TÜRKİYE’YE GÖNDERİLDİLER: KKTC karasularında batma tehlikesi yaşayan gemiden kurtarılarak karaya çıkarılan 235 mültecinin 225’i dün öğle saatlerinde deniz otobüsüyle tekrardan geldikleri yer olan Mersin’e gönderildi. 10 kişi ise sağlık problemleri nedeniyle ileriki tarihte Türkiye’ye gönderilecek
Bertuğ TOPAL
Savaştan kaçmaya çalışan 235 Suriye ve Irak uyruklu sığınmacının Mersin’e bağlı Erdemli ilçesinde başlayan umut yolculuğu Kuzey Kıbrıs Türk Cumhuriyeti’nde son buldu. Dün sabah saatlerinde Girne Limanı’ndan KKTC’ye indirilen 235 sığınmacının 225’i dün geldikleri yer olan Türkiye’ye geri gönderildi.
Esentepe açıklarında SOS veren “Haj Zaher” isimli kuru yük gemisinden dün sabah saatlerinde karaya indirilen 19’u Iraklı 216’sı Suriyeli 235 sığınmacı dün günü Girne Ertuğrul Apakan Spor Salonu’nda geçirdi.
Sağlık kontrollerinin yapılmasının ve yemek ihtiyaçlarının karşılanmasının ardından öğle saatlerinde yine umut yolculuğuna başladıkları Mersin’e gönderildi.
Balıkçı barınağından teknelerle açığa götürüldüler
“Haj Zaher” isimli kuru yük gemisinin Mersin’den hareket etmesinin ardından 235 mülteci de Mersin’in Erdemli ilçesine bağlı bir balıkçı barınağından teknelerle açık denizde bulunan yük gemisine bindirildi.
Bazılarının Türkiye’deki sığınma kamplarından bir kısmının ise Suriye’den kaçarak İtalya’ya gitme umuduyla yola çıktığı öğrenildi.
Kaptan gemiyi terk etti
Önceki gece KKTC karasularında yaşanan mülteci dramının yanı sıra bir de insanlığa sığmayacak olay yaşandı. İtalya’ya götürülecekleri vaadiyle 235 kişiyi taşına gemi kaptanı ilk olarak mültecileri geminin ambarına kapattı. Ardından ise SOS verip gemiyi terk etti. Mülteciler, dün gün boyu kendilerini ölüme terk eden kaptana “şerefsiz bizi kandırdı, bizi ölüme terk etti” diyerek tepkilerini gösterdi.
Sığınmacılar garanti istedi
Sığınmacıların önceki gece KKTC’ye inmeleri için ikna turları yapıldı. Polis ve devlet yetkililerinden kelepçelenmeme ve tutuklanmama isteklerinde bulundukları ve hükümet yetkilileri ve polisten bu güvenceyi aldıktan sonra karaya indikleri öğrenildi. Gemide süren ikna çabaları sırasında hükümet yetkililerini sığınmacılara yardım edeceklerini ve hiçbir şekilde kelepçelenmeyeceklerinin sözünü verdiği de ifade edildi.
İlk olarak kimlik tespitleri yapıldı
Sabahın ilk saatlerinde Girne Ertuğrul Apakan Spor Salonu’na getirilen sığınmacıların ilk olarak polis tarafından kimlik tespitleri yapıldı. Ardından ise Sivil Savunma Teşkilat Başkanlığı tarafından spor salonunun dışına kurulan seyyar yemek pişirme aracı ile sığınmacılara üç öğün yemek çıkartıldı.
Sağlık kontrolleri uzun sürdü
Girne Ertuğrul Apakan Spor Salonu’na getirilen sığınmacıların karınlarının doyurulmasının ardından ise Sağlık Bakanlığı yetkilileri sığınmacıları tek tek sağlık kontrolünden geçirdi. 5 yaşın altındaki çocukların tümünün aşılandığı da ifade edilirken rahatsızlananlar Girne Akçiçek Devlet Hastanesi’ne kaldırılarak tedavileri yapıldı.
Sıcak yemek verildi
Sabah saatlerinde aralarında 25 kadar çocuğun da bulunduğu sığınmacıların salonda barınmaları için gerekli tedbirler alınarak salona yataklar yerleştirildi.
Sivil Savunma Teşkilat Başkanlığı tarafından salon önünde seyyar mutfak oluşturularak mültecilere sıcak yemek verildi. Ayrıca basın ile mobil kriz koordinasyon merkezi çadırları kuruldu.
Devlet yetkilileri ve asker teyakkuza geçti
Kıbrıs Türk Barış Kuvvetleri Komutanı Korgeneral İsmail Serdar Savaş, Güvenlik Kuvvetleri Komutanı Tümgeneral İlyas Bozkurt, Sivil Savunma Teşkilat Başkanı Fatih Yarımbaş, Bayındırlık ve Ulaştırma Bakanı Hasan Taçoy, Sağlık Bakanı Ahmet Gülle, Milli Eğitim Bakanı Özdemir Berova, Polis Genel Müdür Vekili Pervin Gürler ve Girne Belediye Başkanı Nidai Güngördü dün gün boyu sığınmacıların bulunduğu Girne Ertuğrul Apakan Spor Salonu’na gelerek operasyonu yerinden yönetti.
4 gün aç kaldılar
235 sığınmacının Mersin’den 4 gün önce yola çıktıkları ve perişan halde oldukları gözlemlendi. Oldukça bitkin oldukları görülen sığınmacıların dört gündür yemek yemedikleri de ifade edildi. Sivil Savunma Teşkilat Başkanlığı’nın sığınmacılara sağladığı sıcak yemeklerle 235 sığınmacının karnına 4 gün sonra sıcak yemek gitmiş oldu.
4 bin ile 7 bin dolar arası para verdiler
Sığınmacıların umut tacirlerine kişi başı dört bin ile yedi bin dolar para vererek bu yola çıktıkları öğrenilirken sığınmacılara İtalya’ya veya herhangi bir Avrupa Birliği ülkesine götürülecekleri ifade edilerek yola çıkarıldıkları belirtildi.
Özel sefer ayarlandı
Sığınmacılar sağlık ile kimlik işlemlerinin tamamlanmasının ve gerekli yiyecek ve giyecek takviyesinin yapılmasının ardından dün tekrardan Türkiye’ye gönderildi. Saat 14.30 sularında bulundukları spor salonundan Girne Limanı’na götürülen sığınmacılar sağlanan özel sefer ile Akgünler 3 adlı gemiye bindirilerek tekrardan Türkiye’ye gönderildi.
10 kişi kaldı
235 kişilik sığınmacı grubun 225’i Türkiye’ye iade edilirken 10 kişinin ise daha sonra gönderileceği ifade edildi. Aralarında hamile hasta ve hasta yakınlarının da bulunduğu 10 kişi tedavi için KKTC’de kaldı.
Sahil Güvenlik eşlik etti
Akgünler Turizm’e ait deniz otobüsüyle hareket eden mültecilere güvenlik amacıyla 10 kadar polisin yanı sıra doktor ve hemşireden oluşan sağlık ekibi de refakat etti.
Mültecileri taşıyan gemiye yarı yola kadar KKTC Sahil Güvenlik botu daha sonra da Türkiye Sahil Güvenlik botu eşlik edecek.
Memnun ama buruk ayrıldılar
KKTC makamlarının ilgisinden oldukça memnun kalan mülteciler KKTC’den ayrılırken KKTC makamlarına el salladılar. Aynı şekilde devlet yetkilileri de mültecilere el sallayarak onları uğurladı. KKTC’de gördükleri muameleden memnun oldukları gözlenen sığınmacılar, umut yolculuğunun başarı ile gerçekleşmemesi nedeniyle ise buruktu. Kıbrıs Türk Ticaret Odası da yardımlarıyla sığınmacıların daha iyi şartlarda ağırlanmasını sağladı. Ticaret Odası Başkanı Fikri Toros da dün sığınmacıların kaldığı yere gelerek çalışmaları inceledi.
Paşa: İnsan hakları bakımından sınavı geçtik ancak…
Mülteci Hakları Derneği Hukukçusu Faika Paşa insancıl açıdan müdahale edilmiş olmasının çok önemli olduğunu ifade ederek gerekli gıda ve sağlık hizmetini sağlandığını belirtti. Bunun yanı sıra bazı olumsuzlukların da oluştuğunu kaydeden Paşa, her bireyin durumunun incelenmesi için bir fırsat oluşturulamadığını söyledi. “Sağlık durumlarının kötü olanların kalması insancıl açısından güzel bir şey. Daha hazırlıklı olabilirdik. Kaçış nedenlerini ve başvurularını değerlendirebilirdik. Türkiye’den transit geçirilmişse başvuruların incelenmesi gerekirdi. İnsancıl açıdan herkesin çok özverili davranışları olmuştur. Hükümet yetkilileri ile bizim derneğimizin diyalogu gayet olumluydu. İnsancıl bakımdan bu sınavı geçtik. Ancak mültecilerin insan hakları açısından bu insanların Türkiye’nin güvenli bir yer olup olmadığı sorgulanabilir. Güvenli ülke teşkil etmeye bilir. Tek tek herkesin bireysel başvurusu alınamadı. Özellikle de çocuklar özelinde bu konular geçer notumuzu etkileyecek” diye konuştu.
