DEPOLANMIYOR: Yılda 11 milyon ton üretim yapan Haspolat Arıtma Tesisi’nden çıkan tarımda kullanılabilir su, dereye veriliyor. Bazı çiftçiler tarafından su yasal olmayan şekilde dereden çekiliyor. İçişleri Bakanlığı, kanalizasyondan arıtılan suyun “makul ücretle” üreticiye satılması için yasa çalışması yapılacak
GAYRİ YASAL: Tesiste arıtılarak Kanlıdere’ye akıtılan su, bazı üreticiler tarafından dere yatağına gayri yasal olarak kurulan pompalar vasıtası tarımsal amaçlı kullanılıyor. Deredeki suyun yasal sahibi Lefkoşa Kaymakamlığı. Kaymakamlık bölgede sürekli denetim yapamıyor, pompa sayısı ve kullanım miktar bazı dönemlerde artış gösteriyor. Yetişen kapıyor
SATILMASI GÜNDEMDE: Lefkoşa Kaymakamlığı ve Lefkoşa Türk Belediyesi, Haspolat Arıtma Tesisi’nde arıtılarak Kanlıdere’ye verilen suyun borular vasıtasıyla yasal bir şekilde üreticiye ulaştırılması konusunda çalışıyor. Henüz düşünce aşamasında olan sistem hayata geçerse arıtılmış su, üreticiye belli bir ücret karşılığında satılacak
İÇİŞLERİ DEVREDE: Hafta sonu, Havadis Gazetesi’nin kültür eki POLİ’de yayınlanan haberi ihbar kabul eden İçişleri Bakanlığı, Lefkoşa Kaymakamlığı’nı çalışma yapması konusunda görevlendirdi. Lefkoşa Kaymakamlığı, suyun kontrollü bir şekilde üreticiye satılması ve daha çok sayıda üreticinin sudan faydalanması için çalışma başlattı
Duygu ALAN
Haspolat Arıtma Tesisi’nde yılda 11 milyon ton su arıtılırken, kontrolsüz bir şekilde dereye veriliyor. 11 milyon ton suyun kullanımı için yasal bir alt yapı yıllardır yok.
Dereye akıtılan suyun “yer altı kaynaklarını beslemesi” fikri öne çıkarken, çok sayıda üretici, dereye yerleştirdiği motorlar aracılığı ile arıtılan suyu çekiyor.
11 milyon metreküp suyun, kontrollü bir şekilde, makul bir ücret karşılığında üreticiye satılması konusunda yetki Lefkoşa Kaymakamlığı’nda.
Lefkoşa Kaymakamlığı ile Lefkoşa Türk Belediyesi, suyun üreticilere satılması ve bölgede yeni bir üretim politikası geliştirmek için ortak çalışma konusunda prensip kararı aldı.
Yasal değil
Az sayıda üreticinin, yasal olmayan bir şekilde suyu dereden çekiyor olması, diğer üreticilere de haksızlık olarak algılanıyor.
Bölgenin, hayvanlar için yeşil yem bitkisi üreten bir üretim alanı olması yönünde geçmişte alınan prensip kararları, hazırlanmayan yasa ve tüzükler yüzünden yaşam bulmadı.
Az sayıda üretici, yasal olmayan bir şekilde, dereye yerleştirdikleri motorlarla suyu çekiyor. Üreticiler, suya hiçbir ücret ödemezken, bunun yasal olmadığı ortaya çıktı.
Analiz yok
Üreticinin dereden çektiği suyla ilgili kontrolsüz bir alan var. Suyla ilgili analizlerin yapılmaması, tüketici açısından da tehlike oluşturuyor.
11 milyon metreküp su ile Mesarya’nın önemli bir bölümünün suya kavuşabileceği gerçeğini dile getiren birçok üretici de haksızlığın ortadan kalkmasını istedi.
İçişleri devrede
Hafta sonu, Havadis Gazetesi’nin kültür eki POLİ’de yayınlanan haberi ihbar kabul eden İçişleri Bakanlığı, Lefkoşa Kaymakamlığı’nı çalışma yapması konusunda görevlendirdi.
Lefkoşa Kaymakamlığı, suyun kontrollü bir şekilde üreticiye satılması ve daha çok sayıda üreticinin sudan faydalanması için çalışma başlattı.
Değirmencioğlu: Deredeki suyun sorumluluğu bizde
Lefkoşa Kaymakamı Alkan Değirmencioğlu, Haspolat Arıtma Tesisi’nde üretilerek dereye verilen suyun sorumluluğunun Lefkoşa Kaymakamlığı’nda olduğunu açıkladı.
Arıtmadan dereye bırakılan suyun bölgedeki üreticiler tarafından dereden su pompaları ile çekilmek sureti ile tarımsal maksatlı kullanıldığını ifade eden Değirmencioğlu, aslında dereye müdahale etmenin yasal olmadığını ancak üreticilerin mağdur olmaması için yıllardır uygulanan bu sisteme sadece fazla pompa konulmaması ve mevcut pompaların belirli aralıklarla çalıştırılması noktasında müdahale ettiklerini kaydetti.
Değirmencioğlu, “Haspolat Arıtma Tesisi’nde üretilen su Kanlıdere olarak adlandırdığımız dere yatağına bırakılıyor. Bu arıtmadan çıkan su geçmişten beri Balıkesir’e kadar olan üreticiler tarafından dere yatağına kurulan su pompaları ile dereden arazilere borularla çekilerek tarımsal maksatlı olarak kullanılıyor. Ancak yasal olarak derelere müdahale etme hakkı sadece kaymakamlıkta olduğundan bu yöntem ile su alınması yani dereye müdahale yasal değildir. Bu noktada üreticiyi mağdur etmemek için geçmişten gelen bu sisteme müdahale etmiyoruz ancak pompaların fazla konmaması ve belli saatlerde kullanılmasına ilişkin zaman zaman kontrollerimizi yapıyoruz” dedi.
Değirmencioğlu, belli dönemler bazı büyük üreticiler tarafından dere yatağına daha fazla pompa konulduğunu ve dereden fazla su çektiğini belirterek yapılan denetimlerde birçok su pompasını mühürlediklerini kaydetti.
“Su satılabilir”
Alkan Değirmencioğlu, gerek yıllardır süregelen vahşi sulama yöntemini ortadan kaldırmak gerek dereye müdahaleyi önlemek ve tüm üreticilerin ve eşit miktarda bu sudan faydalanabilmesi için ne yapılabileceği noktasında Lefkoşa Türk Belediyesi yetkilileri ile istişare içerisinde olduğunu kaydetti.
Değirmencioğlu, “Böyle bir sistemin kurulması halinde hem dereye müdahale engellenir, hem tüm üreticiler eşit miktarda sudan faydalanır hem de suyu kullanan kullandığı miktar kadar ödeme yapar ayrıca belediyenin de geliri arttırılır” diye konuştu.
Değirmencioğlu, “Bu suyun verimli kullanılması için devletin tüm kurumları ile işbirliği yapma noktasında Lefkoşa Kaymakamlığı hazırdır” dedi.
“Suyun yönetimine talip değiliz”
Alkan Değirmencioğlu, Haspolat Arıtma Tesisi’nde üretilen suyun borular kanalı ile sayaç takılmak sureti ile üreticiye ulaştırılması halinde suyun yönetimine talip olmadığını açıkladı.
Değirmencioğlu, “Şuan derede olduğu için suyun sahibi kaymakamlık gözüküyor. Biz de idaresini adil bir şekilde yapmaya çalışıyoruz. Eğer bu suyu belediye borular ile sayaç takılmak sureti ile üreticiye ulaştıracak ve yönetimini de belediye yapacaksa bizim buna da itirazımız olmaz” dedi.
Değirmencioğlu, “Tesiste üretilen suyun borularla üreticiye ulaştırılması konusunda LTB yetkilileri ile önümüzdeki günlerde geniş kapsamlı bir toplantı yapacağız. İçişleri ve Çalışma Bakanı Asım Akansoy’a da bu konuda bilgi verdik ve Sayın Bakanımızın da bu hususta hassasiyeti vardır. Bu sistem en azından Türkiye’den gelen tarımsal maksatlı suyun kullanımı uygulamaya geçene kadar üreticiyi rahatlatacak bir yaklaşım olacak. Öteyandan Türkiye’den gelen su, Ercan Havaalanı, Balıkesir, Gaziköy ve Aslanköy’ün alt kısmına kadar olan yeri kapsayacak. Bu sistem ile o döneme kadar bu istikametteki üreticiler tesiste üretilen suyu kullanabilir sonrasında belki bu su aksi istikametteki çiftçilerin kullanımına yönlendirilebilir” diye konuştu.
“Gübre hiç değerlendirilmedi”
Kaymakam Alkan Değirmencioğlu, Haspolat Arıtma Tesisi’nde üretilen gübrenin ise şuana kadar herhangi bir şekilde ve yerde kullanılmadığını ancak bu gübrenin de kullanımı konusunda çalışma yapılacağını açıkladı.
































