Kıbrıs

‘Çözüm Kıbrıs’ta yeni kapılar açacak’






Al jazeera- Ece Göksedef

1974’teki Barış Harekâtı’nın ardından iki parçaya ayrılan Kıbrıs’ta, Güney Kıbrıs Rum Yönetimi ve Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti (KKTC) arasında kaçınılmaz bir ekonomik etkileşim var. İki tarafın büyüme hızı, enflasyonu, işsizlik rakamları dolaylı da olsa birbirini etkiliyor. İki tarafa gelen yabancı yatırımcıyı ve turizm gelirlerini de görece artan ve azalan fiyatlar belirliyor.
Birleşmiş Milletler'in tanımadığı KKTC ekonomisi, doğrudan Türkiye’ye bağlı. Büyüme hızı ve enflasyonu da Türkiye’nin ekonomisine göre değişim gösteriyor. 2012’den beri ekonomik krizle mücadele eden Güney Kıbrıs Rum Yönetimi ise Yunanistan ekonomisiyle entegre. Yunanistan’da yaşanan ekonomik kriz ve borç sorunu henüz çözülme aşamasına gelmediği için, Rum Kesimi'ndeki ekonomik sorunların da uzun yıllar sürmesi öngörülüyor.

Ada’da 11 Şubat 2014’te başlayan ve iki devletli federasyon devleti kurulmasını hedefleyen müzakereler, Ekim ayında doğal gaz arama krizi sebebiyle durdu. Birleşmiş Milletler aracılığıyla sürdürülen müzakereler, KKTC’de 19 Nisan’da yapılacak cumhurbaşkanlığı seçimi sonrası yeniden başlayacak.
‘Güney’deki kriz KKTC’yi de etkiledi’
Ada’nın ekonomisini, iki bölgenin etkileşimini ve olası bir çözümün sağlayacağı faydaları KKTC Doğu Akdeniz Üniversitesi Ekonomi Bölüm Başkanı Prof. Mehmet Balcılar, Al Jazeera’ye değerlendirdi. Çözümün iki taraf için de yeni kapılar açacağını söyledi.

TürkBalcılar’a göre Güney’deki kriz yatırımcıyı uzaklaştırsa da, görece azalan fiyatlar yabancı turistin Güney’i tercih etmesine ve Ada içerisindeki ticaretin Kuzey’in aleyhine gelişmesine yol açtı:

“Güneyde ekonomik krizden dolayı finansal sistem güvenilirliğini yitirdi. Zaten çoğu güneylinin finansal mal varlığı bankalarda donduruldu. Şimdi likidite kıtlığı var. Güney Kıbrıs’ta yaşanan ekonomik krizin KKTC’ye iki önemli etkisi var. Birincisi Güney, Kuzey’e göre fiyat avantajı sağlamış durumda. Burada yüzde 3.4 civarında bir enflasyon var ama orada negatifte olduğu için fiyatlar 2013’te düştü ve bir daha artmadı. Bazı ürünlerde göreli fiyat avantajı var. Özellikle elektronikte, çocuk oyuncaklarında ve gıda ürünlerinde bu fiyat avantajı var. Bu sebeple iki bölge arasında bagaj ticareti arttı, Türkler Güney’den alış veriş yapıyor orada fiyatlar ucuz olduğu için. Ama bu durum Kuzey açısından dezavantaj oldu. Yabancı turistler de Güney’i tercih etmeye başladı. Özellikle Avrupa’dan gelen turist sayısında artış oluyor sürekli Güney Kıbrıs’ta. İkinci olumsuz etki de Kuzey’den formal olarak Güney’e geçip günlük olarak çeşitli işlerde çalışan Türkler vardı. Bunda önemli ölçüde azalma oldu. Güney’deki istihdam ve işsizlik artınca öncelikle KKTC’li Türklerin işlerine son verdiler.”







Başa dön tuşu