonomik gelişmeyi besler. Toplumsal güvenin yüksek olduğu ülkelerde güçlü şirketler ve sermaye yatırımı yüksek düzeydedir. Finans sistemi gelişimi daha hızlı gerçekleşir. Verimlilik daha yüksektir.
Güvenin ekonomi üzerinde derin etkilerinden dolayı en az politikalar kadar üzerinde durulması gereken bir konudur. Fakat güveni tesisinin önce siyasi müessese yapılması ve önce kurumsallık siyasilerden başlamalıdır. Toplumsal güvenin tesisi siyasi güvenle başlar. Siyasi güven tesis edilemediği sürece toplumsal güven, insanların birbirine güveni maalesef tesis edilemez.
