Kıbrıs sorununa çözüm bulmak maksadıyla 2008’de başlayan müzakere sürecinde, Mart 2012’den sonra liderler seviyesindeki ilk toplantı ara bölgedeki eski Lefkoşa Havalimanı’nın yakınlarında, Birleşmiş Milletler tarafından kullanılan binada bir araya geldi.
Cumhurbaşkanı Derviş Eroğlu ile Kıbrıs Rum Yönetimi Başkanı Nikos Anastasiades ve ekiplerinin katıldığı toplantı, Kıbrıs’taki Birleşmiş Milletler İyiniyet Misyonu ekipleri tarafından kullanılan binada saat 11.35’te başladı.
ÖNCE CUMHURBAŞKANI EROĞLU GELDİ
Toplantı yerine önce Cumhurbaşkanı Derviş Eroğlu ardından Rum Yönetimi Başkanı Nikos Anastasiades geldi.
Liderleri Birleşmiş Milletler Genel Sekreteri’nin Kıbrıs Özel Temsilcisi ve Misyon Şefi Lisa Buttenheim karşıladı.
Cumhurbaşkanı Eroğlu, görüşmeyi izleyen kalabalık basın ordusunu selamlayarak görüşme salonuna yürüdü.
Kıbrıs Türk ve Kıbrıs Rum liderleri arasındaki müzakereler kapsamında 22 ayın ardından yapılan ilk toplantıya Kıbrıs Türk ve Kıbrıs Rum basınının yanında uluslararası basının da yoğun ilgisi bulunuyor.
MÜZAKERE HEYETİNDE KİMLER VAR?
Cumhurbaşkanı Eroğlu başkanlığındaki Kıbrıs Türk müzakere heyetinde Müzakereci Doç. Dr. Kudret Özersay, Müdür Temsilci Gülfem Veziroğlu Sevgili, Danışmanlık ve Siyasi İşler Müdürü Güneş Onar, Mülkiyet Uzmanı Serden Hoca, Hukukçu Oğuzhan Hasipoğlu, Dışilişkiler Sorumlusu Ayşe Balcıoğlu ve mütercim tercüman Özlem İnce bulunuyor.
Liderler seviyesinde görüşmeler, yaklaşık 2 yıl aranın ardından Kıbrıs Rum kesiminin önkoşul olarak ileri sürdüğü ortak açıklama metni üzerinde tarafların mutabakata varması sonucu yeniden başlatılabildi.
Downer Gelmedi!
Birleşmiş milletler (BM) Genel Sekreteri'nin Kıbrıs Özel Danışmanı Alexander Downer, bugünkü liderler görüşmesine kızının doğum yapması nedeniyle gelmedi.
İşte ortak açıklamanın Türkçe taslağı. Özetle, Kıbrıs’ta çözüm müzakerelerini yeniden başlatacak şu ifadeler yer alıyor:
1) Liderler, Kıbrıs’taki mevcut durumun kabul edilemez olduğu, çözümsüzlüğün uzaması halinde bunun gerek Türklere gerekse Rumlara olumsuz etkileri olacağı hususunda hemfikirdir. Liderler çözümün sadece iki halka değil tüm bölgeye olumlu etkiler yapacağına inanmaktadır.
2) Liderler bütünlüklü çözüm müzakerelerine başlamaya ve bunu sonuç alıcı şekilde götürmeye kararlıdır. Müzakerelerde anlaşmazlığı oluşturan tüm konular masada olacak ve birbiriyle bağlantılı müzakere edilecektir. Liderler çözüme ulaşmayı ve anlaşmayı iki halkın eşzamanlı referandumlarına sunmayı amaçlamaktadır.
3) Kıbrıs’ta varılacak çözüm, iki toplumlu, iki bölgeli, siyasi eşitliğe ve Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi kararlarına dayalı bir federasyon olacak. Birleşik Kıbrıs, Avrupa Birliği’ne ve Birleşmiş Milletler’e üye, tek uluslararası kimliği, tek vatandaşlığı ve tek egemenliği bulunan bir devlet olacak. Egemenlik Türk ve Rum halklarından kaynaklanacak, Birleşik Kıbrıs vatandaşları, aynı zamanda Türk ve Rum kurucu devletlerin de vatandaşı olacak. Federal devletin yetkileri, anayasayla belirlenecektir. Kurucu devletler, kendi bölgelerinde kendi yetkilerini Federal devletten bağımsız olarak kullanacaktır. Yetki ve güç paylaşımı konusundaki tüm anlaşmazlıklarda Federal Yüksek Mahkeme yetkili olacaktır. Taraflardan hiçbiri diğerine tahakküm edemeyecektir.
4) Birleşik Kıbrıs Federasyonu, varılacak anlaşmanın iki halkın eşzamanlı referandumlarında onaylanmasıyla hayata geçecektir. Devleti iki eşit kurucu devletin oluşturduğu anayasada yer alacaktır. İki bölgeli, iki toplumlu AB normlarına uygun federal yapı tüm adada geçerli olacak ve bu yapı hiçbir şekilde değiştirilemeyecek biçimde korunacaktır.
5) Kıbrıs çözüm müzakerelerinde tüm konularda anlaşmadan, hiçbir konuda anlaşma sağlanmamış sayılacaktır.
6) Liderlerin özel temsilcileri her konuda her zaman müzakere edecektir. Liderlerle gerekli olan sıklıkta biraraya gelecek, karar verme iradesini oluşturacaktır. Yalnızca liderlerin uzlaştığı bir anlaşma referanduma sunulacaktır, hakemlik olmayacaktır.
7) Taraflar müzakerelerin sonuca ulaşması için birbirlerini suçlamadan kaçınarak, kamuoyunu olumsuz etkileyecek açıklamalar yapmayarak olumlu bir atmosfer oluşturmaya çalışacaktır. Süreç içinde Kıbrıs’ın birleştirilmesi hedefine ivme kazandıracak güven yaratıcı önlemleri hayata geçirmek için çaba sarfedeceklerdir.
