AB Koordinasyon Merkezi Sorumlusu Erhan Erçin, AB’ye tam uyumun, genel olarak uzun bir süreç olduğunu ancak ülkenin ölçeğinin küçük olmasından ötürü, bu sürecin Kıbrıs’ın kuzeyinde daha kısa süreceği yorumunda bulundu. Halihazırda müktesebata uyum bağlamında birçok konuda çalışmalar gerçekleştirildiğini ifade eden Erçin, ülkede bir dizi mevzuatın onaylanarak yürürlüğe girdiğini hatırlattı.
1 Mayıs 2004 tarihinde adanın güneyi Avrupa Birliği üyesi olmuş Kuzey Kıbrıs ise bu üyeliğin dışında kalmıştı. Yaklaşık 2 sene aradan sonra tekrar başlayan Kıbrıs müzakereleri ise hem Kıbrıslı Rumlar hem de Kıbrıslı Türkler için yeni bir dönemin başlangıcı oldu. Kıbrıs’ta bir anlaşma sağlanması halinde Avrupa Birliği’nin dışında kalan ve izolasyonlar altında sıkışmış olan Kıbrıslı Türkler de Avrupa Birliği üyesi sayılacak.
AB Koordinasyon Merkezi Sorumlusu Erhan Erçin Havadis için Kıbrıs’ın kuzeyinin Avrupa Birliği’ne hazır olup olmadığı, Avrupa Birliği’ne tam uyum için ne kadar bir süreye ihtiyaç olduğu gibi soruları yanıtladı.
“AB’ye uyumlu 50 yasa yürürlükte”
Soru: Önceki hükümetin AB uyum paketi vardı bazı yasalar geçti ancak bazılarının geleceği belirsiz kaldı, bunun için nasıl bir çabaya ihtiyaç vardır?
Erhan Erçin: Avrupa Birliği Koordinasyon Merkezinin eşgüdümünde bakanlık kurum ve kuruluş temsilcilerinin ortaya koyduğu etkin çaba neticesinde AB’ye uyumlu 50 kadar yasa ve ikincil mevzuat onaylanarak yürürlüğe girmiştir. Yine de bu süre zarfında ülkemizde son yıllarda yaşanan iç siyasi gelişmeler ve seçimler nedeniyle, uyum çalışmalarında bazı aksamalar yaşanmıştır. Yeni uyum programının yürürlüğe girmesiyle, mevcut uyum çalışmalarına yeni bir ivme kazandırılacak ve olumlu sonuç almadaki başarı artacaktır. Merkez olarak, AB’ye uyumlu yasaların tüm kamuoyunun bilgisine getirilmek suretiyle tüm ilgili kesimlerin desteği alınarak onaylanmasını hedeflemekteyiz. Bu bağlamda, farklı seviyede koordinasyon mekanizmaları, AB uyum paketi vb. gibi bir dizi enstrümanı kullanarak, uyum sürecini hızlandırmaya çalışmaktayız. Yeni Hükümet ile birlikte oluşturulan ve başkanlığını Dışişleri Bakanımızın yaptığı ve bakanlar düzeyinde bir Uyum Yönetim Grubu’nun kurulmasını sağladık. Bakanlar seviyesindeki Uyum Yönetim Grubu, tüm AB müktesebatına uyum sürecinin izlenmesini sağlayarak, ilgili mevzuatın hayata geçirilmesinde itici güç durumunda olacaktır.
“AB Kıbrıslı Türkler için hızlanıyor”
Soru: AB yetkilileri müzakerelerin başlamasından heyecan duydu, muhtemel bir çözümde Kuzey Kıbrıs’ın uyumunu sağlamak için yardıma hazır olduklarını duyurdular, bu anlamda temel ihtiyaçlarımız nelerdir. Böyle bir ihtiyaç listemiz var mı?
Erhan Erçin: AB ile yürüttüğümüz uyum çalışmalarında ele alınan konular, olası bir anlaşma durumunda Kıbrıs Türk kurucu devletinin yetki alanına girecek olan konuları kapsamaktadır. Ayrıca, federal hükümette de Kıbrıslı Türklerin doğal olarak görev alacak olmasından dolayı, özellikle federal hükümetin yetkisinde olması beklenen mali konular ve rekabet gibi alanlarda da çalışmalar yürütülmektedir. Bu bağlamda, özellikle yeniden güncellenen Müktesebata Uyum Programı’nda yer alan 16 müktesebat faslı, Kıbrıslı Türklerin AB müktesebatını uygulayabilmeleri için bir rehber niteliğindedir. Avrupa Komisyonu Başkanı Barroso’nun da geçtiğimiz günlerde yaptığı açıklamada da görülebileceği gibi Komisyon bu alandaki çalışmalarını hızlandırma niyetindedir. Önümüzdeki günlerde Avrupa Komisyonu’ndan yetkililerle, Kıbrıslı Türklerin ihtiyaç duydukları alanların yeniden bir tespiti yapılarak, gerekli yardımın yapılmasına ilişkin ne gibi temel ihtiyaçların bulunduğu gözden geçirilecektir.
“AB’ye uyum uzun sürecek”
Soru: AB’ye tam uyum için ne kadar bir süreye ihtiyaç olduğu düşüncesindesiniz?
Erhan Erçin: AB’ye tam uyum, genel olarak uzun bir süreç ve ciddi bir çaba gerektirmektedir. Ancak ülkemizin ölçeğinin küçük olmasından ötürü, bu sürecin bizde daha kısa süreceğini öngörmekteyiz. Halihazırda müktesebata uyum bağlamında birçok konuda çalışmalar gerçekleştirmiş ve bir dizi mevzuatı onaylayarak yürürlüğe koymuş durumdayız. Ancak AB yetkilileri ile yapılacak olan çalışmalarda bu sürenin tam olarak ne kadar olacağı belirlenecektir. Kıbrıslı Türklerin AB’ye olası bir katılım durumunda çok daha kapsamlı bir hazırlık süreci yürütülmesi öngörülmekle birlikte AB müktesebatını uygulamaya hazır olmadıkları alanlarda geçiş süreçleri talep edilecektir. Hatırlanacağı üzere böylesi bir düzenleme Annan Planı’nda da mevcuttu.
“AB’ye uyum için fiziksel olarak büyük yatırımlar şart”
Soru: AB’ye uyumun sağlanması için yasal altyapının yanı sıra fiziksel ihtiyaç da var mı? (altyapı, yol vs.)
Erhan Erçin: AB müktesebatını uygulamak için büyük altyapı yatırımlarının yapılması şarttır. Günümüze kadar AB Mali Yardım Programı kapsamında katı atıkların bertaraf edilmesi, atık suların arıtılması, kentlerdeki kanalizasyon şebekelerinin oluşturulması, telekomünikasyon altyapısının modernize edilmesi gibi birçok alanda altyapı yatırımları gerçekleştirilmiştir. Aynı şekilde altyapı yatırımlarının devam etmesi, önümüzdeki dönemde yürürlüğe konacak olan yasaların tamamlayıcısı olacaktır. Örneğin AB kuralları doğrultusunda güncellenecek olan Şirketler Yasası için bir veri tabanına ihtiyaç bulunmaktadır. Aynı şekilde Gıda Yasası kapsamında gıda sağlığının en üst düzeyde gözetilmesi için donanımlı laboratuvarların kurulması desteklenmelidir. Ticari yol taşımacılığı için muayene merkezlerinin kurulması, yol güvenliğinin artırılması için yollardaki taşıma kapasitesinin geliştirilmesi gerekmektedir.
“Anlaşma sonrası AB mali yardımı artıracak”
Soru: AB müktesebatına uyum için bir maliyet var mı?
Erhan Erçin: AB müktesebatına uyumun maliyeti büyüktür. Halihazırda AB tarafından Kıbrıslı Türklere kısıtlı bir miktarda mali yardım yapılmaktadır. Müzakerelerin sonuçlandırılması ve bir anlaşmanın ortaya çıkması durumunda, AB’den mali yardımın artırılması söz konusu olabilecektir.
“Barosso ve Füle, adaya gelecek”
Soru: Barroso ile Füle Dışişleri Bakanı’nın Brüksel ziyaretinde Kıbrıs’ı ziyaret edebileceğini duyurmuştu, bu ziyaret için öngörülen bir tarih var mıdır?
Erhan Erçin: Geçen hafta yaptığımız temaslarda, Füle mart ayında Genişleme Genel Müdürlüğü’nden bir ekibin adaya gelerek bizimle çalışmalar gerçekleştireceğini, kendisinin de kısa bir süre sonra adaya gelerek Sn. Dışişleri Bakanımız ile kamuoyunu bilgilendirmek istediğini belirtmiştir. Önümüzdeki hafta ilgili Komisyon yetkilileri ile bu tarihleri belirlemek için temaslarda bulunacağız.
“2016’ya kadar 28 yasa hazırlanacak”
Soru: Yenilenen uyum programında neler var?
Erhan Erçin: Yenilenen uyum programı 16 AB müzakere faslını kapsamaktadır. Bunlar: “Fasıl 1 Malların Serbest dolaşımı, Fasıl 3 İş Kurma Hakkı ve Hizmet Sunumu Serbestisi, (Mesleki Niteliklerin Karşılıklı Tanınması), Fasıl 4 Sermayenin Serbest Dolaşımı, Fasıl 5 Kamu İhaleleri, Fasıl 6 Şirketler Hukuku, Fasıl 7 Fikri Mülkiyet Hukuku, Fasıl 8 Rekabet Politikası, Fasıl 9 Mali Hizmetler, Fasıl 11 Tarım ve Kırsal Kalkınma, Fasıl 12 Gıda Güvenliği, Veteriner ve Bitki Sağlığı, Fasıl 14 Yol Ulaşımı, Fasıl 18 İstatistik, Fasıl 19 Sosyal Politika ve İstihdam, Fasıl 27 Çevre, Fasıl 28 Tüketicinin ve Sağlığın Korunması, Fasıl 30 Mali Kontrol.” şeklinde sıralanabilir.
Yeni programda, 2014 yılında 28 Yasa ve 54 Tüzük ve diğer ikincil mevzuat olacak şekilde, 2014-2016 yıllarını kapsayan üç yıllık süre zarfında toplam 28 yasa ve 228 ikincil mevzuatın hazırlanması öngörülmektedir. İrfan GÜNDÜZLER-HaberKıbrıs
