Eski borca katsayı sınırlaması

KKTC Merkez Bankası, beklenen çalışmayı tamamladı. Faiz Yasası olarak hazırlanan “KKTC’de Borç İlişkilerinde Uygulanacak Faiz Oranlarını ve İlgili Diğer Kuralları Düzenleyen Yasa” Tasarısı hazır

FAİZ SINIRI YOK... Yasa ilk gündeme geldiğinde ödenmeyen borçlarda TL’ye 3, dövize ise 2 kat sınırı talep ediliyordu. Tasarının son halinde ise kısıtlama yok. Sadece ihtilaflı borçlar değil, bankalar tarafından verilen tüm borçlar yeni yasaya uygun hale getirilecek

YENİDEN ANLAŞILABİLECEK… “KKTC’de Borç İlişkilerinde Uygulanacak Faiz Oranlarını ve İlgili Diğer Kuralları Düzenleyen Yasa” Tasarısı, halen davası bulunan ve yüksek faiz nedeniyle borcunu ödeyemediğini iddia eden vatandaş ve şirketlere, bankalarla yeniden anlaşma zemini sağlayacak

DAVALILAR BORÇLARINI YAPILANDIRABİLECEK… Tasarının “geçici maddeler” bölümünde halen bankalarla ihtilaflı borcu bulunan vatandaşlara altı aylık bir süre tanınıyor. Bu süre içerisinde vatandaşlarla bankalar ilgili borcu yeni tasarıya uygun hale getirecek

VATANDAŞ NE ÖDEYECEĞİNİ BİLECEK… Yasa tasarısının en büyük yeniliği, vatandaş kredi aldığı zaman, kredi maliyet unsurlarını bilecek. Hem verilen krediler zapt-ı rap altına alınacak hem de davalı borçların ödenmesini sağlayan bir süreç başlatacak. Bu arada 30 Kasım 2011 tarihine kadar borcunu ödeyen ya da haciz işlemi yapılan vatandaşlar yeni yasadan faydalanamayacak

İŞTE KATSAYI TABLOSU: Katsayı kuralından yararlanmak isteyen borçlular, 30 Haziran 2012 tarihine kadar bankaya müracaat etmek zorunda. Bankayla anlaşan borçlu vatandaş, ana borcun asgari yüzde 50’lik kısmını ödedikten sonra herhangi bir bankadan yeni bir kredi kullanabilecek
Kanuni takipteki borçların yeniden yapılandırılmasında kullanılacak endeks katsayıları
Türk Lirası Yabancı Para
Dönem Katsayı Dönem Katsayı
2000 6.35 2000 2.27
2001 5.51 2001 2.12
2002 4.57 2002 1.97
2003 3.80 2003 1.85
2004 3.20 2004 1.73
2005 2.78 2005 1.62
2006 2.49 2006 1.52
2007 2.16 2007 1.41
2008 1.85 2008 1.30
2009 1.57 2009 1.22
2010 1.35 2010 1.15
2011 1.17 2011 1.07

Havadis-ÖZEL
Faiz mağdurları için uzun süredir üzerinde çalışılan yasa tasarısı için KKTC Merkez Bankası beklenen çalışmasını bitirdi.
Merkez Bankası tarafından hazırlanan toplam 17 sayfalık yasa tasarısı “KKTC’de Borç İlişkilerinde Uygulanacak Faiz Oranlarını ve İlgili Diğer Kuralları Düzenleyen Yasa” olarak adlandırıldı. 
Yasa, Genel Kurallar, Kredi İlanları ve Sözleşme Öncesi Bilgilendirmeye İlişkin Kurallar, Kredi Sözleşmesi ile İlgili Haklar ve Kurallar, Ceza Kuralları, Geçici ve Son Hükümler başlığı altında beş bölümden oluşuyor. 
Tasarının ekinde ise, standart kredi bilgilendirme formu, yıllık maliyet oranı ve kanuni borçların yeniden yapılandırılmasında kullanılacak endeks katsayıları da yer aldı.

Bankalar Birliği de “Olur” dedi
Havadis’in güvenilir kaynaklardan aldığı bilgilere göre, Bankalar Birliği de hazırlanan yasa tasarısına destek verdi.
Bilindiği üzere, ilk etapta kamuoyuna yansıyan tasarıda, Bankalar Birliği’nin çeşitli itirazları bulunuyordu. 
Merkez Bankası ile Bankalar Birliği arasında komiteler arası teati yapıldığı ve gelinen aşamada mutabakata varıldığı belirlendi.

Katsayı tablosu hazır, kritik tarih 30 Kasım
30 Kasım 2011 tarihi itibarı ile mahkemede hükmü alınmayan, hükmü alınan veya icra takibi başlatılan ihtilaflı krediler, tasarıda belirlenen katsayı tablosu kapsamında değerlendirilecek. 
Katsayı tablosu 2000 yılından itibaren başlarken, tasarıda özellikle 2000 yılı öncesinde oluşan borç miktarlarına da 2000 yılında belirlenen katsayı miktarı uygulanacak.

En fazla 6.35 katı
Katsayı tablosu 2000 yılı itibarı ile başlıyor. Buna göre, 2000 yılında ve öncesinde verilen, mahkeme gündeminde olan borçlar yeniden yapılandırılacak ve en fazla TL kredileri 6.35, döviz kredileri ise 2.27 katına çıkacak. Özetle 2000 yılında alınan bin TL borç 6 bin 350 TL’ye, 1000 sterlin olarak alınan borç ise 2 bin 270 TL’ye kadar yükselmiş sayılacak. 
TL katsayısı 2001 yılında 5.51, 2002 yılında 4.57 olarak belirlenirken, 2011 yılında verilen ve bankayla problem oluşturan kredilerin katsayısı da 1.17 olarak belirlendi. 
Dövizde ise 2000 yılında alınan borca 2.27 katsayısı getirildi, 2011 yılında alınan borcun katsayısı ise 1.07.

Geriye dönük uygulama yok
Yasada belirtilen bir başka madde de 30 Kasım 2011 tarihine kadar ödemesi veya haciz işlemleri yapılan borçlarla ilgili.
Tasarıda bu kısımla ilgili “Bu yasa hükümleri 30 Kasım 2011 tarihi itibarı ile ödenmiş ve/veya kapanmış borçlara uygulanmaz” denildi.

Faydalanmak isteyenler ne yapacak?
Yasanın öngördüğü katsayı sistemi ile borçlarını “yeniden yapılandırmak” isteyenler, en geç 30 Haziran 2012 tarihine kadar bankalara müracaat etmeli. 
Bankalara müracaat edip, anlaşan kişilere, anaparanın yarısını ödemeden yeniden borç verilmeyeceği de hükme bağlandı. İlgili vatandaşlar, borcunun yarısını ödediği takdirde, yeniden herhangi bir bankadan borçlanma şansına sahip olabilecek.

Anlaştıktan sonra ne olacak?
Yasa gereği, yeniden yapılandırılan ve ödeme planı yapılan borçlara 1 Ocak 2012 tarihinden itibaren her bankanın ya da kredi sağlayıcısının aynı türden kredilere uyguladığı cari faiz oranları uygulanacak. 
Buradan da anlaşılacağı üzere, borçlar katsayı ile bir noktaya çekilse de faizin işleme süresine bir kısıtlama getirilmeyecek. 
Bankalarla anlaşan vatandaşlar, süratle ödeme planına uymak zorunda.

Ödeyen ödedi
Yasa, bugüne kadar yapılan ödemeleri de dikkate almıyor. Örneğin bankadan bin TL borçlanan birisi, faizleri ile bugüne kadar 5 bin TL ödemişse ve halen 20 bin TL daha ödemesi varsa, yeni hesaplama 20 bin TL üzerinden yapılacak.
Vatandaş da yeni borçlanmayı 20 bin TL faiz borcu üzerinden yapacak.

Yarın: Anlaşmaya rağmen borcunu ödemeyenlere uygulanacak işlem ne?

İşte yasanın en can alıcı noktalarında yer alan “Ceza Kuralları” ile “Geçici ve Son Hükümler” kısmı: 
IV. BÖLÜM
Ceza Kuralları

İdari Para Cezaları 14 1 Merkez Bankası ve ilgili bakanlıklar bu yasa kurallarını ihlal ettiklerini saptadıkları bankalar ve banka dışı kuruluşları uyararak yapılan ihlalin verilen süre içerisinde düzeltilmesini isterler. Verilen süre içerisinde aykırılıkların giderilememesi halinde bu maddenin 2. ve 3. fıkralarında belirlenen para cezaları uygulanır.

2 Bu yasanın 6.,7.,10.,12. ve 13. maddelerine aykırı hareket eden bankalara ve kredi sağlayıcılara, üçüncü kişilere ve sektördeki borç ilişkilerinin işleyişine doğrudan zarar verdikleri gerekçesiyle ve verdikleri zararların mahiyeti göz önünde bulundurulmak suretiyle kredi tutarının % 20’sine kadar para cezası uygulanır. 

3 Bu yasanın 8.,9. ve 11. maddelerine aykırı hareket eden bankalara ve kredi sağlayıcılara, üçüncü kişilere ve sektördeki borç ilişkilerinin işleyişine dolaylı olarak zarar verdikleri gerekçesiyle ve verdikleri zararların mahiyeti göz önünde bulundurulmak suretiyle asgari ücretin 10 katına kadar para cezası uygulanır.

4 Para cezaları bankalar için Merkez Bankası, kredi sağlayıcılar için ise Merkez Bankası’nın önerisi doğrultusunda ilgili bakanlık tarafından uygulanır.

5 Zamanında ödenmeyen para cezalarına Kamu Alacakları Tahsili Usulü Yasası çerçevesinde kamu alacaklarına uygulanan gecikme zammı uygulanır. 

6 Bu madde kapsamında tahsil edilecek idari para cezaları mahiyetine göre tasarruf mevduatı sigorta fonları ile hazineye gelir kaydedilir.

7 Uygulanan cezalar kamuoyunun bilgisine basın veya başka bir yayın yoluyla duyurulur.

V.BÖLÜM
Geçici ve Son Hükümler


Geçici madde 1 Bu yasa yürürlüğe girdiği tarihten önce akdolunmuş ve halen yürürlükte olan canlı krediler ile bu yasa yürürlüğe girdiği tarihten itibaren 6 (altı) ay içerisinde bankalarca/kredi sağlayıcılarınca kullandırılan kredilere, müteakip 6 (altı) ay içerisinde tüm tarafların başvurmaları halinde bu yasa hükümlerine uygun hale getirilir. Bu madde kapsamında yapılacak ilave protokoller her türlü vergi resim ve harçtan muaftır.


Geçici madde 2 1 30 Kasım 2011 tarihi itibarıyla, bankalarca ya da diğer kredi sağlayıcıları tarafından ödenmesi için hakkında kanuni takip ve/veya icra takibi başlatılan gerçek veya tüzel kişi borç hamilleri, 30 Haziran 2012 tarihine kadar alacaklı banka veya kredi sağlayıcısına yazılı olarak şahsen veya yasal vekilleri aracılığıyla müracaat ederek, bu maddede belirlenen usule göre hesaplanacak borçlarını, yeniden yapılandırılarak ödemek istediklerini beyan etmeleri halinde ve düzenlenecek ödeme planını imzalamaları şartıyla, kanuni takibe ve/veya icra takibine konu olmuş borçlarını kabul edilen plan çerçevesinde ödeme hakkına sahip olurlar. Kabul edilecek planlar aşağıda belirtilen çerçeve dahilinde oluşturulur; 

a 30 Kasım 2011 tarihi itibarıyla, 39/2001 sayılı Bankalar Yasası kapsamında III, IV ve V. grup krediler ve diğer alacaklar içerisinde sınıflandırılmış olup da ödenmesi için hakkında mahkeme hükmü alınmış ve/veya icra takibi başlatılan borçların, dava talep takririnde belirtilen borç miktarının, veya 11/1978 sayılı Taşınmaz Mal (Devir ve İpotek) Yasası’na göre yapılmış ipotek takrirnamesi tahtında kaydolunan borç miktarının, ek III’te görülen katsayılar ile çarpılmak suretiyle ödeme planına esas borç tutarı hesaplanır. 2000 yılı öncesinde oluşan borç miktarlarına, 2000 yılı katsayısı uygulanır. Bu uygulama, 30.11.2011 tarihi itibarıyla mahkemede devam eden hükümsüz borçlarla mahkemece hükmü verilmiş tüm borç akitlerini kapsar. Ancak, 30.11.2011 tarihi itibarıyla mahkemede davaları devam eden hükümsüz borç hamilleri, mahkemeden hüküm kabul etmeleri kaydıyla, bu fıkrada belirtilen uygulamalardan yararlanırlar. Bu fıkrada belirtilen uygulamalar, kredi sağlayıcılarından kullanılan krediler için de kıyasen uygulanır.

b Bu madde kapsamında yeniden yapılandırılan borçların ödeme planına esas borç tutarı hesaplamasında, borçlunun yapılandırma öncesi dönemde borcuna yapmış olduğu ödemeler dikkate alınmaz ve yeniden yapılandırmaya tabi tutulmaz. Bu bent kapsamına uyan borçların Yasanın yürürlüğe girdiği tarih itibarıyla bakiye miktarları ve/veya birikmiş borç faizleri, a bendinde belirtilen koşullara uyulması kaydıyla, yeniden yapılandırmaya tabi tutulur.

2
Borç hamilinin bu maddenin 1. fıkrasına uygun olarak banka/kredi sağlayıcısına müracaat etmesi ve yapılan yeni ödeme planının imzalanmasıyla mahkeme hükmü olan borç hamillerinin hükmün uygulanması işlemleri veya 11/1978 sayılı Taşınmaz Mal (Devir ve İpotek) Yasası’na göre yapılmış ipotek takrirnamesi tahtındaki icra işlemleri durur. İmzalanan ödeme planı uyarınca son ödemenin de vadesinde yapılması üzerine kanuni ve/veya icra takip işlemleri sona erer.

3 Bu madde hükümleri gereğince yeniden yapılandırılıp ödeme planına bağlanan borçlar 6 (altı) yılı aşmayacak ve aylık taksitlerle ödenecek şekilde itfa planına bağlanır. Bu şekilde itfa planına bağlanan kredilerde itfaya konu edilen anaparanın asgari % 50’si ödenmedikçe ilgili kredi borçlusuna yeni kredi kullandırılamaz. Ödeme planı şartlarının yerine getirilmemesi halinde, borçluya sağlanan haklar ortadan kalkar ve yeniden yapılandırma öncesi mahkeme hükümlerinin uygulanmasına ve/veya icra takip işlemlerine devam edilir. Bu durumda, başka herhangi bir yasada aksine hüküm bulunup bulunmadığına bakılmaksızın, mahkeme hükmü veya icra takip işlemlerinin gerektirdiği ipotekli mal satış işlemleri en geç üç ay içinde tamamlanır.

4 Bu madde hükümleri gereğince yeniden yapılandırılıp ödeme planına bağlanan borçlara, 01.01.2012 tarihinden itibaren her bankanın ya da kredi sağlayıcısının ayni türden kredilere uyguladığı cari kredi faiz oranları uygulanır. 
5 Bu madde kapsamında yeniden yapılandırılan borçlara tahakkuk eden faizler üzerinden BSİV, gelir vergisi ve kurumlar vergisi alınmaz.
6 Bu madde kapsamında yeniden yapılandırılan borçlar için sağlanacak gayrimenkul teminatlar için ipotek harcı alınmaz.