Fed Başkanı Janet Yellen’in dün yaptığı konuşmasında faiz artırımı sinyali vermesiyle dolar/TL 3.38’i de geçerek yeni rekor kırdı. Trump’ın başkan seçilmesinin ardından Fed’in faiz artırımını ertelemesi de ihtimaller arasında gösteriliyordu.
Dolar/TL ABD Merkez Bankası (Fed) Başkanı Janet Yellen’ın faiz artışına yönelik açıklamalarının ardından dolarda global değer kazancı ve içerideki siyasi endişelerle 3.38’i aşarak tarihi zirveye yükseldi.
Fed Başkanı Janet Yellen, ABD’de açıklanan verilerin istihdamda artışa ve enflasyonda yükselişe işaret etmesi halinde faizlerin “görece yakın” dönemde artırılabileceğini söyleyerek, faizlerin gelecek ay artırılabileceğine dair açık bir ipucu verdi. Asya seansında tarihi zirve olan 3.3876yae kadar yükselen dolar/TL, saat 08:19’da 3.3781/3.3828 seviyesinde bulunuyor. Diğer taraftan yurtiçinde başkanlık, anayasa değişiklikleri, referandum gibi unsurlar ile jeopolitik riskler TL’deki kırılganlığın artmasına neden oluyor.
ABD Merkez Bankası Başkanı Jannet Yellen Fed’in Kasım toplantısında görece yakın bir dönemde faiz artışının uygun olacağı değerlendirmesinde bulunduğunu söyledi. Yellen “Faiz artırımlarını çok uzun süre ertelemek, gelecekte daha hızlı faiz artırılmasına yol açabilir. Göreceli yakın bir tarihte Fed faiz artırımı uygun olabilir.” derken “ABD ekonomisi bu yıl Fed hedeflerine ulaşma konusunda ilerleme sağladı. 2016’da istihdam kazanımları tahminlerin oldukça üzerinde. ABD ekonomisinde büyümenin ılımlı bir hızla devam etmesini diliyorum.Para politikası ileri görüşlü olmaya devam etmeli.” diyerek sözlerini sürdürdü.
Öte yandan ABD’de işsizlik maaş başvuruları 12 Kasım’da sona eren haftada 235,000’e gerileyerek 43 yılın en düşük seviyesine ulaştı. İstihdam piyasanın hızla güçlenmeye devam ettiğine işaret eden veri Fed’in Aralık ayında faiz artırmasını kolaylaştırabilir.
GEÇTİĞİMİZ YIL FED SONRASI DOLAR DEĞER KAYBETTİ
Piyasalar geçtiğimiz yılın Kasım ayında benzer şekilde FED’in faiz ihtimalini % 100’e yakın ihtimalle fiyatlamaya başlamıştı. Ancak, FED ‘in faiz artışı sonrasında doların hızlı değer kaybettiğini gördük. Piyasalar bu beklentiyi önceden fiyatlarken gerçekleşmesi sonrası bu beklentiyi satabilir. Bu yüzden FED’in Aralık ayı toplantısı önemli olacak. Dolar TL paritesine baktığımızda 3.300 seviyesi önemli destek olma özelliğini sürdürüyor. Düşüşlerin başlayabilmesi için bu seviyenin aşağı yönlü geçilmesi önemli olabilecektir. 3.30 seviyesinin üzerinde 3.3450 – 3.3500 direnç bölgesi gündeme gelebilir. Psikolojik seviye olan 3.3500 bölgesinden bir miktar aşağı yönlü hareketler gözlemlenebilir.
FED FAİZ ARTIRACAK
IŞIK FX Başanalisti Gizmen Nalbantlı ise doların rekor kırmasını şöyle değerlendirdi:
18:00’da senatoda sunum yapacak Yellen’ın konuşma metni açıklandı. Aralık’ta yapılacak faiz artırımının sinyalini veren FED Başkanı, istihdam ve enflasyon görünümünün tahminlerinin üzerinde olduğunu söyledi.
Şuanda gözler FED’in 2017 yılında kaç faiz artışı yapacağına çevrildi. Aralık toplantısında 2017 içinde kaç tane faiz artışı bekledikleri önemli olacak. Trump’ın altyapı harcamaları ve vergi indirimleri planlarının ekonomik verimliliği artıracağı beklentisi FED’in 2017 yılında faiz artışlarını hızlandıracağı beklentisini artırıyor.
Dolar endeksi 100.50 seviyesini geçmeye çalışıyor. Bu seviyenin üzerine görülecek kapanışlar bizi önce 108, FED’in 2017 projeksiyonlarına göre 2017 yılında 120 seviyesine kadar götürebilir. Bu euro-dolar paritesinin 1’in altına gelmesine neden olacaktır. 4 Aralık’ta yapılacak İtalya referandumu, önümüzdeki sene yapılacak Almanya ve Fransa seçimlerinin yarattığı belirsizlik paritede ki düşüşü destekliyor.
Yellen’ın konuşması sonrası kurda yeniden rekor kırılırken önümüzdeki seviyeler Fibo 200 seviyesi 3.35 ve 3.3720 olarak karşımıza çıkıyor. FED’in Aralık toplantısında açıklayacağı 2017 projeksiyonlarına göre önümüzdeki sene ise kurda 3.75 seviyesi görülebilir.
GÖZLER 14 ARALIK’TA
Kapital FX Araştırma Uzmanı Enver Erkan ise sozcu.com.tr’ye dolar/TL’deki rekoru yorumladı:
Fed Başkanı Janet Yellen’in Senato Ekonomi Komitesi sunumunun metni gösteriyor ki; Fed faiz artırım projeksiyonlarından geri adım atmış değil. Seçim sonuçlarını yorumlamaktan kaçınan Yellen, ekonomide son dönemdeki gelişmeler ışığında faiz artırımının “görece” yakın bir zamanda geleceğine işaret etti ve bu görece yakın zaman bizde 14 Aralık Fed toplantısı olacak.
Enflasyonun genel trendi son birkaç veride nispeten iyiye döndü. Buna son açıklanan verilerde tüketim ve harcama kalemlerinin katkısını eklediğimizde gelinen nokta, hedeflere doğrıu yol alan bir enflasyon olduğunu gösteriyor. Hali hazırda TÜFE bugün açıklanan son veriyle %1,6, PCE %1,2’de, çekirdek PCE %1,7’de. Fed’in nihai hedefinin %2 olduğunu ve enflasyondaki iyileşmenin FOMC politika metnine girdiğini düşünecek olursak; bu gidişle Aralık’ta faiz artar.
Bir diğer unsur; Yellen’in konuşmasında belirttiği faizlerin uzun süre düşük tutulmasının riskleri. Anlaşılan faizlerin uzun süre düşük kalmasının bir varlık balonu oluşturacağı endişeleri var ki, bunu aslında 2014 ve 2015’te de sürekli olarak konuşmuştuk. Sonunda da 2015 Aralık’ta faiz artmıştı, ancak içinde bulunulan ekonomik durum faiz artışlarının devamının gelmesine izin vermedi. Hem büyümede aşağı yönlü riskler, hem enflasyon yaratamama sıkıntı, bir yandan da küresel riskler faiz artırımlarının önüne set çekmişti. Bu noktada da faizleri hızlı artırmanın sakıncaları ortaya çıkıyor. Söz konusu faktörler; ilk ikisinde risk daha az, ancak sonuncuda riskler geçmişe göre daha fazla bile diyebiliriz. Fed gevşek politikayı çok uzun süre devam etirmemekle beraber, kademeli bir geçiş yapmak durumunda olacak. Büyüme isteyen Trump’ın bu kademeli geçişe bir itirazının olacağını sanmıyoruz.
Bu arada açıklanan TÜFE verileri, Ekim ayında manşette kuvvetli bir artışa işaret ediyor. Ekim ayında %0,4 artan TÜFE ile beraber manşet TÜFE de %1,6’ya gelmiş oldu.
Bu noktada USD projeksiyonları kuvvetli kalmaya devam edecektir. Aralık’ta faiz artırım ihtimalinin fiyatlaması ile de beraber USD’nin bizce küresel bazda gerileyeceği zaman dilimleri, sadece dolar endeksinin (DXY) aşırı değerli noktasına geldiği zaman dilimlerine denk gelecektir. Bu da USD’de uzun pozisyon için marj bırakacaktır, bir diğer ihtimal de DXY’nin dur durak bilmeksizin daha üst bir bantta konsolide olmasıdır. Bu durumda da 100 – 120 DXY hareketi ile beraber gelişmekte olan ülkelerdeerde de baskı artacaktır. Gün boyunca yatay seyreden ABD 10 yıllık faizleri Yellen ve TÜFE’den sonra yükselişe geçti. ABD 10 yıllık faizlerinde %2,20 – 2,50 hareketinin devam etmesi durumunda biz USDTRY tarafında da hareketin 3,40 üzerine sarkabileceği düşüncesindeyiz. Mevcut bant aralığında 3,40’ın test edilmesi çok kuvvetli bir ihtimaldir.
