#Greferandumdan çıkan % 61 OXI kararı ardından ortada kafa karışıklığı ve göreceli olarak belirsizlik hakim
Piyasaların dün “bekle ve gör” stratejisine geçtiğini görüyoruz
Avrupa cephesinde düzenlenecek seri toplantılar takip edilecektir
Yunanistan'ın yeni maliye bakanı aracılığıyla AB'ye bugün yeni bir paket sunması bekleniyor
Türkiye cephesinde ise hükümet kurma çalışmalarını yakından takip edeceğiz
Ø Piyasa Özeti ve Yorumu
Kreditörlerin teklifini referanduma götüren Yunanistan Başbakanı Tsipras güven tazelereken, Avrupa cephesinde ise şaşkınlık ve belirsizliğin hakim olduğunu görüyoruz. Avrupa Birliğine girmek için kaç sayfalık bir müktesebat ve kurallar zinciri olduğunu tahmin edebilmekle birlikte, fesih maddesi olmaması aslında belirsizliğin ana nedenini oluşturuyor. Tabir caizse, fesih maddesi olmayan bir sözleşmeden nasıl çıkılırın şu anda fiili olarak tartışmasını izliyoruz. Yunan halkı kreditörlerin sunduğu yeni kemer sıkma önlemlerine % 61 oyla hayır demesi ardından EURO bölgesinin geleceği anlamında büyük bir belirsizliğin hakim olduğunu söyleyebiliriz. Gerek Maliye Bakanları gerekse de liderler zirvesinin seri toplantılarında gündem bu hafta Yunanistan olmaya devam edecek. Yunanistan açısından EUR’da kalam veya kendi yerel para birimi olan Drahmi’ye dönme, yada piyasaların son dönemde sıklıkla yer verdiği “Grexit” baz senaryo olmuş durumda bulunuyor. Aslında AB’nin Yunanistan konusunda tamamen elinin kolunun da bağlı olmadığını görüyoruz. Keza, 2011 yılında varılan anlaşmada Yunansitan’ın piyasa riskini minimize eden liderler, borç yükümü özel sektörden kurumlara (Avrupa Merkez Bankası, Avrupa İstikrar fonu, IMF) devrederek sistemik bir felaketin yada bulaşma etkisini de bertaraf etmiş oldu. Hatırlarsanız, Yunanistan'ın geçen hafta yaşadığı temerrüt durumunn da aslında piyasada sınırlı bir yansıma bulduğunu bu bağlamda değerlendiriyoruz. Okuduğumuz raporlarda, “siyah kuğu” benzetmesi gibi daha önce rastlanmamış bir olay karşısında sonuçların nasıl olacağı kesitirlemiyor. Mesela, 2008 krizinde yatırım bankası Lehman Brothers’in batışına izin verilmesi ardındna FED yaklaşık 7 senedir % 0 faiz politikası uyguluyor. Bu nedenle Yunansitan’ın EURO bölgesinden çıkması durumunda çürük yumurtalar temizlenir, EUR daha güçlü olur tezinden daha falza, bankaların kapalı kaldığı, sermaye kontrollerinin getirilidiği, birliğin güven zedelemesine uğradığı, ardından İspanya, Portekiz, İrlanda hatta İtalya gibi trilyonlarala borcu ifade edilebilen ülkelerin de arıza çıkarma riskine paralel Avrupa Merkez Bankası’nın daha da fazla parasal genişlemeye gidebileceği ve bu bağlamada EUR/USD paritesinde aşağı yönlü olan ana trendin kuvvetle muhtemel devam edebileceğini düşünmeye devam ediyoruz. Bültenlerimizde sadece son günlerde Yunanistan’a yer vermeye başladık. Riskinin bu derece yüksek olduğu bir dönemde, Yunansitan konusunda dışarda bırakıp içerde hükümet kurma çalışmaları hatta Suriye sınırında devam eden hareketliliğe ister istemez daha az yer veriyoruz. Hatta dikkat ederseniz, Eylül ayında faiz artırmaya yakın olan FED’in bile Avrupa arenasındaki gelişmeleri izlediğini ve FED’e bile yeteri kadar yer ayırmadığımız görüyoruz. Bu bağlamda yarın açıklanacak FED'in son toplantısına ait tutanakları yakından izlemekte fayda görüyoruz.
Özetlemek gerekirse, Avrupa içinde bir aile ferdinin kazan kaldırmasının yarattığı belirsizlik, içerde hükümetsiz olan Türkiye’nin toplumu kucaklayacak bir hükümet kurup kuramayacağı veya erken seçim ihtimalinin TBMM seçimlerinden sonra daha yüksek bir sesle tartışılması, Suriye cephesinde devam eden sıkıntılı süreç ve tam istihdam seviyesine yaklaşan ABD’nin yakın bir zamanda faiz artırmak için koşulları sınadığı bir ortamda risk algısının son derece yükseldiğini söylemeden edemeyiz. Yatırımıcıların böylesi bir ortamda riskten uzak durarak tabir caizse tribüne çıkarak maçı biraz seyretmeleri yada "bekle-gör" stratejisine geçmeleri akıllıca bir yatırım davranışı olacaktır. Bu denli belirsizlik ortamında trenin ilk vagonunda olmaya gerek olmadığını düşünüyoruz. Mesela Yunansitan referadum sonuçları öncesinde Cuma gününü 1,11 seviyesinde tamamlayan EUR/USD paritesi, dün sabah Asya’da 1,0970 seviyesine kadar panik satışları ile gerilemesi ardından gün içinde yeniden 1,1095 seviyesine yükselerek kapı aralığını kapattı. Aslında Yunanistan'dan gelen "hayır" cevabına rağmen piyasalar dünü göreceli olarak sakin tamamladığını da not etmek gerekiyor. Muhtemelen piyasalar çıkmayan candan ümit kesilmez tarzında bir beklenti ile Yunanistan ile anlaşma zeminine bir türlü varılacağını halen daha düşünüyorlar. Bu bağlamda uzlaşmaz bir tarzı olduğu yönünde eleştirilerin odak noktası olan Maliye Bakanı Varoufakis’in dün istafa etmesini de iyi irdelemek gerekiyor. Yunanistan referandumu ardından Syriza hükemtinin güç toplaması veya AB ile müzakerelerde güç kazanamları ardından yeni Maliye Bakanı Tsakalotos’un yeni bir plan sunması bekleniyor. Dışarda cereyan eden gelişmelere paralel sabah ilk işlemlerde dün 2,7150 seviyesini test eden USD/TL kuru, günün ikinci yarısında 2,68 seviyesinin altını test etti. TL ve TL cinsi yatırım araçlarına yönelik ilginin hükmet kurma çalışmalarının resmen start alacağı bugünlerde yoğun olduğunu görüyoruz. Türkiye’nin hükümetsiz kalmaması ilk etapta olumlu karşılanacaktır. Ardından da hükümetin kalıcılığı ve buna paralel ekonomi takımının vizyonunu izleyeceğiz. Hükümetin piyasa öngörüsüne paralel olması durumunda USD/TL kurunda 2,55 seviyesine varan bir geri çekilme, aski bir durumda ise 2,80 ve üzeri seviyeler gündeme gelecektir.
https://www.iktisatbank.com/doviz-kurlari
