Eskiler söyler anlamazdık.
Kılığı kıyafeti uygunsuz ya da ne bileyim garip giyinişli kimselere karşı “Zemeni zürafası” denirdi.
…
“Zemeni zürafası gibi ortalıkta dolaşır” şeklinde sözler bizim evde de çok kullanılırdı.
…
Neydi bu zemeni zürafası?
Zemeni diye bir yer mi vardı?
Orada zürafalar garip bir şey miydiler?
Ortalıkta yadırganacak şekilde dolaşanlara karşı “zemeni zürafası gibi” yakıştırması yapıldığına göre, bir terslik vardı.
…
Şimdi de yadırganacak çok şey vardır.
İnsanın zemeni zürafası olması hiçtendir.
…
Şimdiki nesillerin ağzından böyle şeyler duymuşluğum yoktur.
Onlar zemeni zürafasını bilmiyorlar.
…
Geçenlerde bir akşamüstü sokaktan biri geçiyor.
Hava nemli ve boğucu.
Sokak loş.
Adamcağız uzunca boylu, üstünde bir palto.
Çok uzun yıllar zihnimin bir yerinde kalan o söz ansızın ağzımdan döküldü:
“Bu ne? Zemeni zürafası gibi” dedim.
…
O an bu yakıştırma aklıma takıldı.
Neydi zemeni zürafası?
Zemeni diye bir yer var mıydı?
…
İnternette zemeni diye bir şey yok.
Bazı kaynaklarda işin doğrusu olabilecek bir tarif var.
Kaynağa göre zemeni kelimesi yanlış, doğrusu Zemheri.
Deyimin kendisi de “Zehmeri zürafası gibi.”
Zemheri zürafası gibi sözünün anlamı da “Kışın ince elbise giyip gezenler için söylenir” demekmiş.
…
Galiba doğru olan buydu.
Eskiler zemheriyi zemeni yapmış olabilirlerdi.
Ama başka yerlerde zemheri olarak kullanılır mıydı bilmiyorum.
…
Google’a zemeni yazıldığında bir de Zeme(a)nia diye bir yer çıkıyor.
Bu yer Slovakya’da bir şehrin adı.
Bu şehrin adı ile söz konusu deyimde kullanılan zemeni veya zemheri arasındaki ilişki uzak.
Slovakya, zürafa, zemeni veya zemheri…
Pek bir bağ yok.
Lakin zemheri zürafası gibi dendiğinde, doğrusu bu akla yakın.
Zaten eskiler bu yakıştırmayı kullanırken, kılıksız, ya da usulüne uygun giyinmeyenler için kullanıyorlardı daha çok.
Tarife uyuyor.
…
Doğrudur.
Bakarsınız bir zemheri vakti adam keskin soğuğa aldırmaksızın bir pantolon bir gömlek gezmekte.
Zemheri zürafası gibi.
…
Zürafa ne yapsın?
Zemheride de ortalık yerdedir.
Ama insanın zemheri vakitlerinde zürafalar gibi dolaşmasına gerek yok.
Yaparsa yadırganır.
…
İnsan sosyal bir varlık olduğuna göre, herkesin kısa pantolonla bulunduğu bir yerde uzun pantolon giyen sırıtır.
Ya da herkesin bikini ile serinlediği bir kumsalda, birinin şalvarla ortalık yerde dikilmesi yadırganır.
Veya bunun tersi, herkesin şalvarla, feraceyle dolaştığı yerde, mini etekle dolaşan ayıplanır.
Bunlar zemheri zürafası misali olurlar.
…
Durum siyaseten de böyledir.
Neyin doğru neyin yanlış olduğu pek önemli değildir bu alanda.
Herkes aynı şeyi söylerken, birinin kalkıp başka şey söylemesi yadırganır.
Zemheri zürafası gibi olur…
Belki de zemheri zürafası doğru söylüyor.
Ama kimin umurunda!
