Havadis Gazetesi | Kıbrıs Haber
Köşe Yazarları

YAKITIN PAHALI OLMA NEDENİ TÜRK LİRASI VE FİF

Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyet’inde gerçekçi olmayan enflasyon oranları, gerçekçi olmayan faiz oranları, gerçekçi olmayan kur oranlarından tamamen bağımsız olarak kendine münhasır fiyatların bir akaryakıt fiyat uygulama politikası var.

Benzin fiyatları dolar fiyatlarını geçmiştir. Buda bize şunu gösteriyor. Reel dolar kuruyla bankaların ve döviz bürolarının ekranlarında gördüğümüz dolar kuru arasında ciddi anlamda farklılıklar oluşmuş bulunuyor.

Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyet’i bütçesi sürekli açık veren bir bütçe. Bunu denkleştirmeye en uygun unsur akaryakıt fiyatlarıdır. Akaryakıta yapılan zamlarla bütçe açıklarını denkleştirmeye çalışıyoruz. Şu anda borsada petrol fiyatları düşse bile bizde fiyatlar gerilemeyecektir. Hatta zamlar yapılmaya devam edecektir. Bütçedeki delik bir yandan kapatılmaya çalışılırken KKTC’de gerçekçi olmayan enflasyon rakamı artıyor.

İstatistik Kurumunun açıklamış olduğu son Şubat 2022 enflasyon rakamıyla yıllık enflasyon (TÜFE) %60’ı aşmış durumda. Akaryakıt zammı tüketici fiyat endeksine direk yansımasıyla Mart ayı enflasyon oranı yıllık bazda %67’yi aşar duruma gelecek. Akaryakıt zamları üretim maliyetlerini artırarak yeni zamların habercisidir. Akaryakıt gerek üretimde gerekse nakliye de önemli bir girdidir. Bu işin paydaşlarını tümüyle etkiliyor.

Akaryakıt fiyatları US Dolar ile fiyatlanıyor Türk lirasının dolar karşısında her değer kaybı akaryakıt fiyatlarının artmasına sebebiyet veriyor. Yani akaryakıta ithalat aşamasında daha fazla ödememiz gerekiyor. Dolayısıyla bütçe deliğini kapatmanın dışında yapılan zamlara bir de Türk lirasının değer kaybından kaynaklanan bir fiyat artışı oluyor ki bu da tüketiciye pahalılık olarak yansıtılıyor.

Euro diesel hariç benzin fiyatlarının belirlenmesinde ithalat bedelinin üzerine (FİF) rıhtım harcı, belediye tartı ücretleri, turizm teşvik fonu, fiyat istikrar fonu, nakliye bedeli, dolum tesisi kar payı, bayi karı, Katma Değer Vergisi gibi kalemler eklenerek pompa fiyatı ortaya çıkıyor. Yani yakıtın tüketiciye ulaşması ithalat fiyatının iki katı olmuş oluyor. Yakıtın tüketiciye pahalıya gelmesinin önündeki en büyük faktör Türk lirasının dolar karşısında düşük değerde olması ve devletin almış olduğu fiyat istikrar fonudur. Fiyat istikrar fonu ve diğer küçük kalemlerle birlikte fiyat %55-%60 civarında daha pahalıya geliyor.

Tabi bütçe açığını akaryakıta konan bir takım devlet gelirleriyle kapatmaya çalışmak işin en kolay ve basit yöntemi  ‘KAYNAKTAN ALINAN GELİR.’  Hiç uğraşıp ne yapabiliriz? Nasıl gelir artırabilirim? Kayıt dışılığı nasıl önleyebilirim? Gelir Vergisi ile Kurumlar Vergisini nasıl teşvik edebiliriz? Bütçeye vergi gelirlerini halkı rahatsız etmeden nasıl artırabilirim? Gibi uğraşlar vermeye gerek yok.

Yakıta vergiyi koy bütçe açığını kapat.