|
AMMAN’DA BAYRAMIN BÝRÝNCÝ GÜNÜ
 |
Bekir Azgýn
|
|
AMMAN’DA BAYRAMIN BÝRÝNCÝ GÜNÜ |
Bayramýn birinci günü Amman’ýn “Aliya” Havaalaný’na indik. Ýlk rastladýðým Ürdünlüye sordum:
- Aliye, kralýn karýsý mý annesi mi?
- Annesinin adýdýr.
- Anlaþýldý, teþekkür ederim.
Þoförümüz Ýbrahim, çýkýþ kapýsýnda bizi bekliyordu. Amman’ý gezdirecek sonra da bizi otelimize býrakacak. Amman, herhangi bir modern kent gibi: Yüksek binalar, geniþ caddeler ve lüks villalar. Amman’da dikkatimi en çok çeken þey, sokaðýn bir tarafýnda bir caminin, öteki tarafýnda bir kilisenin bulunmasýydý. Ürdün nüfusunun yüzde 20’si Hristiyanmýþ. Sokaklardaki kýzlardan bunu hemen fark edebiliyorsun: Pantolonlu ve minililer Hristiyan, örtülüler Müslüman. Ýç içe ama iki ayrý dünyada yaþayan genç insanlar.
Ýbrahim’e soruyorum:
- Bugün “iyd” (bayram), çalýþmýyor olsaydýn ne yapacaktýn?
- Annemle birlikte yaþýyorum. O nedenle sabahleyin onun elini öptüm. Sizi otele yerleþtirdikten sonra, kýz kardeþlerime gidip onlara bayramlýklarýný vereceðim.
- Kýz kardeþlerine mi vereceksin yoksa onlarýn çocuklarýna?
- Bayramlýðý kýz kardeþlerime vereceðim.
- Kýz kardeþlerin evli deðil mi?
- Evlidirler ama bizim geleneklere göre kýzlar kaç yaþýnda olursa olsun, ister evli olsunlar ister bekar, onlara bayramlýk vermek gerekir.
- Peki, kardeþlerine de bayramlýk vermen gerekir mi?
- Hayýr, erkeklere bayramlýk yok.
Ýlginç bir gelenek. Beðendim doðrusu. Böylece, herhalde, ailenin kýzlarý korunmuþ oluyor. Veya öyle sanýlýyor.
Otele gitmeden önce geç bir öðle yemeði yemeye karar verdik. Oldukça lüks bir lokantaya gittik. Adý “Don Kiþot” imiþ. Ýbrahim’e “Gel, sen de bize katýl. Sana bir bayram yemeði ýsmarlayalým” diyoruz. Bu sayede bir Ürdün geleneði daha öðrenmiþ oluyoruz. Lokantaya turist götüren þoförlerin yemeði lokanta sahibindendir.
Yemekten sonra kahve istiyoruz. “Turkish coffee” getiriyorlar ama Türk kahvesinden baþka her þeye benziyor. Ýçinde kahve aromasýna benzemeyen bir koku var. Kokuyu tiksindirici buluyorum. Üstüne üstlük zamanla bu aromanýn yemeklerin çoðunda da olduðunu keþfediyorum. En sonunda sandviçe mahkum oluyorum. Ne var ki bizim anladýðýmýz anlamda sandviç yapmasýný bilmiyorlar. Kauçuk gibi soðuk bir pidenin içine bir parça peynir yerleþtirilip önünüze koyuveriyorlar.
Bu aromanýn nereden kaynaklandýðýný sordum. Arapça bir þeyler söylediler. Anlayamadým. Ýbrahim, birkaç yere telefon ettikten sonra Ýngilizcesinin “cardamom” olduðunu söyledi. Gene anlamadým. Kýbrýs’a gelince araþtýrdým “zencefiller ailesinden kakule” imiþ. Ýtiraf etmem gerekir ki ne olduðunu hala anlamýþ deðilim.
Otele gittik, odamýza yerleþtik. Pencereden birden bir gürültü odayý dolduruyor. Önce “trak” diye bir ses arkasýndan güzel bir sesle Kur’an’dan ayetler okunmaya baþladý. Arkasýndan da ezan. Her zaman mý böyledir yoksa biz ordayken bayram olduðu için mi öyle oluyordu bilmiyorum.
Ýster istemez kendi ülkemle benzerlikleri ve farklýlýklarý düþünmeye baþlýyorum. Her ikisi de gereðinden çok gürültülü. Ýnsaný rahatsýz ediyor. Çocuklar ve hastalarla empati yapýlmýyor. Hiç unutmam, bizim büyük oðlan üç-beþ yaþýnda iken sabahýn köründe bir çýðlýkla bizi uyandýrdý. Hemen odasýna koþtum. Çocuk ateþe düþmüþ gibi feryat ediyordu. Onu kucaðýma alýp teskin ettim. Ne olduðunu sordum. Çocuk “Allah dede niçin kýzdý?” diye bana sordu. Meðer ezan sesinden korkmuþtu.
Ürdün’deki ezan, bizimkinden çok daha düzgün okunuyor. Oradaki müezzinler, bizimkiler gibi yapay ve mübalaðalý olarak “ayn” çatlatmaða çalýþmýyorlar. Bir de kelimeleri gereksiz yere uzatýp ezaný Arabesk þarkýlarýna benzetmiyorlar. Dolayýsýyla ezaný daha kýsa sürede tamamlýyorlar. Özellikle son zamanlarda, bizimkiler kelimeleri çeke çeke incir ipi gibi uzatýyor ve ezaný adeta tanýnmaz hale getiriyorlar.
Þahsi kanaatime göre, AK Parti’nin iktidara gelmesi dindeki estetiði zedelemiþtir. Din, ansýzýn estetikten yoksun, zevksiz insanlarýn eline geçmiþtir. Osmanlý’nýn dine kazandýrmaya çalýþtýðý incelik ve üslup bir kenara itilmiþ dine köylülük zevki hakim olmuþtur. Aynen müzikte arabesk müziðin taht kurmuþ olmasý gibi.
AK Parti Türkiye’ye þeriat getirir mi? Hiç ihtimal vermiyorum. Halife olan Osmanlý padiþahlarý bile þeriatý uygulamaktan imtina ettiklerine göre bunu AK Partinin uygulamaya kalkýþmasý gülünç olur. Türkiye’de ciddi bir “iktidar” kavgasý verilmektedir. Atananlar, kazanmýþ olduklarý imtiyazlardan vazgeçmek istemiyorlar. Hukuk ötesi ve kanun üstü yaþam sürmeye alýþmýþ çevreler, hukuk içine girmeye zorlanýyorlar.
Kýbrýs’taki olaylardan biliyoruz. Ýmtiyazlý bazý kiþiler, tabancalarýný çekip adamý alnýndan vurabiliyor ve yargýlanmaktan kurtulabiliyorlardý. Böylesine imtiyazlara sahip insanlar bu olanaðý kaybetmek isterler mi? Elbette ki direnecekler.
Ürdün’de polis ve subaylara baktýkça, davranýþ biçimlerini izledikçe, bizim Özel Harp Dairesi’ne mensup komutanlarý düþünmekten kendimi alamýyordum. Geliþmiþlik ile geliþmemiþlik arasýndaki kalýn çizgi, galiba burada yatýyor. Bir ülkede, hukuk üstü insanlar, varlýðýný koruduðu sürece, o ülke geliþme yolunda tökezlemeye mahkumdur.
Ürdün’ün bu alanda kat edeceði daha çok uzun bir yol var.
|
 |
2010-01-10 |
Bu yazý |
195 |
kere okundu |
|
KÖÞE YAZARLARI
KÖÞE YAZARLARI
SPOR YAZARLARI
|
VÝDEO HABERLER
|
Adriano noktayý koydu
Diþler nasýl çürür
En Komik 3 Türk Filmi
Fener’den bir kez daha yalanlama
Maçta futbolcu dehþeti
|
 Ýsmi Fenerbahçe ile anýlan Adriano transferi konusunda son kararýný verdi
 Ýyi bir diþe sahip olmak için önce diþlerin nasýl çürüdüðünü öðrenin.  Ýnternet þirketi AOL en komik 10 film arasýna 3 Türk filmini kattý. Bakýn onlar neler...  Fenerbahçe Kulübü, basýnda çýkan iddialar üzerine, Brezilyalý yýldýz Roberto Carlos ile ilgilenmediklerini bir  3. Lig'e yükselme birinci kademe grup maçý, yeþil sahalarda ender görülen bir futbolcu dehþetine sahne oldu. R |
|
|
Anketler
ÇOK OKUNANLAR
Gunluk Gazeteler
|
|
.JPG)
Türkiye’de sigortacýlýk þirketlerine, eksper olmadýklarý halde eksper gibi hizme
