Havadis Gazetesi | Kıbrıs Haber
EkonomiKıbrısKöşe Yazarları

Yine yükselen enflasyon ve satın alma gücü

mahmut sezinler

TL Zone bölgesi için 2025 yılı sürekli iyimser beyanatlar verilmiş KKTC maliye bakanı 2025 yılında enflasyonun düşeceğini ve hayat pahalılığının maaşlara yılda 2 kez yansıtılacağını belirtmişti.

Beyanatları verenler yani TL Zone’deki yetkililere göre durum bu. Peki gerçek beklentiler nedir acaba? Ekonomide gidişi belirleyen en önemli etkenlerden birisi beklentilerdir. Beklentiler bir derecede gerçekleşmenin ilk başlangıcıdır.

Türk Lirasının ana yurdu Türkiye Cumhuriyeti Merkez Bankası enflasyon beklentilerini sabit tutmaya odaklaması gerekmektedir. Geçtiğimiz haftalarda Türkiye’de meydana gelen beklenmedik siyasi gelişmeler Türkiye para piyasalarını karıştırırken mevduat faizleri 7 puan, kredi faizleri ise 9 puan artış göstermiştir. Yabancılar Türk Bankalarından 13 milyar dolar çıkış gerçekleştirip döviz piyasa kurları yüzde 6 artış kaydetti. Piyasa enflasyon beklentisi ENAG’a göre mart ayı itibariyle yıllık % 75,20, enflasyon araştırma grubu bu rakamı verirken Türkiye İstatistik Kurumu (TUIK) %40 veriyor. Aradaki uçurum hiçbir şekilde yorumlanabilecek bir durumda değil. Türkiye’de ki durum böyle olurken Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti enflasyon ithal eden bir ülke olarak en iyimser beklenti ile yıllık enflasyonun Türkiye’de ki enflasyonun % 25-28 üzerinde gerçekleşir.

Tüm piyasa  aktörleri beklentilere göre rol alır ve hareket eder. Bunun için de beklentiler büyük ölçüde gerçek olur. Eğer piyasa aktörleri enflasyonun artacağına inanıyorsa olabilecek enflasyon farkını fiyatlarına yansıtır ve fiyatların gereğinden daha yüksek çıkmasına sebebiyet verilir. Bu ise enflasyonun yükselmesine etken olur.

Türkiye Cumhuriyeti’nde son yayınlanan ankette  2025 yılı için ortalama enflasyon %55 çıkmıştır ve burada en önemli faktör reel kesimin beklentisidir ki reel kesim anketinde çıkan sonuç %58 civarındadır. Bu kesimin önemi şundadır. Reel kesim üreticidir ve fiyatlar üzerinde en etkili kesimdir.

Belirttiğim nedenler enflasyonun bu yılda yine yüksek olacağını gösterirken KKTC’de ki asgari ücretli kesimin ocak ayında almış olduğu maaşı bugün itibariyle döviz bazında %10 gerilemiştir. Satın alma gücü ise ayni oranda gerileme göstermiştir. Sonuç itibariyle dar gelirli haziran 25 maaş artışını bekleyebilecek durumda değildir.