PROTOKOL ÝÞLÝYOR... Dönemin Baþbakaný, Cumhurbaþkaný Derviþ Eroðlu ve TC Devlet Bakaný Cemil Çiçek arasýnda 5 Ocak 2010 tarihinde imzalanan Mali Ýþbirliði Protokolü’nde yer alan maddeler yavaþ yavaþ yaþam buluyor. Protokolün 2011 ayaðý ciddi özelleþtirmeleri haber veriyor

 YENÝ ADIM NE OLACAK?... Eþel Mobil uygulamasýný Haziran 2011’e kadar rafa kaldýran hükümet, “mali tedbirler” kapsamýnda çalýþan ve emekli maaþlarýndaki vergi oranlarýný yükseltmiþti. Hükümetin 2011’de kamudaki izinler, maaþ politikasý, 13’üncü maaþ gibi konularda da “radikal adým” atmasý tartýþýlýyor

 DEVLETÝN ETKÝNLÝÐÝ AZALACAK... Protokol, birçok alanda devletin ekonomik faaliyetlerden çekilmesini öngörüyor. Kamu bankalarýnda yeni düzenlemelere gidilecek. Telekomünikasyon alanýnda özelin etkinliði artýrýlacak, benzer uygulama enerji alanýnda da desteklenecek

Baþbakan Ýrsen Küçük, 2011’de ilk adýmýn Ercan Devlet Havaalaný’nýn özelleþtirilmesi olduðunu duyurmuþtu. Hükümet ile Türkiye arasýnda 5 Ocak 2010 tarihinde imzalanan Mali Ýþbirliði Protokolü Ercan dýþýnda baþka özelleþtirmelerin de olabileceðine iþaret ediyor.

Enerji ve telekomünikasyon alanýnda zaman zaman özelleþtirmenin ipuçlarý verilirken, protokolde enerji alanýnda yeni yatýrýmlarý devlet deðil, özel tarafýndan yapýlanmasýný öngörüyor.

Cypfruvex’in de tamamen devletsizleþtirilmesini öngören iki hükümet arasýndaki anlaþma, bir taraftan kamunun “disiplin” altýna alýnmasýný, diðer taraftan da devletin ekonomik faaliyetlerini sýnýrlandýrýlmasýný öngörüyor.

2010’da alýnan bazý tedbirler

Cumhuriyet Meclisi’nde 31 Temmuz’da oy çokluðuyla kabul edilen ve Cumhurbaþkaný Derviþ Eroðlu tarafýndan da imzalanan Emeklilik (Deðiþiklik) Yasasý ile Gelir Vergisi (Deðiþiklik No: 2) Yasasý, 1 Eylül’den itibaren yürürlüðe girdi. Yasanýn yürürlüðe girmesinin ardýndan emekliler, bazý sendikalar ile siyasi partiler konuyu mahkemeye taþýdý.

Emeklilik (Deðiþiklik) Yasasý emekli maaþlarýna vergi getirirken, Gelir Vergisi (Deðiþiklik No:2) Yasasý’yla çalýþanlarýn vergi muafiyet oranlarý deðiþtirildi.

Gelir Vergisi (Deðiþiklik No: 2) Yasasý ile, çalýþanlarýn bir asgari ücret ve yüzde 17 olan vergi muafiyeti “bir asgari ücret ve yüzde 10”a getirildi.
Bu arada ek mesai ödenekleri de yeniden düzenlendi. Buna göre, 8 Kasým’dan itibaren hafta arasý ek mesai ödenekleri bire 1.1, hafta sonlarý ve resmi tatillerde ise bire 1.5 olarak uygulanmaya baþladý.

Tatar da “özelleþtirme” dedi

Özelleþtirmelerin, devlete ait kuruluþlara özel sermaye giriþinin Ercan Havaalaný’ndan baþlayarak telefon ve elektrik dahil birçok alanda devam edeceðini anlatan Tatar, “Artýk liberal ekonomi kurallarý geçerli. Geri dönüþ yok ve dünyanýn gidiþatý da bu” diye konuþtu.

Tek mesai baþladý

Uzun yýllardýr tartýþýlan kamuda tek mesai 2010’da devreye girdi. Aralýk ayýnda kamu çalýþanlarý yeni çalýþma sistemiyle tanýþtý. Ancak süreç biraz sancýlý baþladý.

Tek mesainin 08.30-16.00 saatleri arasýnda, dinlenme molasý verilmeksizin düzenlenerek hayata geçirilmek istenmesi üzerine sendikalar eylem yaptý. Kamuda örgütlü sendikalarýn yaptýðý “sivil itaatsizlik” eylemi sonrasýnda çalýþma saatleri yeniden düzenlenerek 08.00-15.30 olarak uygulamaya girdi, çalýþanlara iþ yerinde kullanmalarý kaydýyla yarým saatlik de dinlenme molasý (yemek arasý) verildi.

Söz konusu aranýn, hizmetlerin aksatýlmadan yürütülmesi kaydýyla ilgili ita amirleri tarafýndan düzenlenmesi de karara baðlandý.

Kamuda yeni çalýþma saatleri haftanýn 4 günü (pazartesi, salý, çarþamba ve cuma) 08.00-15.30 saatleri arasýnda; perþembe günleri çift mesai þeklinde düzenlenirken, Perþembe günleri çalýþma saatleri aralýk-ocak-þubat aylarý için 08.00-13.00 ile 14.00-17.00, yýlýn geriye kalan aylarý içinse 08.00-13.00 ile 14.00-18.00 þeklinde oldu.

Protokol’de neler yazýyor

Cumhurbaþkaný Derviþ Eroðlu ve TC Devlet Bakaný Cemil Çiçek arasýnda 5 Ocak 2010 tarihinde imzalanan Mali Ýþbirliði Protokolü’nde ciddi maddeler yer almakta.

Daha önce iki ay olan ardýndan ise 6 aya çýkartýlan Eþel Mobil uygulamasýyla ilgili olarak madde þöyle:

“Kamuda personel istihdamýna getirilerek kamu personelinin maaþlarýnýn altý ayda bir, gerçekleþen enflasyon oranýnda arttýrýlmasýna yönelik uygulama sürdürülebilir.”  

Kooperatif Merkez Bankasý yeniden yapýlandýrýlacak

Kooperatif Merkez Bankasý ile ilgili olarak ise yeniden yapýlandýrma hedefleniyor.  

Protokolün, “Mali sektör hedef ve yapýlacak iþlem” kýsýmlarýnda þunlar yer almakta:

Hedef: 2.1.4. Yönetimi kamu eliyle yürütülen bankalarýn ve iþtiraklerinin bankacýlýðýn gereklerine uygun, karlýlýk ve verimlilik ilkelerine göre çalýþtýrýlmasý için gerekli tedbirler alýnacak.

 2.1.5. Kamu bankalarýnýn yeniden yapýlandýrýlmasý veya özelleþtirilmesi ile Kooperatif Merkez Bankasý’nýn verimlilik ilkelerine göre çalýþmasý için gerekli önlemler alýnacak.

Yapýlacak iþlem: 2.1.4 Kooperatif Þirketler Yasasý’nda deðiþiklikler yapýlarak, banka lisanýna sahip kooperatiflere kamu tarafýndan yapýlacak yönetici atamalarýnda, gözetim ve denetim otoritesi olan KKTC Merkez Bankasý’nýn onayý alýnacak.

2.1.5. Kooperatif Merkez Bankasý’nýn yeniden yapýlandýrýlmasý saðlanacaktýr.

Cypfruvex’in kamu ile iliþkisi kesilecek, KIB-TEK özelleþtirilecek

Kamu Ýktisadi Teþebbüsleri’nin özelleþtirilmesi doðrultusunda kapsamlý bir reformun ön görüldüðü protokolde Cypfruvex, KIB-TEK ve BRT ile ilgili maddeler de var. Buna göre Aralýk 2011 yýlýnda Cypfruvex’in kamu ile iliþkisi kesilecek. KIB-TEK ise üretim, iletim ve daðýtým fonksiyonlarýna göre ayrýþtýrýlarak, özelleþtirilmesinin süreci baþlatýlacak.

BRT’de reform kapsamýnda

Protokolde KÝT’lerle ilgili þunlar hedeflenmekte “mal ve hizmet üreten KÝT’ler ile piyasa düzenlemesi yapan KÝT’lerin özelleþtirilmesi veya yeniden yapýlandýrýlarak özerkleþtirilmesi saðlanacak.”  Buna göre BRT’de reform kapsamýna alýnarak tarih olarak Haziran 2011 ön görülmekte.