Emre Değirmencioğlu'ndan Günlük Ekonomi Yorumu - Havadis Gazetesi

Nobel dalında ekonomi ödülüne sözleşme teorisine yaptıkları katkı nedeniyle MIT profesörü Holmström ve Harvard profesörü Hart layık görüldü

OPEC’in Cezayir’de arz kısılması yönünde mutabaka varmasına dün Rusya’nın da eşlik etmesi petrol fiyatlarını 15 ayın zirvesine taşıdı

Türkiye – Rusya arasında ilişkilerin hızla normalleşmeye başladığını görmek sevindirici olsa da…

FED’den Aralık ayında faiz artırım beklentisinin % 68’e yükselmesi (artık kesin gözüyle bakılıyor) doların küresel çapta değerlenmesine neden oluyor

İçerde ise, tüzükleri gereği not indirimi arından çıkmaya devam eden orta/uzun vadeli fonların yarattığı dolar talebi kur üzerinde baskı yaratıyor

USD/TL kurunda hain darbe girişimi ardından test edilen 3,0970 seviyelerinin tekrar test edilebileceğini düşünüyoruz (bakınız grafik)

TL’de ay sonuna kadar devam etmesini beklediğimiz satış baskısı ardından ucuzlayan fiyatlara yeniden talep gelecektir

Sterlin cephesinde ise Asya işlemlerinde yaşan flash crash ardından kısmı toparlanma görülse de, yön aşağıya doğru meyillenmeye devam ediyor

Ø Piyasa Özeti ve Yorumu

Cuma günü ABD’de açıklanan tarım dışı istihdam raporu ve devamında FED Başkan Yardımcısı Fischer’in açıklamaları doların küresel analmda güçlenmesine neden oluyor. Her ne kadar istihdam raporunun manşet rakamı beklentilere nazaran zayıf olsa da, alt detaylarında veya büyük resimde isithdam yönünden hazırım sinyali veren ABD ekonomisine paralel Aralık ayına yönelik faiz arıtım beklentileri % 68 seviyesine yükseldi. Doların değer kazanımına FED Başkan Yardımcısı Fischer’in dün yaptığı açıklama da katkı kodyu. Fischer, Eylül ayı toplantısındaki faiz artırmı kararına çok yaklaşıldığını işaret etmesi ardından kanımca seçimlerde Clinton’un kazanması durumunda, Aralık ayında faiz artırımına kesin gözüyle bakabiliriz. Dün her ne kadar ABD piyasaları tatil konumunda olsa da, sakin seyreden piyasalara rağmen TL’nin negatif anlamda ayrıştığını görüyoruz. Güne 3,05 seviyelerinin hemen altından başlayan USD/TL kuru, gün içinde 3,08 seviyelerine yaklaşarak tüm zamanların en yüksek seviyesi olarak görülen 3,0970 seviyelerine göz kırptı. USD/TL kurunda yaşanan yükseliş eğilimli son dönemlerde kaydedilen seyrin arkasında elbette ilk sırada orta ve uzun vadeli fonların tüzükleri gereği Moodys’s not indirimi arından TL cinsi varlıklarndan çıkarak dolar yönünde gösterdikleri talebin yattığını düşünüyoruz. Her ne kadar, ilk sırada Moodys sonrasında 2-4 haftalık zaman diliminde 3,6 milyar dolar olarak hesaplanan çıkışları yarattığı baskısı söylesek de, OPEC’in Cezayir toplantısı ardından ortaya çıkan ve 8 sene ardından ilk kez arz kısıntısına gidileceğinin petrol fiyatları üzerinde yarattığı baskıyı da göz ardı edemeyiz. Net enerji ithalatçısı olan ve petrolün sene başında varil fiyatlarının 20’li dolar seviyelerine kadar gerilemesinin yarattığı fatura avantajını leyhe döndürerek cari açığını sürdürülebilir seviyelere çeviren Türkiye’nin, bu sabah itibarı ile petrolün yeniden 53 dolar seviyesine yükselmesi ardından hikayesi biraz da olsa değişti. Gelişmekte olan ülkeler arasında enerji ihracatçılar daha ön plana çıkmışa benziyor. Özellikle, dün İstanbul’da başlayan Enerji Kongresine Rusya Devlet Başkanı Putin’in damgasını vurduğunu görüyoruz. OPEC üyesi ülkelerin Cezayir’de almış oldukları kararı destekleyeceklerini açıklaması ardından petrolün varil fiyatı son 15 ayın zirvesine yükseldi.

Son dönemlerde, Moody’s’in not indirimi ardından yaşanan zorunlu fon çıkışları, OHAL’in uzatılması ardından yabancı yatırımcının bakış açısından meydana gelen bozulma, Suriyedeki jeopolitik riskler ve petrol fiyatlarının yükseliş eğiliminin Türkiye’ye yaramamasını topyekün etkisi Türk mali piyasalarında hissediliyor. Ama ağrılığının döviz piyasasında olduğunu söylemek lazım. USD/TL kuru dün negatif ayrışarak günü değer kaybı ile tamamlarken, faiz cephesinde göreceli yatay, hisse cephesinde ise sınırlı yükseliş görüldü. Kuvvetle muhtemel, alternatif piyasalar arasında yaşanan bu ayrışmayı, tahvil ve hisse senedi piyasasından çıkamayan (düşük derinlik nedeniyle) fonların kur cephesinde yaşanan yükselişten zarar görmemek adına kendilerini opsiyon piyasalarında hedge etme isteği olarak yorumluyoruz. Moody’s sonrası dönem ile ilgili olarak ilk etapta 3,0250 devamında ise 3,05 – 3,10 aralığının içinde olduğumuz yönünde görüşümüzü paylaşmıştık. Bandın üzerine doğru hareketleri kademeli olarak döviz satıp TL’ye geçme yönünde okuyacağız.

Sabah saatlerinde Asya piyasalarında zayıf YEN kaynaklı ihracatçı şirketlerin olumlu etkilenmesinin yardımı ile borsalarda alıcılı bir görünüm var. Ancak, ABD doları değerlenmeye devam ediyor! Gözler İstanbulda devam eden enerji zirvesine çevrilmiş durumunda. Makrocephede ise TSİ10:00’da açıklanacak ödemeler dengesi istatistikleri takip edilebilir. Dışarda ise, akşam FED’in bir önceki toplantısının tutanaklarına bakacağız.

Ø USD/TRY kurunda yukarı yönlü hareket isteği görülüyor

Günlük grafik

Kaynak: Reuters

Ø GBP/USD paritesinde Asya piyasalarındaki çakılma ardından halen daha toparlanmaya işaret etmiytoyön USD/TRY kurunda yukarı yönlü hareket isteği görülüyor

Sterlin cephesinde yön halen daha aşağıya işaret etmeye devam ediyor. Zayıf Sterlin, Brexit ardından İngiltere’nin ihracatına (turizm ve servis sektörüne) katkı koyacağı nedeniyle olumlu karşılansa da, sterlin ucuzladı alalım mı sorunsuna cevabı halen daha hayır. Geride bıraktığımız Cuma günü Asya piyasalarında birkaç dakika içinde 1,26 seviyesinden 1,1450 seviyesine kadar (yaklaşık % 9) gerileyen GBP/USD paritesinin arkasında yatan ana faktörler henüz netleşmese de, İngiliz Pound’unda yaşanan bu denli ve bu kadar kısa sürede hareketin geldiğimiz dünya düzeninde digital işlemler veya algoritmaların ne kadar tehlikeli olabileceğine işaret ediyor. Brexit oylamasından beri değer kaybeden Sterlin’de yaşanan Cuma günkü hareket çok ses getirse de, aslında piyasaların genel olarak risk iştahı anlamında sorunlu bir dönemden geçmemesi nedeniyle diğer piyasalara sirayet etmedi.