RAKAMLAR ÜRKÜTÜCÜ: 17 belediyenin Sosyal güvenlik kurumlarına olan borç yükü ‘ödenemez’ noktaya ulaştı. İhtiyat Sandığı’nın 17 belediyeden toplam 78 milyon 471 bin 690 TL alacağı bulunuyor. 17 belediyenin 20 Ocak 2015 itibari ile Sosyal Sigortalar Kurumu’na olan toplam borç miktarı ise 68 milyon 94 bin 429 TL
LTB’NİN BORCU DAĞ OLDU: 17 belediye arasında İhtiyat Sandığı ve Sosyal Sigortalar’a en fazla borcu olan belediye Lefkoşa Türk Belediyesi. LTB’nin Ocak 2015 itibari ile Sosyal Sigortalar Kurumu’na 38 milyon 530 bin 187 TL, Mart 2015 itibari ile İhtiyat Sandığı’na ise 47 milyon 17 bin 547 TL borcu var
TASARI MECLİS’TE: Hükümet belediyelerin Sosyal Sigortalar ve İhtiyat Sandığı’na borçlarını Belediye (Değişiklik) Yasa Tasarısı 15 yıla kadar taksitlendirilerek devlet katkı payından kesmeyi planlıyor. Yasa yürürlüğe girdikten sonra 2 ay ödenmeyen Sosyal Sigorta ve İhtiyat Sandığı primleri ise belediyenin devlet katkısından otomatik kesinti yapılarak alınacak
İŞTE TABLO: İhtiyat Sandığı ve Sosyal Sigortalar Dairesi’ne borçlu olan belediyelerden en çok borcu olan ilk beş belediye ve gecikme zamları ile birlikte kurumlara borçları şöyle:
Duygu ALAN
KKTC genelindeki 28 belediyeden, 17’si, çalışanların gelecek güvencesi olan Sosyal Sigorta ve İhtiyat Sandığı primlerini yatıramıyor.
Mali sıkıntıda olan belediyelerin başında Lefkoşa Türk Belediyesi var. LTB’nin 20 Ocak 2015 itibarı ile Sosyal Sigortalar Dairesi’ne 38 milyon 530 bin 187 TL borcu bulunuyor. Belediyenin Mart 2015 tarihi itibari ile İhtiyat Sandığı’na olan borcu ise 47 milyon 17 bin 547 TL.
Lefkoşa Türk Belediyesi’ni Lefke Belediyesi takip ediyor. Lefke Belediye’sinin Mart 2015 itibarı ile İhtiyat Sandığı’na gecikme zammı ile birlikte 10 milyon 866 bin 919 TL, Sosyal Sigortalar Dairesi’ne ise 4 milyon 431 bin 511 TL borcu bulunuyor.
Borç batağındalar
Mali anlamda iyice batağa saplanan belediyelerde çalışanın sosyal sigorta ve ihtiyat sandığı primleri yatırılmıyor. İhtiyat Sandığı ve Sosyal Sigortalar Dairesi’ne borçlu olan belediyelerden Lefkoşa Türk Belediyesi (LTB), Lefke Belediyesi, Yeniboğaziçi Belediyesi, Çatalköy Belediyesi ve Yenierenköy Belediyesi borç yükü ile dikkat çekiyor.
LTB’nin 20 Ocak 2015 itibarı ile Sosyal Sigorta’ya 38 milyon 530 bin 187 TL borcu var. Sosyal Sigortalar Kurumu’nun kayıtlarına göre, LTB’nin Mart 2015 itibari ile ödenmeyen İhtiyat Sandığı borcu ise 47 milyon 17 bin 547 TL.
Sosyal Sigorta ve İhtiyat Sandığı Daireleri’ne olan borç yükü ile dikkat çeken bir diğer belediye ise Lefke Belediyesi. Lefke Belediyesi’nin20 Ocak 2015 itibari ile Sosyal Sigorta’ya 4 milyon 431 bin 511 TL, İhtiyat Sandığı’na Mart 2015 itibarı ile 10 milyon 866 bin 919 TL borcu var.
Yenierenköy Belediyesi’nin 20 Ocak 2015 itibarı ile Sosyal Sigorta’ya 5 milyon 238 bin 915 TL, İhtiyat Sandığı’na Mart 2015 itibarı ile 3 milyon 467 bin 923 TL borcu bulunuyor.
Çatalköy Belediyesi’nin 20 Ocak 2015 itibarı ile Sosyal Sigorta’ya 4 milyon 514 bin 46 TL, İhtiyat Sandığı’na Mart 2015 itibari ile 4 milyon 176 bin 353 TL borcu var.
Y.Boğaziçi Belediyesi’nin ise 20 Ocak 2015 itibarı ile Sosyal Sigorta’ya 3 milyon 604 bin 65 TL, İhtiyat Sandığı’na Mart 2015 itibarı ile 3 milyon 467 bin 923 TL borcu var.
Ödeyenler de var
28 belediyeden 17’sinin Sosyal Sigortalar ve İhtiyat Sandığı’na olan borçları ürkütücü boyuta ulaşırken 11 belediyenin her iki kuruma da borcu bulunmuyor.
Bu belediyeler; Mağusa, Girne, Güzelyurt, Gönyeli, Değirmenlik, İskele, Dikmen, Alsancak, Alayköy, Tatlısu ve Akıncılar.
Primler devlet katkısından kesilecek
Belediye (Değişiklik) Yasa Tasarısı’nda, belediye çalışanlarının sigorta ve ihtiyat sandığı yatırımlarının devlet katkısından kesilmesi öngörülüyor.
Tasarı yasalaşırsa, belediyelerin Sosyal Sigortalar ve İhtiyat Sandığı Dairesi’ne olan mevcut borçları en çok 15 yıla kadar taksitlendirilmek sureti ile devlet katkı payından kesilecek.
Yasa yürürlüğe girdikten sonra 2 ay ödenmeyen Sosyal Sigorta ve İhtiyat Sandığı primleri de borçlu belediyenin devlet katkısından otomatik kesinti yapılarak alınacak.
Belediyeler devlet katkısının artırılması görüşünde
Sosyal Sigortalar ve İhtiyat Sandığı’na borcu bulunan bazı belediyelerin başkanları, devlet katkı payları arttırılmadan sigorta ve ihtiyat sandığı primlerinin devlet katkısından kesilmesinin o belediyeyi iflasa sürükleyeceğini savundu.
Belediye başkanları, devlet katkı paylarına yüzde 10’un üzerinde bir artış yapılması gerektiğini söyledi.
Harmancı: Kaynak artışına gidilmelidir
Lefkoşa Türk Belediyesi (LTB) Başkanı Mehmet Harmancı, belediye çalışanlarının sigorta ve ihtiyat sandığı yatırımlarının devlet katkısından kesilerek yapılmasının belediyelerin diğer tüm hareket kabiliyetini olumsuz etkileyeceğini kaydetti.
Bu nedenle kaynağın arttırılması gerektiğini belirten Mehmet Harmancı, “Bu kaynağın ne kadar arttırılması gerektiği de bu çalışmadan sonra belirlenmelidir” dedi.
Kaya: Devlet katkısı artırılmalı, taksit süresi uzatılmalıdır
Lefke Belediyesi Başkanı Aziz Kaya, Lefke Belediyesi çalışanlarının geçen aya ait sosyal sigorta yatırımlarının yapıldığını kaydetti.
Kaya, belediye çalışanlarının mağdur olmaması ve sağlık alanındaki haklarından faydalanabilmeleri maksadı ile yatırımların güncel yapılması için çaba sarf edeceklerini belirtti.
Aziz Kaya, bu kurumlara olan geçmiş dönemlere ait borçların ödenmesi için de Belediye (Değişiklik) Yasa Tasarısı’nı beklediklerini ifade etti.
Belediye (Değişiklik) Yasa Tasarısı’nın yasalaşması halinde çalışanın yatırımlarının devlet katkısından kesileceğini belirten Kaya, “Tasarı çalışanın mağduriyetinin giderilmesi bakımından iyi ancak bazı belediyeler vardır ki borcunu ödeyebilmesi için 15 yıllık süre azdır. Dolayısıyla hem çalışanın mağduriyetinin giderilmesi için hem de belediyenin asli görevini yapmasını engellememek adına bence devlet katkısı arttırılmalı ve yapılandırma süresi belediyelerin borçlarını ödeyebilme gücüne göre düzenlenebilir olmalıdır” dedi.
Yıkıcı: Katkı payı artırılmadan yapılacak kesinti iflas demektir
Yenierenköy Belediye Başkanı Mesut Yıkıcı, belediyenin mali durumunun çok kötü olduğunu bu nedenle yatırım yapamadıkları gibi maaş ödemelerinde de ciddi aksaklıklar olduğunu belirtti.
Yenierenköy Belediyesi’nin ciddi cari açığı olduğunu söyleyen Mesut Yıkıcı, belediyenin asli görevi olan yerel hizmetlerde bile zorlandığını hali ile borçların devlet katkısından kesilmesi halinde Yenierenköy Belediyesi’nin iflas edeceğini dile getirdi.
Öte yandan 30-40 yıldır süre gelerek artık kronikleşen Sosyal Sigortalar ve İhtiyat Sandığı yatırımlarının bir defaya mahsus düzeltilip belediyenin normalleşmesi için adım atılması gerektiğini savunan Yıkıcı, bunun için devlet katkısının arttırılması gerektiğini söyledi.
“Katkı payına yapılması konuşulan yüzde 9.25 artış çok olmasa da belediyeyi rahatlatacaktır” diyen Mesut Yıkıcı, yapılandırma süresinin de belediyelerin ödeme gücüne göre belirlenmesinin daha verimli olacağını savundu.
Demir: Birçok belediye batabilir
Yeniboğaziçi Belediye Başkanı Katip Demir, birçok belediyenin borç batağında olduğunu bunun sorumlusunun ise hükümetler olduğunu öne sürdü.
Belediyeleri bu bataktan çıkarma görevinin de hükümete ait olduğunu savunan Demir, devlet katkılarının arttırılması gerektiğini belirtti, katkı payları arttırılmadan borçlara kesinti yapılmasının birçok belediyenin batmasına neden olacağını söyledi.
Katkı paylarının yüzde 10 üzerinde olması gerektiğini kaydeden Katip Demir, “Devlet önce belediyelerin gelirlerini arttırmalıdır ki bu kronik sorun çözülsün. Bu sorun çözüldükten sonra da mutlak suretle belediyeler denetlenmelidir. Kaynaklar arttırılmadan borçlara kesinti yapılması ise birçok belediyenin sonu olacaktır” dedi.
Hulusioğlu: Dört gözle bekliyorum
Çatalköy Belediye Başkanı Mehmet Hulusioğlu, Belediye (Değişiklik) Yasa Tasarısı’nın yasalaşmasını dört gözle beklediğini kaydetti.
İhtiyat Sandığı’nda faizlerin ana borcu ikiye katladığını kaydeden Hulusioğlu, “Beş yıldır Belediye (Değişiklik) Yasa Tasarısı’nın yasalaşması için mücadele ediyorum. Bir an önce Sosyal Sigortalar ve İhtiyat Sandığı’na olan borçlar yapılandırılmalı ve çalışanın mağduriyeti giderilmelidir. Yanı sıra devlet katkıları da arttırılırsa belediyeler diğer hizmetleri de daha sağlıklı sunma pozisyonunda olur” diye konuştu.
