YAŞAM STANDARDI AŞAĞIYA GİDİYOR: Özellikle özel sektörde yıllardır sağlanamayan sendikalaşma özelde çalışan vatandaşların yaşam standartlarının aşağıya doğru gitmesine neden oluyor. Sendikalaşmanın uygulanamaması nedeniyle çalışanlar ağır çalışma saatleri ve ekonomik sıkıntılarla yaşam mücadelesi veriyor
84 BİN ÇALIŞAN: Ülkede özel ve kamuda çalışan toplam 84 bin çalışan var. Kamuda çalışan sayısı 18 bin. Bunların 15 bini memur, 3 bini ise işçi. Özel sektörde çalışan sayısı ise 66 bin. Kayıtlı çalışanın 35 bini KKTC vatandaşı, 31 bini ise yabancı uyruklu. Kaçak çalışan sayısı ise bilinmiyor, tahminler 5 bin civarında olduğu
SENDİKALAR UMUTSUZ: Sendika temsilcileri Havadis’e yaptığı açıklamada gelip giden tüm hükümetlerin özel sektörün standartlarını yükseltmekten uzak durduğunu ifade etti. Özel sektörün çalışma ve ekonomik standartlarının ilerletilmesi için yapılacakların ortada olduğunu kaydeden sendikacılar, hükümetleri oy kaygısı taşımakla suçladı
Bertuğ TOPAL
Özel sektörde yıllardır tüm hükümetlerin göreve gelmeden vaat ettiği iyileşme bir türlü hayata geçmiyor.
Özel sektörün gerek çalışma koşulları gerekse ekonomik olarak ülke standartlarına yükselememesinin önünde birçok engel yatıyor.
Özel sektörde sendikalaşamama ise bu engellerden en önemlisi olarak gösteriliyor. Özel sektör çalışanlarının iş güvenliğinin olmaması nedeniyle yıllardır gençler özel sektör yerine kamuda iş aramak zorunda kalıyor.
Havadis’e konuşan sendika temsilcileri hükümetlerin bazı kaygıları nedeniyle özel sektörün çalışma ve ekonomik koşullarını iyileştirememesinin önünde bir engel olarak durduğunu ifade etti.
84 bin çalışan var
Ülkede Sosyal Sigortalar ve İhtiyat Sandığı’na kayıtlı 84 bin çalışan mevcut. Bunların 18 bini kamu, kurum, kuruluş ve yerel yönetimlerde memur ve işçi olarak çalışıyor. 18 bin kamu çalışanından 15 bini memur, 3 bini ise işçi olarak görev yapıyor. Geriye kalan 66 bin çalışan ise özel sektörde çalışarak yaşamlarını sürdürüyor.
31 bin çalışma izinli var
66 bin özel sektör çalışanının 31 bini ise ülkede çalışma izni ile yaşanan yabancı uyruklu kişilerden oluşuyor.
Hemen hemen KKTC vatandaşı özel sektör çalışanı ile eşit olan yabancı uyruklu çalışan sayısı sendikalara göre oldukça fazla.
“Kayıt dışı çalışan çok”
Sendikalar, 60 binden fazla özel sektör çalışanının yanı sıra ülkede kayıt dışı çalışan birçok özel sektör çalışanı olduğuna da dikkat çekiyor.
Hükümetin en önemli görevlerinden birinin bu kayıt dışı çalışanların tespitinin yapılması olduğunu kaydeden sendika temsilcileri, bu sayının belirlenememesinin ülke ekonomisinin kötüye gidişinin bir neden olduğunu söyledi.
***
Seyis: Özel sektörde yasalar uygulanmıyor
.jpg)
Dev-İş Genel Başkanı Mehmet Seyis, özel sektörde hak, hukuk ve yasa gibi tanımların hiçbirinin kullanılmadığını ifade ederek, hiçbir yasaya uyulmadığını ifade etti. Özel sektörde yıllardır hayata geçirilmeye çalışılan sendikalaşmanın önünün de kapatıldığını söyleyen Seyis, çalışanın iş yaşamının patronun iki dudağı arasında olduğunu kaydetti.
“Kamuyu da bu duruma sokmaya çalışıyorlar”
Yaptıkları çeşitli araştırmalarla özel sektördeki bu çarpık yapılaşmayı aşmaya çalıştıklarını belirten Seyis, hükümetlerin kamu ve KİT’leri de bu duruma düşürmeye çalıştığını söyledi. Seyis, özel sektörde sendikalaşmanın önünün açılması gerektiğine vurgu yaparak çalışanların çalışma standartlarının yukarı çekilmesinin ekonomiye de katkısının olacağı görüşünde. Kamuya
“Yukarı çekeceklerine aşağıya çekiliyor”
Seyis, özel sektörde yabancı işçilik konusunda ciddi sıkıntılar yaşandığını ifade ederek yalnızca ihtiyaç olan alanlarda yabancı istihdamının yapılması gerektiğine vurgu yatı. Sendikalaşmanın önemine de dikkat çeken Seyis, iş mahkemelerinin önemli bir ihtiyaç olduğunu söyledi. Ülkede işveren örgütlerine çeşitli ayrıcalıklar sağlandığını ifade eden Seyis, asgari ücret konusunda da yasalara uyulmadığını belirtti.
***
Latifoğlu: Kamu özel sektöre göre çok iyi
.jpg)
Hür-İş Sendikası Başkanı Yakup Latifoğlu ise özel sektörde işverenlerin kafasına göre davrandığı, ülkede iş yasasının varlığından habersiz bir çalışma düzeni olduğunu ifade ederek kamuda özel sektöre göre çalışma saatleri hem yıllık izinleri, sağlık izinleri ve emeklilik menfaatleri gibi avantajların daha fazla olduğunu söyledi.
“Denetim artırılmalı”
İşverenlerin yükümlülüklerini yerine getirmemesinden dolayı yasaların uygulanamadığına dikkat çeken Latifoğlu, bu konuların 2014 yılına kadar çoktan aşılmış olması gerektiğini söyledi. Hükümetin özel sektöre yapılacak denetimlerin artırılması gerektiğini kaydeden Latifoğlu, kayıt dışılığın da çözülmesi gereken önemli sorunlar arasında olduğunu söyledi. Kayıt dışı çalışma sorununun çözülmesinin hem işverenlere hem de çalışanlara kolaylık sağlayacağını söyleyen Latifoğlu şöyle devam etti: “Genel bir ücret politikası hayat bulmalı. İnsanların zar zor geçinebilmesi kabul edilebilir bir durum değildir. Bir kişiye yetmez asgari ücret kaldı ki bir aileye yetecek. Yıllardan beridir pazarlık yöntemiyle belirlenmesinin yarattığı bir sıkıntı var. Yasanın emrettiği bir yol haritasına uyulmadan pazarlık yapılmaya çalışılıyor. Tüm gelirler ve giderler asgari ücrete endekslidir.”
***
Dilek: Özel sektör ile kamu arasında uçurum var
.jpg)
Kamu-İş Başkanı Sami Dilek ise Havadis’e yaptığı açıklamada kamu çalışanlarının özel sektör çalışanlarına göre daha iyi koşullarda çalıştığını ifade etti. “Kurum kuruluşları ele alırsanız hepsi sendikalıdır. Devletin görevi kaçak çalıştırmama, sendikalı oldukları için de devletle yapılan girişimlerle yararlandıkları haklar vardır” diye konuşan Dilek, özel sektör çalışanlarının ise köle gibi ağır çalışma şartlarında çalıştırıldıklarını söyledi. Asgari ücretin gerçek anlamda belirlenmemesinin siyasilerin oy uğruna adım atmamaları nedeniyle olduğunu belirten Dilek, “Asgari ücretin son zamanda ülkenin yaşam standartlarına uygun bir şekilde yükseltilmemesi kamun ile özel sektör arasındaki yaşam kalitesi arasındaki uçurum daha da açıyor” diye konuştu. Özel sektör ile kamu sektörü arasındaki farkın tüm dünya ülkelerinde yaşandığını kaydeden Dilek, aradaki uçurumun bu kadar olmasının kendileri üzdüğünü söyledi. Dilek şöyle devam etti: “Özel sektör çalışanları da bu ülkede yaşıyor. Onlar da bu ülkenin ekonomisinde yaşamlarını sürdürmeye çalışıyor. Özel sektörün dengenin bulunması açısından geliştirilmesi gerekir. Özel sektörü angarya unsuru olmadan çıkarılmalı, ağır işlerde çalışanların haklarının verilmesi için mücadelesinin yapılmasının önünün açılması gerek.”
